САВАЙ АЙЫЛДЫК КЕҢЕШИНИН ТОКТОМУ

Савай айылдык  кеңешинин (VII-чакырылышынын) 2023-жылдын кезектеги 1 сессиясы

2023-жылдын 31-январы № 4

Савай айыл аймагында көрктөндүрүү, жашылдандыруу, тазалыкты сактоо боюнча типтүү эрежелерди бекитүү жөнүндөгү жобосун бекитүү жөнундө

Кыргыз Республикасынын Президентинин 2022-жылдын 6-сентябрындагы №305   “Улуттук тазалык күнү жана 2023-2025-жылдар мезгилине тиричилик калдыктарын иштетүү боюнча натыйжалуу инфраструктура түзүү боюнча иш-аракеттер планы жөнүндө” Жарлыгына ылайык Савай айыл өкмөтүнүн калктуу конуштарды тышкы көрктөндүрүү жана айлана чөйрөнү коргоонун абалына талаптарды аныкталган Кыргыз Республикасынын башка ченемдик укуктук актыларына ылайык иштеп чыккан ЖОБОсун бекитүү максатында Савай айылдык кеңеши   

ТОКТОМ КЫЛАТ

1. Савай айыл аймагында көрктөндүрүү, жашылдандыруу, тазалыкты сактоо боюнча типтүү эрежелердин Жобосу  бекитилсин

2. Савай айыл өкмөт башчысына Савай айыл аймагында көрктөндүрүү, жашылдандыруу, тазалыкты сактоо боюнча типтүү эрежелер боюнча  иш алып баруу жагы тапшырылсын.

3.       Токтомду көзөмөлдөө жагы Савай айылдык кеңешинин айыл чарба жер жана курулуш боюнча туруктуу комиссиясына жүктөлсүн.

Савай айылдык кеңешинин

                                                                             31.01.2023-жылдын

                                                                                     № 4-токтомуна тиркеме

Айыл аймактарынын жана шаарлардын аймагында көрктөндүрүү, жашылдандыруу, тазалыкты сактоо боюнча типтүү эрежелери

1       Жалпы жоболор.

1. Айыл аймактарынын жана шаарлардын аймагында көрктөндүрүү, жашылдандыруу, тазалыкты сактоо боюнча типтүү эрежелери (мындан ары – Эрежелер) Кыргыз Республикасынын укук бузуулар жөнүндө кодексине, “Өндүрүш жана керектөө калдыктары жөнүндө”, “Жергиликтүү мамлекеттик администрация жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жөнүндө” Кыргыз Республикасынын Мыйзамдарына, “улуттук тазалык күнү жана 2023 -2025 – жылдар мезгилине тиричилик калдыктарын иштетүү боюнча натыйжалуу инфроструктура түзүү боюнча иш – аракеттер планы жөнүндө” Кыргыз Республикасынын Президентинин 2022 – жылдын 6 – сентябрындагы № 305 Жарлыгына жана калтуу конуштарды тышкы көрктөндүрүү жана айлана чөйрөнү коргоонун абалына талаптарды аныктаган Кыргыз Республикасынын башка ченемдик укуктук актыларына ылайык иштелип чыккан.
2. Эрежелер тышкы көрктөндүрүү, жашылдандыруу жаатында бирдиктүү жана милдеттүү талаптарды белгилейт,менчигини түрүнө  карабастан бардык юридикалык жана жеке жактар үчүн шаарлардын жана айыл аймактарынын аймагын тазалоонун жана тейлөөнүн тартибин аныктайт .                                                                              
3.  Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары ушул Эрежелерде беклгилеген көрктөндүрүү маселелери менен байланышкан жергиликтүү маанидеги маселелерди чечүү үчүн жоопкерчиликтүүболушат .
4. Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органы өз ыйгарым укуктарынын чегинде көрктөндүрүү маселелеринаткаруу боюнча кызмат көрсөтүүчүлөрдү аныктыйт

2.Негизги түшүнүктөр жана терминдер

1. Ушул Жободо төмөнкүдөй түшүнүктөр жана терминдер колдонулат;

Абонент –тиричилик таштандыларын  чыгаруу жана жок кылуу боюнча кызматарды көрсөтүүгө келишим түзгөн же түзүгөө милдетүү жеке же юридикалык жак ;

Калктуу конуштун сырткы келбетин көрктөндүрүү-  калктуу конуштун айланасын  калктын жашоосу жана эс алуусу үчүн жагымдуу шартарды түзүүнү камсыз кылуучу иштердин жана элементтердин топтому ;

КТТК чыгаруу – атайын автотранспортторго ташып жүктөө,таштанды жайларын жана аларга кире бериш жерлерди төгүлгөн таштандылардан тазалоо,андан ары катуукалдыктарды чогултуучу жайларды жок кылуужайларына жеркирүү;

Газон – жасалма жол менен түзүлгөн чөп каптаган жер тилкеси түрүндө жашылдандыруу элементи;

Бекитилген аймак  - юридикалык жеке жактардын менчигинде , ижарасында же пайдалануусундаимаратар, үй чарбалары, курулуштар жана башка обьекттер жайгашкан аймак ;

Жашылдандырылган жерлер – жасалма түрдө жана табийгий өсүп чыкан бак-дарак жанан чөп өсүмдүктөрү ;

Ири көлөмдөгү  таштандылыр - керектөөдөн чыкан жана көлөмүнүн чондугуна байланыштуу  атайын таштанды ташуучу унаалар менен ташууга мүмкүн болбогон үй тиричилик жана чарбалык иштердин калдыктарын (тиричилик техникасы,эмерек ж.б Контейнер аянтчасы – өндүрүштүн жана үй тиричиликте керектелген буйумдардын калдыктарын ,катуу турмуш –тиричиликкалдыктарын чогултуу жана убуктылуу сактоо үчүн керектүү сандыгы контейнерлер орнотулуп , атайын жабдылган аянт ;

Таштанды – ар кандай калдыктар ,анын ичинде катуу турмуш – тиричилик калдыктары, керектөө жана өндүрүш калдыктары ;

Уруксат берген жерге ташталган таштандылар –чектелген аянта көлөмү 30 куб метрден ашык юридикалык же жеке жактардын ишинин жүрүшүндө пайда болгон катуу турмуш-тиричилик калдыктары ,көлөмдүү таштандылар , өндүрүш жана курулуш калдыктарын, башка калдыктарды  туш келген жерге (уруксатсыз) таштоо (жерге салуу) же сактоо;

Парк – эс алууга көнүл ачууга оюн–зоок өткөрүүгө арналган жалпы пайдалануудагы жашылдындырылган аймак ;

Катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чогултуу,чыгыруу жана жок кылуу боюнча кызматарды корсотуучу ( Кызмат көрсөтүүчү )– катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чогултуу,ташып чыгаруу ,жок кылуу калтуу конуштун аймагын санитардынк тазалоо боюнча жергиликтүү өз алдынча башкаруу органы менен түзгөн юридикалык же жеке жак .

Курчап турган айланадагы аймак –юридикалык же жеке жактардын менчигинде, ижарага алынган же пайдаланылган жер тилкесин , имараттын,чарбалык курулуштун жана башка обьекттердин чек араларына периметри тикелей чектеш ,ижара укугунан бошотулган муниципиялдык аймак ;

Коомдук келишим (ушул Эрежелер үчүн )  - кызмат көрсөтүүчүмене керектөөчүнүн ортосунда түзүлгөн келишим , анда кызмат көрсөтүүчү ага кайрылган ар бир адамга карата аткаруу милдетүү кызматтарды көрсөтүүчүнүн милдеттери белгиленген ;

Коомдук сунуш /оферта (ушул Эрежелер үчүн ) – кызмат көрсөтүүчүнүн сунушта көрсөтүгөн шарттарда келишим түзүү эрки байкалат;

Аймакты санитардык жактан тазалоо-аймакты тазалоо,көчөдөгү таштандыларды,калдыктарды чогултуу;

Көчөдөгү таштандылар-жолдордо,тротуарларда,эс алуучу сейил бактарда жана башка коомдук жайларда пайда болгон таштандылардын түрү(көчө таштандылары),алар грунт,кум-таш,топурак,табигый өсүүчү бак дарактардын материалдары(жыгачтар,өсүмдүктөрдүн калдыктары),кагаз,картон,полиэтилен,айнек,чүпүрөк,металл жана башка материалдардан турат.

Катуу турмуш тиричилик калдыктары (мындан ары КТТК) –адамдар күнүмдүк турмуш-тиричилигинде колдонгон анын ичинде тамак –аш азыктарынын жасоодон турук үйлөрдү ,үйдүн тегерегиндеги короолорду жана жалпы эл колдонуучу жайларды жыйноодон ,турак жайларда уй жаныбарын жана үй канатууларын багуудан пайда болгон жана ошондой эле эскирген үйдогу пайдаланылбай калган буюмдардын калдыктары

3 Катуу турмуш-тиричиликтери калдыктарын чогулту жана чыгару иштертн  уйуштуруу

6. Айыл аймака караштуу жерде жашаган же өзүнүн ишмердүүлүгүн жүргүзгөн физикалык же юридикалык тараптар ( абонентер ) жергиликтүү оз алдынча башкаруу органдары КТТК ташып чыгаруу кызматын көрсөтүүчү мене КТТК ташып чыгаруу боюнча келишщимдерди түзүгөө милдетүү.

7 Жеке турак жайларда жана көп кабатуу үйлөрдө жашаган тургундарга КР Жарандык кодксинин нормаларына ылайык коомдук келишимдерди же коомдук офертанын негизинднги кеклишимдерди еүзүүгө жол берилет .

8 Шаардын ,айыл аймагынын жерлеринде КТТК ны томонку фракциялар боюнча милдетүү түрдө сорттоо жүргүзүү киргизилет .

1)    Пластик бөтөлкөлөр, полэтилин баштыктар ,кагаз-картон сыяктуу кайра иштелүүчү калдыктар;

2)    Мөмө-жемиштер, жашылча түрүндөгү органикалык калдыктар ;

3)    Калдыктар, сөөк ,айнек темир тезек буюмдары ,от жаккандан чыккан  күл  сыяктуукайра иштетилбеген таштандылар .

9 Жеке турак жайда жашаган тургундар калдыктарды мүшөктөргө бөлүштүрүп иргейт .

10 Тургундар кварталдык  айылдын чогулушунда кийинки еашып чыгуу үчүн калдыктарды сактоочу жайларды макулдашат

11 Кызмат көрсөтүүчү өзүнүн мүмкүнчүлүгүнө жраша тургундарды кайра иштетүүчү калдыктарды сортоп салуу үчүн мүшөктүр менен камсыздайт.

12 Абанент кайра иштелүүчү калдыктардыиргөө сортоо боюнча озүнүн милдетерин адилеттүүлүк менен аркаган учурда ,кызмат корсотүүчү андай кардар үчүн тарифтик бааны төмөндөтүү мүмкүнчүлүгүн карап чыгат .

13 Көп кабатуу үйлөрдө жашаган тургундар калдыктарды контейнерлерге чогултат .

14 Контейнер аянтчаларынын бети асфальтталып же бетон менен жабылып, кирип –чыгууга ынгайлуу жолдун боюнда енкейиште жайгашууга тийиш .

15 Контейнер аянтчанын ага жакын жайгашкан жерге таштандылар жайылбашы үчүнг үч тарабынан тосулган тосмосу болушу керек. Контейнер аянтчаларынын белгилеген тартипте иштелип чыкан жана макулдашылган жеке долбоорлор (эскиздер) жабык тип теги даярдоого жол берилет .

16 Контейнер дизинфекцялоочу каражаттар менен жуулуп тазаланып турушу кекрек

17 Контейнер аянтчаларын тазалоо (жыйноо)үчүн жоопкерчилик төмөн күлөргө жөктөлөт

-жалпы колдонуудагы муниципиялдык аймактарда жайгашкан контейнер аянтчалары кызмат –көрсөтүүчүгө ;

   -   ижарадагы,ээлик кылуудагы ,пайдалануудагы аймактарда жайгашкандар боюнча – ведмстволордо , мекеме –уюмдарда, ишканаларда  башка чарба жүргүзүүчү субьекттерде ,физикалык жана юридикалык тараптарда болот;

18 Таштандылыр салынган мүшөктөрдү же контейнерлердеги калдыктарды жүтоо учурунда чачылган таштандылар үчүн жооп керчилик кызмат көрсөтүүчүгө жүктөлөт .

19 Чарба ишмердүүлүгүн мекеме-уюмдардын таштандыларын чогултуу жана убактылуу сактоо ошол ишканалврдын ушул максат үчүн атайын жабдылган шаймандарынын күчү мене ишке ашырылат

20 Таштанды салынган мүшөктөрдү чогултуучу аянттардын же таштанылар салынган мүшөктөрдөн ашып-ташып жайылып кетишине контейнердеги таштандыларды өртөөгө жол берилбейт .Таштандылар графиги боюнча өз убагында ташылып кетүүгө тийиш .

21 Контейнер аянтчалары жана контейнерлерди эксплуациялаган жана тьейлеген мекеме уюмдар өз убагында ремоннтоп ондоо иштерин жүргүзүп ,пайдалануудан чыкан контейнерлерди алмаштруусу керек .

22 Таштандыларды чогуклтуу үчүн жайлар ,же контейнерлер жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органы,айыл башчылары ,кварталдык комитеттер катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруу боюнча кызмат корсотүүчү менен макулдашуу боюнча атайын жабдылган аянтчаларга коюлат .

23 Жолдун өтүүчү бөлүгүнө ,тротуарларга газондорго ,ошондой эле ирригатцялык каналдардан 10 метрден жакын аралыка таштанды салынган мүшөктөрдү коюга жана контейнерлерди коюга тыюу салынат

24 Түзүлгөн келишимдерге ылайык абоненттерден таштандыларды чыгаруу катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруубоюнча кызмат көрсөтүүчү тарабынын  ишке ашырылат .

25 Кызмат көрсөтүүчүнүн тецлөөсүнө кирбеген юридикалык жактар таштандыларды өздүк автотранспорт каражаттары менен таштанды жайларына ташып чыгарышат .

26 Түзүлгөн келишимдерге ылайык ,абонеттерденкатуу турмуш -тиричилик калдыктарды ташып чыгаруу үчүн төлөмдөр жергиликтүү кенеш бекиткен тарифке ылайык алынат.

27 Юдикалык жана жеке жактар катуу турму- тиричилик калдыктарды чыгаруу жана жок кылуу кызмат көрсөтүүлөр өчөн төлөмдөрдү жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын ченемдик укуктук актыларына жана кызмат көрсөтүүчү менен түзгөн келишимдерге ылайык өз убагында жана толук көлөмдө төлөөгө милдетүү .

28 27 пункттагы талаптар аткарылбаса ,КР укук бузуулар жөнүндөгү кодексинин ченемдерине ылайык ,көрктөндүрүү эрежелерин бузгандыгы үчүн жоопкерчилик  тартат.

29 Көлөмдүү таштандыларды (калдыктарды)чыгаруку үчүн жооп керчилик ири өлчөмдөгү калдыктарга ээ болгон ишканаларга ,мекемелерге жана жеке жактарга жүктөлөт .

30. Кыймылсыз обөекттерди курууну жана (же) оңдоонужүзөгө ашыруучу жеке жана юридикалык жактар ишти баштоонуналдында курулуш калдыктарын чыгаруу боюнча келишимдердитүзүүгө, аларды өз алдынча (таштанды чыгаруу келишимине ылайык)

же таштанды чыгаруучу кызмат көрсөтүүчү менен түзүлгөн келишим)  боюнча алып чыгууга милдеттүү.

30 Газондорду түшкөн жалбырактардан тазалоо, бак-дарактарды санитардык кыркуу, бак-дарактарды кьыпоу, тосмолордубузуу, чөптөрдү чабуу жана башка иштердин натыйжасында пайдаболгон таштандылар катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруубоюнча кызмат көрсөтүүчү тарабынан жүзөгө ашырылат.

32. Муниципалдык көчөлөрдү жана аянттарды муниципалдыкзаказ боюнча тазалоонун натыйжасында пайда болгон көчө таштандыларын чыгарууну катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруу боюнча кызмат көрсөтүүчү ишке ашыра:

33 Көчөлөргө, базарларга, сейил бактарга жана башкакоомдук жайларга таштанды челектерин орнотуу зарыл.

34. Калк массалык түрдө баруучу жайларда таштандычелектер бири-биринен 50 метр аралыкта жайгаштырылат. Көчөлөрдөбири-биринен 100 метрге чейинки аралыкта болот. Таштандычелектер ар бир кире бериштеги көп кабаттуу турак жайлардынкороолорунда болушу керек, Жүргүнчүлөрдү ташуучу коомдуктранспорттун аялдамаларында жана мекеме-уюмдарга кире бериштеташтанды челектердин саны экиден кем эмес болууга тийиш.

З5   Таштанды челектер бекитилип берилген аймактардытейлөөгө жооптуу жеке жана юридикалык жактар тарабынан өзкаражаттарынын эсебинен орнотулат.

36 Коңшу аймакка жана башка коомдук жайларга таштандычелектер жергиликтүү бюджеттин каражаттарынын же катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруу боюнча кызмат көрсөтүүчүнүнбюджетинин эсебинен орнотулат.

37 Таштанды челектерди тазалоо иштери катуу турмуш-тиричилик калдыктарды чыгаруу боюнча кызмат көрсөтүүчүтарабынан толтурулганына жараша, бирок күнүнө бир жолудан кемэмес жүргүзүлөт. Таштанды челектер алардын кирдегенине жараша,бирок жумасына бир жолудан кем эмес жуулат.

38. Бөлүнгөн жерге орнотулган таштанды челектердиобөекттердин ээлери жана ижарачылары жууйт.

39 Таштандыларды уруксатсыз таштоого, өрттөөгө күнөөлүүадамдар укук бузуулар жөнүндө колдонуудагы мыйзамдарга ылайыкжоопкерчиликке тартылат.

40. Таштандыларды уруксатсыз таштаган адамдардыаныктоого мүмкүн болбогон учурда, таштандыларды жок кылуу жанауруксат берилбеген таштанды таштоочу жайларды рекультивациялоожергиликтүү өз алдынча башкаруу  органы же ал. жактан. Ыйгарым укук берилген адам тарабынан белгиленген тартипте, белгиленгенмөөнөттөрдө аймактын менчик ээсинин же жерди пайдалануучунуни каражаттарынын  эсебинен жүргүзүлөт

41 Таштандыларды жок кылуучу жайларды күтүү үчүпжоопкерчилик жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органына жана таш тандыларды чыгаруу боюнча кызмат көрсөтүүчүгө

жүктөлөт,

4. Санитардык тейлоо жана аймакты тазалоонуу уюштуруу

42. Жалпы пайдалануучу жайларды санитардык жактан тейлоө таштандыларды, калдыкта Кышында - карды, музду тазалоону, жолдун бөлүгүн жана тротуарларды кум менен себүүнү, жайында - жолдун беттерин,тротуарларды, чакан архитектуралык формаларды жууп, сугаруу,

газондорду чабуу, жашыл аянтчаларды кароону камтыйт.

43 Уюмдар, чарба жүргүзүүчү субөекттердин менчик ээлери,турак жайлардын жана турак эмес жайлардын менчик ээлери өзкаражаттарынын эсебинен бөлүнгөн, бекитилип берилген жана агачектеш аймактарды күн сайын санитардык тазалоону өз алдынчажүргүзүүгө, же болбосо жергиликтүү өз алдынча башкаруу органыменен келишими бар санитардык тазалоо кызматтарын көрсөтүүчүменен тиешелүү келишимди түзүүгө милдеттүү.

44. Таштандыларды сактоо кызмат көрсөтүүчү менентүзүлгөн келишимге ылайык жүргүзүлөт.

45. Технологиялык карталарга жана башка документтергеылайык муниципалдык заказ боюнча башка коомдук аймактардынкөчөлөрүн, аянттарын, сейил бактарын, ирригациялык тармактарынтазалоо иштерин уюштуруу жана жүргүзүү үчүн кызмат көрсөтүүчүжоопкерчилик тартат.

46. Имараттардын жана курулуштардын, турак жана туракэмес жайлардын менчик ээлери, ижарачылары, аларга бекитилген аймактардын чегинде, чарбалык жана турак жай участокторун, жашыл аянтчаларды жана ирригациялык тармактарды үзгүлтүксүз тазалоону, күтүүнү камсыз кылууга милдеттүү, анын ичинде:

- узундугу боюнча - имараттарга, үйучастокторго жанаша турган бүткүл аймак боюнча;

·       туурасы боюнча - жолдун же сквердин жүрүүчү бөлүгүнбойлото, ал эми бир жактуу имаратта жүрүүчү, аныничинде карама-каршы тротуарды кошуп, бөлүктүн туурасынбойлой;

47. Эгерде бир имаратта бир нече пайдалануучулар(ижарачылар) жайгашкан болсо, ага чектеш аймакты санитардык жактан тейлөө үчүн жоопкерчилик имараттын менчик ээсинежүктөлөт. Бул учурда жоопкерчилик чөйрөлөрүнүн чектерин аныктоо ижара келишими же имаратты бардык пайдалануучулар кол койгон келишим менен да аныкталышы мүмкүн.

48. Кызмат көрсөтүүчү жолдордун бөлүктөрүн, көчөлөрдү жана аянттарды, тротуарларды, коомдук транспорттун аялдамаларын (ижарага алынгандардан тышкары) жана башка муниципалдык аймактарды, анын ичинде газондордун жана ирригациялык тармактарды тазалоо менен кошо, ошол жерлерде туш келди чачылып калган. таштандыларын тазалайт.

49 Кызмат көрсөтүүчү коомдук дааратканаларды күтүүнү жана тейлөөнү камсыз кылат. ;

50. Жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органыкөчөдөгү убактылуу соода жайларын, соода обөектилерине жанаша жайгашкан аймактарды (соода павильондору, курама соода

борборлору, чатырлар, күркөлөр ж.б.) тазалоо үчүн жоопкерчиликтиушул соода обөектилеринин ээлерине жүктөйт.

51 Узак мөөнөткө пайдаланылбай жаткан жана өздөштүрүлбөгөн аймактарды, имараттар бузулган жерлерди тазалоо үчүн жоопкерчилик ушул аймакка бекитилген жерди пайдалануучуларга же жер ээлерине жүктөлөт.

52 Көп кабаттуу үйлөрдүн чектеш аймактарынын тазалыгы үчүн турак жай ээлеринин кызыкчылыктарын коргогон уюмдар жооп берет.

53. Суу канализациясын (дренаждык тармакты) бүтөп коюуга, ошондой эле калдыктарды жана тиричилик таштандыларын суу кудуктарына төгүүгө тыюу салынат.

5. Тартипти, тазалыкты жана көрктөндүрүүнү камсыкылуу

54. Юридикалык жана жеке жактар айыл өкмөттөрүнү бүткүл аймагында, анын ичинде коомдук жайларда тазалыкты жан тартипти сактоого, көрктөндүрүү элементтеринин (жолдо тротуарлар, газондор, кичи архитектуралык формалар, сыртк тартышына жол бербөөгө, ар кандай мүлк обөектилерине кам көрүү милдеттүү.

55; Шаар/айыл аймактарында тиричилик жана курулуташтандыларын, өндүрүш калдыктарын, контейнерлерди, кыйылг бак-дарактарды, жалбырактарды, карды жалпы пайдаланылып жатк;

жерге чыгарууга жол берилбейт.

56. Таштанды челектерин, көчө чырактарын, эстеликтер отургучтарды жана башка чакан архитектуралык формаларды бузу)жана зыян келтирүүгө тыюу салынат.

57. Ишканалардын жана жеке жеке чарбалардын ички аймактарында, жер тилкелеринде таштандыларды, жалбырактарды,коптейнерлерди, _ автоунаалардын _ доңгөлөктөрү, Өндүрүш

таштандыларды көмүүгө тыюу ыктарын өрттөөгө, от жагууга таштандыларды көмүүгө тыйуу салынат.

58. Газондорго,ирригациялыкбагыттагытармактарды клумбаларга, ектордук-дренаждык жайгаштырууга, бөлүгүн гүлзарларга, обөекттерди жумушчу аянтчаларына, тармактарга ар кандай ошондой эле ирригациялык тарытуучу түтүктөрдү төшөөгө тыюу салынат.

6.           Жашылдандыруу

59. Обөектилерди жашылдандырууга төмөнкү иштер кирет;

·       бак-дарактарды отургузуу,

·       бак-дарактарды жана бадалдар, лзарларды багуу боюнча иштер — жер кыртышын азыктандыру у, сугаруу, жумшартуу, отоо. чөптөрдү тазалоо, өсүмдүктөрдү зыянкечтерден, илдеттерден жана отоо чөптөрдөн коргоо, жылуулукту сүйүүчү өсүмдүктөрдү коргоо (бардык иешелүү жумуштарды аткаруу менен), жер семирткичтерди, таштандыларды жүктөө жана түшүрүү; куурап калган жана кулай турган дарактарды кыюу жана башкалар;

·       газонду багуу боюнча жумуштар - тырмоо, жумшартуу, жерсемирткичтерди чачуу, сугаруу, отоо чөптөрдү тазалоо, таштандыларды жана түшкөн жалбырактарды жыйноо, топуракка отургузуу, газондун капталындагы өсүмдүктөрдү менен дарылоо:

·       скверлерди жана бакчаларды тосуу;

·       шаар, айыл жерлерин жашылдандырууга тиешелүү жана башка дагы жумуштарды аткаруу.

60. Жашыл аймактарды талаптагыдай күтүү жана сактоо үчүн коопкерчилик төмөнкүлөргө жүктөлөт:

·       Жалпы пайдалануудагы аймактарда - парктарда, скверлерде,сейил бактарда, көчөлөрдө — жергиликтүү өз алдынчабашкаруу органы аныктаган тиешелүүкызматтарды/иштерди аткаруучуга;

·       турак жайлар жайгашкан кичи райондордогу жана кварталичиндеги участоктордо - үй жана кварталдык комитеттергетурак жай ээлеринин бирикмелерине, имараттарды ижарагаалуучуларга жана жер участокторунун ээлерине

·       уюмдардын, ишканалардын жана башка юридикалык  жактардын аймактарында ошол жердеги уюмдардын жетекчилерине;

61. Жашыл аянттардын бардык түрлөрү үчүн сугаруунун жыштыгы май айынан октябрды кошо алганда 7-10 күндө биржолудан кем эмес болушу керек.

62 Жашылдандыруу обөектилериндегисугаруу эртең менен саат 8.00-9.00дон кечиктирбесте!саат 18.00-19.00дөн кийин жүргүзүлөт.

63. Кызматтарды/иштерди сунуштоочутаажысын өз убагында кыркууну камсыз кылат.

64. Таажыны санитардык кыркуу иштерине  илдетке чалдыккан, куурап калган жана бузулган бутг ошондой эле таажысы ичине карай өскөн же бири-бирине жа кын жайгашкан бутактарды алып салуу сыяктуу иштерди камтылат. Санитардык кыркуу жыл сайын бүткүл вегетаця мезгилинде жүргүзүлөт.

65 Түзүлүшүн келтирүү үчүн кыркуу - таажыга ылайыктуу түзүлүштү камсыздоо, өсүмдүктөрдүн бийиктигин тегиздөө, жол белгилеринин, светофорлордун ж.б. көрүнүүсүн камсыз Кө луу максатында  жүргүзүлөт. Бак-дарактарды жана бадалдардыкалыптандыруу иштери бак-дарактар чаңдапчыгаруу) жаткан мезгилде (апрель-май) жүргүзүлбөй

66. Аймактарды жашылдандыруу аларды курулушматериалдарынын калдыктарынан, таштандылардан тазалоодон, жер астындагы коммуникацияларды жана курулмаларды төшөоөдөн, жолдорду, өтмөлөрдү, тротуарларды төшөөдөн, аянтчаларды жана тосмолорду иретке келтиргенден кийин жүргүзүлөт.

67. Өсүшү начар бак-дарактарды жана бадалдарды, таажысыбузулган (бир жактуу, жалпак ж.б.), жаракалары бар, ошондой эле зыянкечтерден жана илдеттерден жабыркаган бак-дарактарды отургузууга тыюу салынат.

68. Шаар/айыл аймактарынын чегинде жайгашкан бардыкжашыл зоналар менчигинин түрүнө карабастан бирдиктүү жашыл фондду түзөт жана коргоого алынат.

69. Менчигинин түрүнө карабастан, аймагында жашыл аянтчалары бар юридикалык жана жеке жактарга, ишканалардын, уюмдардын жана мекемелердин жетекчилерине милдеттендирилет; жана ошондой эле жашыл аянтчаларды талаптагыдай күтүү жана сактоо жоопкерчилигин алгандар төмөнкүлөрдү камсыздашат:

·       иштеп жаткан жашыл аянттардын бузулбай жана жок кылынбай толук сакталышына, ошондой эле өсүмдүктөрдү зыянкечтерден, илдеттерден жана отоо чөптөрдөн коргоон камсыз кылууга;

·       жашыл зоналарды оз убагында квалификациялуу күтүүнүжана реконструкциялоону (капиталдык оңдоону), аныничинде бул иштерди аткарууга жашылдандыруу боюнча адистештирилген ишканаларды тартуу жолу менен камсыз кылуу;

·       жашыл зоналар өскөн аймактардын тиричи.өндүрүш калдыктары, курулуш калдыктары, канализациясыяктуу өсүмдүктөргө зыяндуу башка заттар мененбулганышына жол бербоо;

·       жайында жана кургакчылыкта газондорду, гүлзарларды, бак-дарактарды жана бадалдарды сугаруу;

·       тазондорду тебелеп кетүүгө жана аларга курулушматериалдарын, кумдарды, калдыктарды, кар, музсыныктарын жана башкаларды сактоого жол бербөөгө;

·       жаңы бак-дарактар«дьы жана бадалдарды Отургузуу,жолдордун тармагын өзгөртүү менен кайра куруу жанатехниканы жайгаштыруу иштери агротехникалык шарттардытак сактоо менен белгиленген тартипте макулдашылгандолбоорлор боюнча гана жүргүзүлүүгө тийиш;

·       багуу жана оңдоо процессинде жүргүзүлгөн бак-дарактардыжана бадалдарды кыюу жана кайра отургузуу иштерибардык учурларда ушул Эрежелердин талаптарына ылайыкжүзөгө ашырылат;

70. Жашылдандырылган аймактарда төмөнкүлөр Тыюусалынат ;

·       жашыл аянтчаларды кыюуга же жок кылууга уруксат  берилген учурларын кошпогондо, жашыл

бузууга жана жок кылууга;

·       тиешелүү кызматтардын макулдугу жок бак-дарактарды, бадалдарды өз алдынча кыюуга жана отургузууга,огороддорду жана газондорду иретке келтирүүгө;

·       бакчанын жана парктын жолдорун тазалоодон алынган тазакардан тышкары, таштандыларды, карларды жана муздардытөгүүчү жайларды уюштурууга;

- калдыктарды жана башка булганган заттарды газондорготөгүүгө;

-   жалбырактарды күйгүзүүгө, жапырт жалбырак түшүүмезгилинде аларды арыктарга шыпырып салууга, алар мененбак-дарактарды жана бадалдарды көмүп салууга (алардыкөчө бойлой жайылып кетпеши үчүн үймөктөргө чогултуу,компост салуу үчүн атайын бөлүнгөн жерлерге алып салууже таштанды жайларына алып баруу максатка ылайыктуу);

- от жагууга жана өрт коопсуздугунун эрежелерин бузууга;

·       бак-дарактарга мыктарды кагууга, бак-келтирүүчү илгичтерди, көрнөк-жарнактарды,кулактандырууларды, мамлекеттик номурларды, белгилерди,электр зымдарын, лампалардын электр гирляндаларын, туугриляндаларын чаптоого ,тикенек зымдарды жана башка  тосмолорду тосуу

·       дарактардан шире, чайыр алууга, кабыгын кесип, оюктарды,жазууларды жасоого жана башка механикалык зыянкелтирүүгө;

- белгиленген эрежелер боюнча макулдашуусуз инженердиккоммуникацияларды төшөө үчүн казуу иштерин жүргүзүүгө;

- газондордо жана жашыл мейкиндиктери бар башкааянттарда транспорт каражагүлдөрдү үзүп, дарактардын жана бадалдардын бутактарынсындырууга;

70 Жашыл аймактарды жаңыдан куруу, реконструкциялоо,калыбына келтирүү боюнча бардык иштер жергиликтүү өз алдынчабашкаруу органы же ал ыйгарым укук берген уюм менен белгиленгентартипте макулдашылып, иштелип чыккан жана бекитилгендолбоордук документтерге ылайык жүргүзүлүүгө тий

7. Тышкы жарыктандыруу

72 Муниципалдык менчиктегитармактарын тейлөө жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарытарабынан дайындалган кызмат көрсөтүүчү подрядчы тарабынанжүргүзүлөт.

73. Жарык берүүчү тармактарды эксплуатациялоо КыргызРеспубликасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 22-августундагы е 155токтомун менен бекитилген электр энергиясын пайдалануу эрежелерименен жөнгө салынат.

74. Тышкы жарыктандыруу күйгүзүү жана өчүрүү жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органыиштелип чыккан жана бекитилген графиктер боюнча жүргүзүлөт.

75 Жергиликтүү бийлик коомдук жайларда иштебей турганкөчө чырактарынын санына жол берилген ченемди белгилейт.

76. Металл мамылар жана тышкы жарыктандыруунун башкаэлементтери таза, дат басылбашы жана зарыл болгон учурдасырдалышы керек, бирок үч жылда бир жолудан кем болбоого тийиш.

77   Жеке жана юридикалык жактар өздөрүнө берилгенаймактарда орнотулган же сатып алынган тышкы жарыктандыруунунэлементтерин жабдууга жана жакшы абалда кармап туруугамилдеттүү;

78   Сырткы жарыктандыруунун жана майрамдык иллбминациянын. жаңыдан киргизилген элементтерин жайгаштыруу жергликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органы мене макулдашылат.

8. Эрежелерди бузгандыгы үчүн юридикалык

79. Ушул Эрежелерди бузг үчүн Кыргыз Республикасынын колдонуудагы мыйзамдарына  жана башка ченемдик укуктук актыларына ылайык тартиптик, жарандык жоопкерчилик белгиленет.

80. Бул Көрктөндүрүү эрежелерин бузууга күнөөлүү юридикалык жана жеке жактар Кыргыз Республикасынын укук бузуулар жөнүндө кодексинин 114-беренесинин 1-пунктуна ылайык

жоопкерчиликке тартылышат.

81. Таштандыларды белгиленбеген жерлерде чыгарган, өрттөгөн юридикалык жана жеке җактар Кыргыз Республикасынын укук бузуулар өнүндө кодексинин 115-беренесине ылайык жоопкерчилик тартат.

82 Оридикалык жана жеке жактар көп батирлүү туракрдын жалпы пайдалануучу жайларындагы санитардык жактан тейлөө эрежелерин бузгандыгы үчүн Кыргыз Республикасынын укук

бузуулар жөнүндө кодексинин 110-беренесине ылайык жоопкерчиликтартышат.

83. Укук бузулар жөнүндө иштерди кароого ыйгарым укуктуу жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын атайын комиссиялары белгиленген тартипти бузгандарра Кыргыз Республикасынын укук бузуулар жөнүндө кодесине ылайык жаза чараларын көрөт.

84. Укук бузуулар боюнча комиссиянын иши КыргызРеспубликасынын Министрлер Кабинети тарабынан бекитилүүчүжобо менен жөнгө салынат.