1-БӨЛҮМ. АЙМАКТЫН  ЖАЛПЫ  МҮНӨЗДӨМӨЛӨРҮ

Географиялык абал

Мады айыл аймагы Ош облусунун Кара-Суу районунда айыл жергесинде жайгашкан. Айыл аймагы чыгыштан Баш-Булак , батыштан Датка, түндүк батыштан Жоош, Отуз-Адыр жана түндүк чыгыштан Алай районунун Жаны-Алай айыл аймагы менен чектешет. Айыл аймагынын борбору – Асан-Чек айылы. Облустук борбордон 7 чакырым, борбордон алыстыгы 650 чакырымды түзөт. Айыл аймагы 1996 - жылы уюштурулган.

Мады айыл аймагы- жаны технологиялардын негизинде айыл чарбасы, кайра иштетүүчү тармагы өнүккөн, жеке ишкердүүлүккө ынгайлуу шарт түзүлгөн жана сапаттуу тейлөө кызматтарды көрсөткөн , Улуу Жибек жолунун боюнда , Ош шаарына чектеш жайгашкан -Гүлдөгөн аймак.

Мады айыл аймагы – адам укугун сактаган жана ал үчүн жагымдуу жашоо чөйрөсүн камсыздагын, билимдүү, маданияттуу, ден-соолугу чын, активдүү, колунда бар –атуулдардын мекени.

Жалпы аянты (Га)

22056 га

Ландшафт жана жаратылыш шарттары

Негизинен тоолуу аймак, деңиз деңгээлинен 1100дон 1300 метр чейин бийиктикте жайгашкан. Аба-ырайы айыл аймагынын түздүк чөлкөмдөрүндө субтропикалык-кургак, ал эми тоолу аймактары континенталдык климаттык алкакта жайгашкан жана айыл чарбасынын өнүгүшүнө олуттуу таасирин тийгизет. Кыш мезгили 3 айга созулат жана кар менен коштолот, минималдуу төмөнкү температура -5,-15 ^оСка жетиши мүмкүн. Жай мезгилинде температура +30,+40 ^оСка чейин жетиши мүмкүн. Жайында орточо температура +35 ^оС, кышында -10 ^оС.

Мады айыл аймагына караштуу тоолуу 2 айыл бар: алар Тээке жана Лаглан айылдары. Кыш мезгилинде аталган айылдарда кардын калындыгы 70-80 см чейин жетет. Ички чарбалык жолдордо транспорттук каттамдар түйшүк жаратат.

АА калкы

анын ичинде (айылдарда):

Айыл аймагынын калкынын саны 36 179 адам, алардын ичинен аялдардын саны-18608, эркектер- 17575ти түзөт.

айыл :________(АА борбору) Саны  (АА борбору)

Айыл аймагынын борбору- Асан-Чек айылы, калкынын саны 4434 адам.

с. Кыргыз-Чек – 6 434

а. Каарман – 4 461

а. Учкун – 2 090

а. Мады – 2 991

а. Октябрь – 2 650

а. Социализм – 3 895

а. Чагыр – 2 542

а. Тээке – 903

а. Лаглан – 1 273

а. Жоош – 2 463

а. Достук – 2 266

а.Кызыл-Тал -1 561

СЭӨПнын максаты

“Мады айыл аймагынын СЭӨПнин негизги максаты 2025-2027-жылдар аралыгында  социалдык-экономикалык программанын алкагында айыл аймагынын бардык тармактарында өнүгүүнү камсыз кылып, айыл аймагынын калкынын жашоо шартын жакшыртуу, анын ичинде азыр жашап жаткан жана келечек муундардын экономикалык, социалдык жана экологиялык бакубаттуулугун камсыз кылуу»

Стратегиялык өнүгүүнүн негизги максаты айыл аймагынын экономикасын көтөрүү, бул багытта нагизги багыттардырды аныктап,тактап алып, пландуу иш алып баруу, алар:

1.Айыл чарбасын көтөрүү

2. Ишкерлерге жагымдуу шарттарды түзүү аркылуу өндүрүштү көтөрүү

3.Техникалык инфраструктураны жакшыртуу аркылуу сугат суу менен камсыз кылууга жана жолдорду ондоого жетишүү

3.Социалдык сфераны жакшыртуу аркылуу жакырчылыкты жоюуга жетишүү.

4. Билим берүүгө олуттуу басым жасоо аркылуу, билимдүү жаштарды тарбиялоого жетишүү айыл чарбаны онуктуруу учун жер кыртышын байытуу керек, жогорку тушумдорду ондуруу менен кайра иштетуучу цехтерди иштетип тышкы соода аркылуу дуйнолук базарга чыгуу.

Экономиканы онуктуруу менен элдин турмуш шартын жакшыртууга  жетишүү. Билим берууну колдоп жаны окуу жайларды куруу жана бар мекемелерди азыркы замандын талабына жооп бере турган даражага жеткируу менен татыктуу билим алууга жана кесибин суйгон адистер менен камсыздоо.

Экономиканы которуу менен элдин жашоо шартын которуу.

Мады айыл окмотунун тоолуу Лаглан,Тээке айылдарына туристик эс алуу жайларды дуйнолук даражадагы денгелге жеткируу.

2-БӨЛҮМ. КАЛК

2.1. (таблица) Калк жана эмгек ресурстары

Категория

факт

күтүлгөн

прогноз

2021 ж.

2022 ж.

2023 ж.

2024 ж.

2025 ж.

2026 ж.

2027 ж.

Жыл башындагы туруктуу калктын саны (адам)

33875

35365

35927

36179

36974

37787

38618

Өсүш темпи %

4,4

1,6

0,7

2,2

2,2

2,2

анын ичинде аялдар

17884

18197

18197

18324

18727

19139

19560

Жыл башындагы эмгекке жарамдуу курактагы туруктуу калктын саны, (адам)

19976

20511

20588

20732

21001

21274

21551

Өсүш темпи (%)

2,7

0,4

0,7

1,3

1,3

1,3

анын ичинде аялдар

10505

11493

11495

11575

11725

11877

12031

Экономикалык ишмердиктин түрлөрү боюнча иштеген калктын саны (адам):

Айыл чарба

Өнөр жай:

475

498

526

675

866

1100

1400

Кайра  Иштетүүчү

475

498

526

675

866

1100

1400

Электр энергиясы

Курулуш

20

20

20

120

150

180

230

Соода

405

428

456

525

600

695

800

Транспорт жана байланыш

50

50

50

60

72

86

100

Башка кызматтар

Калдыктарды кайра иштетүү

Жумушсуздардын саны (адам):

350

370

308

310

310

300

290

Өсүш темпи

5,7

-16,8

0,6

0

-3,2

-3,3

анын ичинде аялдар

Жакырчылыктын эң төмөнкү чегинде турган калктын саны (адам)

720

650

620

520

436

366

306

Өсүш темпи

90,2

95,4

83,9

83,8

83,9

83,6

Миграцияланган эмгекке жарамдуу калктын саны (эл аралык миграция боюнча кеткендер, адам)

369

372

372

375

380

385

390

Өсүш темпи (%)

100,8

100

100,8

101,3

101,3

101,3

2.2. Эмгекке жарамдуу калктын өсүшүн, иш менен камсыз кылуу жана эмгек миграциясы маселелерин талдоо

Өлкөбүз эгемендуулук алгандан кийин, айрым заводдордун, фабрикалардын, мекеме-уюмдардын токтоп калгандыгынан улам, айыл чарба тармагында жүргүзүлгөн реформанын жана меенчиктештирүүнүн эсебинен жумушсуздардын армиясы көбөйдү.Көпчүлүк эмгекке жарамдуу жаштарыбыз, жумуш издеп башка өлкөлөргө кетип калгандыктан, өлкөбүздүн аймагында эмгекке жарамдуулардын саны көбөйдү. Азыркы учурда миграциядан кайтып келгендердин саны көбөйүүдө, анткени өндүрүш тармагы жанданып, жаны туруктуу жумуш орнудары түзүлүп жатат. Жаштарды жумуш менен камсыз кылуу максатында аларды кесипке окутуу зарылчылыгы келип чыкты. Учурдагы курулуш тармагынын жанданышы менен электриктердин, сваршиктердин, сантехниктердин кызматы жана куруучулардын кызматына муктаждык пайда болуп, бул багытта окутуулар өткөрүлүп жатат.

3-БӨЛҮМ. КЫЗМАТТАР ЖАНА ЖЕРГИЛИКТҮҮ ИНФРАСТРУКТУРА

3.1. (таблица) Кызматтар жана жергиликтүү инфраструктура

Категория

факт

күтүлгөн.

прогноз

2021 ж.

2022 ж.

2023 ж.

2024 ж.

2025 ж.

2026 ж.

2027 ж.

Ичүүчү сууга жеткиликтүүлүк (%)

80

82

87

90

93

96

100

Кожолуктарды катуу тиричилик калдыктары (КТК) ташып чыгаруу менен камтуу (%)

11

11

18

28

35

40

48

Ички жолдордун жалпы узундугунан канааттандырарлык абалдагы асфальтталган ички жолдордун үлүшү (%)

10

11

13

18

22

26

30

Көчөлөрдүн жалпы санынан жарыктандырылган көчөлөрдүн үлүшү (%)

15

25

35

39

43

47

52

Спорттук секцияларга тартылган жарандардын саны (адам)

35

40

50

60

80

100

150

Маданият чөйрөсүндөгү ийримге катышкан жарандардын саны (адам)

35

35

39

41

45

50

60

Балдарды мектепке чейинки билим берүү менен камтуу (%)

Балдарды мектептик билим менен камтуу (%)

Медициналык персонал менен камсыздоо деңгээли (адам)

Калктын турак жай менен камсыз болушу (бир тургунга жалпы аянттын кв. м)

5975

6395

6855

7235

7680

7740

7890

(башка көрсөткүчтөр)

3.2. Учурдагы кырдаалды анализдөө

Ичуучу суу(таза суу) Мады айыл аймагында Каарман,Учкун,Жоош жана Октябрь айылдарын 2128 кожолук Мады суу байлыгы муниципиалдык ишканасы тейлейт.Кыргы-Чек,Асан-Чек, Мады,Социализм,Чагыр,Достук жана Каарман айылдарын 4680 кожолук Ош шаар таза суу муниципиалдык ишканасы тейлейт. Калктын 90% таза суу менен камсыздалган.Айыл аймакта суу тутуктору эскирген жана ондоо муктаж болгонуна байланыштуу элди 2027-жылга 100% камсыздоо максатында ЕвроАзия Онуктуруу Банкы менен кызматашып долбоор даярдалууда.

Кожолуктарды катуу тиричилик калдыктары (КТК) ташып чыгаруу менен камтуу:

Калктын катуу тиричилик калдыктары (КТК) ташып чыгаруу маселесин чечуу жана Мады Тазалык ишканасын матералдык техникалык базасын чындоо максатында 2022-жылы 3780,0мин сомго жаны улгудогу таштанды ташып чыгуучу атайын техника сатып алынды.

Жыйынтыгында таштанды алып чыгуу жанданып 2023-жылы 1301кожолук абонент катары каталса 2024-жылга абоненттердин саны 2050 жетип жалпы кожолуктун 28% тузду. 2027-жылга чейин этап- этап менен 48-50 % жеткирүү.

2020-жылы уюшулган Мады тазалык муниципиалдык ишканасы эки айылды гана тейлеген бирок техникалардын эскилигинен улам ишкана айылдардагы таштандыларды алып чыга алган эмес, экинчиден тургундар таштандыларды алып чыгууга болгон толомдорду оз убагында толобогондугунон улам ишкана озунун ишмердигин толук кандуу жургузо алган эмес, учунчудон таштанды таштоочу жай жок болгондугунан улам башка жерлердеги таштанды таштоочу жайлар менен келишим тузулуп жеткирилип чыгымдар кобойуп жаткандыгынан улам 11% же 760 кожолук тейленип келген.

Чечуу жолдору:

Жогорудагы койгойлорду чечуу максатында тазалык ишканасынын материалдык –техникалык базасын чындап, финансылык абалын жакшыртуу зарыл. Аны учун ишканага жаны заманбап техникаларды сатып алуу, абоненттердин санын кобойтуу, таштандын таштоочу жайын ачуу керек.

Ички жолдордун жалпы узундугу 158 чакырымды тузот, жолдордун абалы канааттандырарлык эмес. 2021-2023- жылдар аралыгында болгону 6 гана чакырым жол асфальтталган. Ал эми 2024-жылы 8 чакырым ички жолдор асфальтталды. Бул айыл аймагындагы ички жолдордун 18 гана пайызын тузот.

Чечуу жолдору:

Бул меселени чечуу максатында айыл аймгынын кыска моонотту онугуу планы тузулуп,анын ичинде ички жолдорду асфальттоо 2027-жылга чейин 30 % жеткируу маселеси да камтылган

Бул багытта Онуктуруу фондтору жана деморчулор менен иштерди алып баруу зарыл.

Мады айыл аймагындагы көчөлөрдүн жалпы санынан 39% же 61,6км 2024-жылга жарыктандырылган .2027-жылга чейин 52,5 %же 82,2км жарыктандырылат.

3.3. Жергиликтүү коомчулуктун артыкчылыктуу муктаждыктарына анализ жүргүзүү

Артыкчылык

Мүмкүн болгон чаралардын жалпы сүрөттөлүшү

Күтүлгөн натыйжа жана мөөнөттөр

Биринчи кезектеги муктаждыктардын бири көрсөтүлөт, мисалы:

" (айылдын аталышы) Айылда (көчөлөрдүн аталышы) көчөлөрдө жарыктандырууну уюштуруу

Натыйжаны алуу үчүн эмне керек, мисалы: "__ (санын көрсөтүү) көчө жарыктандыруу мамыларын жана узундугу __ м зымдарды орнотуу."

Бул жерде баалуулуктар менен жыйынтык жана бул натыйжаны алууга мүмкүн болгон мезгил көрсөтүлөт, мисалы, “Узундугу ___ м болгон көчөлөрдү жарыктандыруу айылдын көчөлөрүн жарыктандыруу менен камтууну 100% га жеткирет”.

Мады айыл аймагындагы айылдарда кочолордун аталышы боюнча жошоочулардын арызынын негизинде, жергиликтуу кенештин депутаттардын чечими менен озгортулуп берилуудо.Айыл аймагындагы ички кочолорду 2027-жылга чейин 100% жарыктандыруу пландалууда.

Мады айыл аймагындагы кочолорду жарыктандыруу учун мамылар 600даана жана 24250метр зым керектелет. Кыргыз-Чек айылынын Жаштар кочосу (Ленин бак) 500метр,Асан-Чек айылында Козубай Кошоев кочосу 1000метр,Каарман айылындагы Нурмамат Сыдыков кочосу,жаны конуш жалпы 1900метр, Учкун айылында Жаны Чек кочолору 1,2,3,4 Аккозу Таабалдиев кочосу жалпы 1650метр, Жоош айылында Жаны Турмуш кочосу 1,2,3 жалпы 1200метр,Кызыл Тал айылында Жаны Будалык кочосу 1,2,3 жалпы 1500метр,Октябрь айылындагыЖаны Чек кочолору 1,2,3,4,5,6 жалпы 2100метр,Социализм айылы Келечек кочосу 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,12,13,14 жалпы 3200метр,Мады айылындагы Жаны Чек кочлору 1,2,3,4,5,6, Биримдик кочолору 1,2,3,4 жалпы 4700метр, Чагыр айылындагы Чагыр 1,2,3,4,5,6,,12,13,14,15 жалпы 6500метр,Мады айыл аймагындагы жарыктандырылуучу кочолордун 24250метрди тузот.

Кыргыз-Чек айылынын Жаштар кочосу (Ленин бак) 500метр,Асан-Чек айылында Козубай Кошоев кочосу 1000метр,Каарман айылындагы Нурмамат Сыдыков кочосу,жаны конуш жалпы 1900метр, Учкун айылында Жаны Чек кочолору 1,2,3,4 Аккозу Таабалдиев кочосу жалпы 1650метр, Жоош айылында Жаны Турмуш кочосу 1,2,3 жалпы 1200метр,Кызыл Тал айылында Жаны Будалык кочосу 1,2,3 жалпы 1500метр,Октябрь айылындагыЖаны Чек кочолору 1,2,3,4,5,6 жалпы 2100метр,Социализм айылы Келечек кочосу 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,12,13,14 жалпы 3200метр,Мады айылындагы Жаны Чек кочлору 1,2,3,4,5,6, Биримдик кочолору 1,2,3,4 жалпы 4700метр, Чагыр айылындагы Чагыр 1,2,3,4,5,6,,12,13,14,15 жалпы 6500метр,Мады айыл аймагындагы жарыктандырылуучу кочолордун 24250метрди тузот.

Тоолу Лаглан жана Тээке айылдарына баруучу жолдорду ондоо, аталган айылдарга заманбап ФАП, спорт аянтчаларын куруу

Лаглан.Тээке айылына айылдарына заманбап үлгүдөгү ФАП куруу заарыл, анткени учурдагы ФАПтын абалы өтө начар. Жаштар үчүн спорт аянчасын куруу заарыл, жаштардын спорт менен машыгуусуна таптакыр шарт жок. Трнаспорттук каттамды жашыртуу максатында ушул эки айылга баруучу жолдорду капиталдык ондоодон өткөзүп, келечектеги тейлөөсүн транспорт министрлигинин карамагына өткөрүп берүү.

Айылдардын инфраструктурасы жакшырат, айыл тургундарынын саламттыгына кам көрүлөт, жаштарга сергек жашоого шарт түзүлүп, транспорттук каттамдардын сапаты жакшырат.

3.4. Социалдык жана жергиликтүү инфраструктураны өнүктүрүүгө тиешелүү бюджеттик инвестицияларга керектөөлөргө анализ жүргүзүү

Инвестициялык артыкчылыктар

Мүмкүн болгон долбоорлордун жалпы сүрөттөлүшү

Күтүлгөн натыйжа жана мөөнөттөр

Бааланган наркы (миң сом)

Долбоордун аталышы, мисалы:"айылдагы (айылдын аталышы) көчөлөрдө (көчөлөрдүн аталышы) ичүүчү суу менен жабдуу системасын реабилитациялоо”

Долбоордун кыскача баяндамасы: мисалы "чөкмөлөрдү, суу түтүктөрүн алмаштыруу, суу бөлгүч колонкалардын ордуна короолорго суу түтүктөрдү орнотуу, эсептегичтерди орнотуу"

Бул жерде баалуулуктар менен натыйжа жана ошол натыйжаны алууга мүмкүн болгон убакыт көрсөтүлөт. Мисалы:

"2025-жылдын октябрына чейин система толугу менен жаңыртылды, 198 кожолукка ичүүчү сууга түз жетүү мүмкүнчүлүгү берилди. Долбоор аяктагандан кийин айылда (айылдын аталышы) кожолуктардын 100% ичүүчү сууга түз жеткиликтүүлүгү бар"

Калктын 90% таза суу менен камсыздалган.Айыл аймакта суу тутуктору эскирген жана ондоо муктаж болгонуна байланыштуу элди 2027-жылга 100% камсыздоо максатында ЕвроАзия Онуктуруу Банкы менен кызматашып долбоор даярдалууда

ЕвроАзия Онуктуруу Банкы менен кызматташуунун негизинде ,банк тарабынан жарыяланган долбоорго катышып, айыл өкмөтүнүн 9 айылына таза суу тутуктөрүн тартып, суу кампаларды капиталдык ондоодон өткөзүү иш тери жүргүзүлөт. Банктын өкүлдөрүнүн жана эксперттеринин катышуусунда айылдарда моноторинг жасалды.

2027-жылга чейин Кыргыз-Чек,Асан-Чек,Каарман, Учкун,Жоош, Октябрь,Чагыр,Мады жана Социализм айылдары таза суу менен толук 100% камсыздалат.

Учурда долбоордун техника-экономикалык көрсөткүчтөрү жана долбоорду ишке ашырууга кетуучу каражаттын өлчөмү аныкталууда.

4-БӨЛҮМ. ЭКОНОМИКАЛЫК ӨНҮГҮҮ

4.1. (таблица) Экономикалык өнүгүү (миң сом)

Категория

факт

күтүлгөн.

прогноз

2021 ж.

2022 ж.

2023 ж.

2024 ж.

2025 ж.

2026 ж.

2027 ж.

Негизги фонддор (юридикалык жактар боюнча, үй чарба секторун эсепке албаганда)- (жылдын аягына карата толук наркы боюнча)

250914,7

263694,7

269339,9

276289,3

285289,0

297289,1

312153,8

Экономиканын негизги секторлору боюнча товарларды өндүрүү жана кызмат көрсөтүү көлөмү:

Айыл чарба:

Өсүмдүк өстүрүү

33910,0

35760,0

36524,0

38723,0

39516

40720

41360

Мал чарбачылыгы

624362,0

598390,0

741655,0

951600,0

963900

976450

982760

Юридикалык жактардын өнөр жай продукциясынын көлөмү

10364,3

11482,6

12376,4

13987,1

14067,6

14239,4

14824,7

Өнөр жай кызматтары

Жөнөтүлгөн продукциянын көлөмү

10364,3

11482,6

12376,4

13987,1

14067,6

14239,4

14824,7

Курулуш - негизги капиталга колдонулган инвестициялар - ар кандай объектилер боюнча жалпы суммада

103610

192551,1

896470

97842,4

98726,3

98935,2

99768,1

4.3. Экономикалык өнүгүү муктаждыктарын талдоо (анын ичинде тике (жеке) инвестициялар).

Артыкчылык

Мүмкүн болуучу чаралардын жана долбоорлордун жалпы сүрөттөлүшү

Күтүлгөн натыйжа жана мөөнөттөр

Бааланган наркы (миң сом)

Биринчи кезектеги муктаждыктардын бири же жеке инвестициянын долбоору көрсөтүлөт, мисалы:

"Артыкчылык: бодо жана майда мүйүздүү малдар үчүн тоют базасын өнүктүрүү. Чара: жер-жерлердеги мүмкүнчүлүктөрдүн жана малды бордоп семиртүүнүн эсебинен мал чарбасынын тоют базасын жакшыртуу боюнча адистердин кеңешин уюштуруу"

Натыйжага жетүү үчүн эмне керек, мисалы:

Айыл өкмөтү, Айыл чарба министрлигинин региондук бөлүмүнүн көмөгү менен министрликтин адистеринин келүүсүн уюштурат, алар айыл аймагынын малчылары үчүн консультацияларды жана практикалык сабактарды өткөрүшөт"

Бул жерде баалуулуктар менен натыйжа жана бул натыйжаны алууга боло турган мезгил көрсөтүлөт, мисалы:

"Жыйынтыгында малчылар жаңы билимдерге жана көндүмдөргө ээ болушат, бул мал чарбачылыгынын продуктуулугун жогорулатууга тийиш (бодо мал, эт (тирүү салмак) сүт (литр) өсүш % менен), (майда мүйүздүү мал: эт (тирүү салмак) жүн (кг) өсүш % менен)

10 (жергиликтүү бюджет)

20 (ишкерлер)

"Жасалма уруктандыруу пунктун ачуу"

"Айыл өкмөтү пунктка орун бөлүп берүүгө көмөк көрсөтөт. Ишкерлердин тике инвестицияларынын эсебинен керектүү жабдуулар жана үрөн материалдары сатып алынат, ошондой эле адистердин консультациялары төлөнөт".

2026-жылга чейин жакшыртылган породалардын башын 20%га көбөйтүү

1 000

Ишкерлердин каражаттары

Бодо жана майда жандыктар үчүн тоют базасын өнүктүрүү. Чара: жер-жерлердеги мүмкүнчүлүктөрдүн жана малды бордоп семиртүүнүн эсебинен мал чарбасынын тоют базасын жакшыртуу

Бодо жана майда жандыктар үчүн тоют базасын өнүктүрүү багытында атайын тоюттарды даярдоо. Жүгөрүдөн силос , бедеден сенаждарды даярдоо. Бул ыкмалар малдарды бордоп багуушга шарт түзөт, малдын рентабельдүүлүгүн жогорулатат

Жыйынтыгында малчылар жаңы билимдерге жана көндүмдөргө ээ болушат, бул мал чарбачылыгынын продуктуулугун жогорулап бодо малдардын эт багытындагы тирүүлөй салмагы, сүт багытында сүттүнүн көбөйүшүнө алып келет. 2027-жылга чейин жакшыртылган породалардын башын 20%га көбөйтүү

Жеке ишкерлердин каражатынын эсебинен каржыланат.

"Жасалма уруктандыруу пунктун ачуу"

Жеке ветсевистердин , ишмердүүлүгүн жакшыртуу аркылуу жасалма уруктандыруу пунктары ачылат жана малдардын асылдуулугун жогорулатууга шарттар түзүлөт.

Жасалма уруктандыруу жолун менен эт жана сүт багытындагы асыл-тукум малдардын санынын көбөйтүүгө өбөлгө түзүлөт.Айыл өкмөтү тарабынан Асан-Чек айылынан жер тилкеси ажыратылып берилип, АРИС долбоорунун колдоосун менен кенсе курулуп берилди.

5-БӨЛҮМ. ИНКЛЮЗИВДҮҮ ӨНҮГҮҮ

5.1. (таблица) Инклюзивдүү өнүгүү (адам)

Категория

факт

күтүлгөн

прогноз

2021 г.

2022 г.

2023 г.

2024 г.

2025 г.

2026 г.

2027 г.

Иштей ала турган ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү адамдар (адам)

541

555

650

679

606

591

585

Иштей албаган оор майыптыгы бар адамдар (адам)

41

45

51

58

48

48

48

Өтө жакыр адамдар (адам)

620

558

479

520

320

260

230

Турмуштук оор кырдаалдагы балдар (адам)

4

3

3

2

1

1

1

Турмуштук оор кырдаалдагы үй-бүлөлөр (бир.)

0

11

10

4

2

1

0

Алыскы калктуу конуштардын калкы (адам)

1800

1879

2152

2176

2203

2237

2246

Эмгек мигранттарынын жашы 18ге жете элек балдары (адам)

570

559

480

389

350

320

300

Этникалык азчылыктар (адам)

88

88

3

6

0

0

0

Аялдар (адам)

17884

18197

18197

18554

19000

19500

20000

Аялдар (калктын жалпы санынан% )

52,7

50,6

50,6

51

52,7

53,0

53,5

Улгайган (жалгыз) (адам)

6

6

5

5

4

3

2

Калктын жалпы санындагы калктын аялуу топторунун бардык категорияларынын (аялдардан тышкары) жалпы үлүшү (%)

3,5

3,31

3,37

3,4

3,5

3,3

3,2

Гендердик зомбулук учурлары (бир.)

10

8

6

6

3

2

1

Кризистик борборлордун болушу (бир.)

-

-

-

-

-

-

-

5.2. Учурдагы кырдаалга анализ жүргүзүү

Бул жерде суроолорго кыскача жооптор берилет:

-        Бардык аялуу топтор жогорудагы таблицага киргизилгенби? Коомчулукта тизмеге кирбеген башка топтор барбы? Мисалы, жалгыз бой ата-энелер? Жалгыз калган карылар? (сүрөттөө)

-        ЖӨБ органы кайсы топторго аялуу (кыйын) кырдаалдан чыгууга жардам бере алат? Атап бериңиз (жогорудагы таблицаны караңыз)

-        ЖӨБ органы аларга кантип жардам бере алат?

Жооптордун варианттары:

-        Аялуу топтордун өкүлдөрүнө жумуш орундарын берүүгө даяр ишканалар жана уюмдар барбы? (көрсөтүлсүн)

-        Аялуу топтордун өкүлдөрү кандай кол өнөрчүлүктөргө, жөндөмдөргө ээ? Алар азыркы суроо-талапка жооп берише алабы? (сүрөттөө)

Мады айыл аймагы боюнча иштей ала турган ден соолугунун мумкунчулугу чектелген адамдардын саны 2021-жылы 541,2022-жылы 555,2023-жылы 650,2024-жылы 679 жаран катталган, эн аянычтуусу бул категориядагы жарандардын саны жылдан жылга кобойуп баратат.Негизги койгой жарандардын туура эмес тамактануусу,ден соолугуна кам коруп оз убагында медициналык кароодон отпогондугу жана каражаттын жетишсиздиги.

Чечуу жолдору; 1. Бул жарандарды жакырчылыктан чыгаруу максатында атайын программалардын негизинде иш алып баруу, мамлекет тарабынан медициналык кароодон откоруп туруу.

Иштей албаган оор майыптыгы бар адамдар;

Булар 2021-жылы 41, 2022-жылы 45, 2023-жылы 51, 2024-жылы 58 жаран катталган.Бул топтогу жарандар калкттын аярлуу катмары болгондуктан дайыма алар менен тыгыз байланышта болобуз.Айыл окмотунун бюджетинин эсебинен бул жарандардын дарылануусу учун каражат болунуп турат. Негизги койгой бул топтогу жарандарга каражаттын тартыштыгынан жетиштуу денгеелде кам коро албай жатканыбызда. Убагында алардын дарылануусу учун санотория, пансионаттарга барып дарылануусуна жетиштуу денгеелде жолдомолорду бере алба жатканыбызда.

Чечуу жолдору; Албетте майып болуп калган адамдарды толук дарылап, айыктыруу мумкун эмес. Ошондой болсо да жетиштуу каражат болуп, аларды оз убагында медициналык кароолордон откоруп, курорт, пансионаттарга барып дарылануусуна каражат болуп турсак, алар оздорунун коомдогу орду бар экендигине, алар учун мамлекетт тарабынан кам корулуп жаткандыгын коруп, ошол оору менен курошуп аны женууго аракет кылышмак

Ото жакыр уй-булоолордогу адамдар; 2021-жылга 620, 2022-жылга 558, 2023-жылга 479, 2024-жылга 520 уй-булоо катталган. Мады айыл аймагында кирешеси 1000 сомдон ашпаган- 2021-жылга 620; 2022-жылга 558; 2023-жылга 479; 2024-жылга 520 уй-булоо бар, бул жалпы кожолуктун 7,1% тузот. Бул корсоткучтор айыл окмотундогу жакыр уй-булоолор жонундо кабар берет. Бтиздин негизги милдет жакыр уй-булоолорду жакырчылыктан чыгаруу, аларга жумуш орундарын тузуп, жумуш менен камсыз кылуу. Мамлекет тарабынан ар тараптуу колдоо корсотуу.

Чечуу жолдору; Жакыр уй-булоолорду жумуш менен камсыз кылып, мамлекет тарабынан колдоо корсотуп туруу.( соц контракт негизинде колдоо корсотуу)

Турмуштук оор кырдаалдагы балдар; 2021-жылгы 4; 2022-жылга-3; 2023-жылга 3; 2024-жылга 2 бала катталган. Статистикалык маалыматар корсотуп тургандай оор турмуштук кырдаалага туш болгон балдардын саны жылдан-жылга азайын баратат. Бул маалыматтар аз да болсо алга карай жылып жатканыбыз жонундо маалымат бетерт. Бул жерде нагизги койгой болуп балдарга кайдыгер мамиле жасап, алардын тактыктуу билималып, бүтүн үй-бүлөөдө жашоосуна шарттарды түзүү.

6-БӨЛҮМ. МЕЙКИНДИК

6.1. (таблица) Мейкиндик

Категория

факт

күтүлгөн.

прогноз

2021 ж.

2022 ж.

2023 ж.

2024 ж.

2025 ж.

2026 ж.

2027 ж.

Аймактын жалпы аянты (га)

22056

22056

22056

22056

22056

22056

22056

Жер категориялары (га):

Айыл чарба жерлери (бардыгы):

13830,7

13830,7

13830,7

13656,8

13656,8

13656,8

13656,8

анын ичинде айдоо аянттары

4218

4218

4217,6

4066,5

4066,5

4066,8

4066,8

сугарылбаган

1509,28

1509,28

1509,28

1509,28

1509,28

1379,28

1379,28

сугат айдоо жерлер

2680

2680

2680

2557,6

2557,6

2687,6

2687,6

анын ичинде жайыттар

8242

8242

8242

8221

8221

8221

8221

анын ичинде жеке

анын ичинде АЖМФ

1257

1257

1256,7

1104,4

1104,4

1104,4

1104,4

анын ичинде иш жүзүндө колдонулган

1257

1257

1256,7

1104,4

1104,4

1104,4

1104,4

анын ичинде колдонулбаган (баланс)

-

-

-

-

-

-

-

Өнөр жай, транспорт, байланыш, коргоо жана башка багыттагы жерлер (бардыгы):

82

82

82

247,9

247,9

247,9

247,9

Иш жүзүндө колдонулган

82

82

82

92,9

247,9

247,9

247,9

Колдонулбаган (баланс)

-

-

-

155

-

-

-

Калктуу конуштун жерлери (бардыгы):

1369

1369

1369

1369

1419

1519

1519

анын ичинде турак жай курулушу

1094

1094

1094

1094

1144

1244

1244

Иш жүзүндө колдонулган

1094

1094

1094

1094

1144

1244

1244

Колдонулбаган (баланс)

-

-

-

-

-

-

-

Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактарынын (ӨКЖА) жерлери

-

-

-

-

-

-

-

Токой фондусунун жерлери

3448

3448

3448

3448

3448

3448

3448

Суу фондусунун жерлери

103

103

103

103

103

103

103

Запастагы жерлер:

6076

6076

6076

-6076

6076

6076

6076

Иш жүзүндө колдонулган

-

-

-

-

-

-

-

Колдонулбаган (баланс)

6076

6076

6076

6076

6076

6076

6076

Аймактын айыл чарба жерлеринин жалпы аянтындагы иш жүзүндө пайдаланылуучу айыл чарба жерлеринин үлүшү (%)

3241

3241

3241

3241

3241

3241

3241

Инженердик инфраструктура менен камсыздалган турак жай куруу үчүн арналган жер участокторунун аянтынын үлүшү (%)

2

2

2

2

2

2

2

6.2. Учурдагы кырдаалга анализ жүргүзүү

Аймактын жалпы аянты 22056 га. Айыл чарба жерлери 13656,8 га, айдоо жерлери 4066,5 га, сугат айдоо 2557,62га, кайракы жерлер 1509,28 га, жайыттар 8221,0 га, АЖМФ-1104,4га, Калктуу конуш жерлери -1369,0 га, турак жай курулушу-1092га, токой фондунун жерлери-3448га, суу фондунун жерлери 103,0 га.

Айыл чарба багытындагы жерле 2024-жылы 2023-жылга салыштырмалуу 173,9 га азайган. Себеби айылы чарба багытынан өнөр жай багытына Социализм айылынын өжөр участкасынан кайракы жер аянтыны 155,0 га логистикалык борбор куруу үчүн трансформация болду, ал эми Какразар участкасынан 6 га жер аянты өндүрүш тармагын көтөрүү максатында трансформациаланган. Андан тышкары 12 га кайракы жер аянты мазар үчүн бөлүндү.

Мыйзамсыз түрдө салынган 8 га жер аянты азыркы учурда мыйзамдаштыруу маселеси Кара-Суу райондук комиссияда иш кагаздары каралууда.

Кайракы жерлерге сугат суу чыгару кыйчылыктары, арык чабу, чоң арык канал курууга каражаттын жоктугу.

Турак жай куруу жер аянтчасынын жетишсидиги;

Асанчек, Кыргыз-Чек, Мады йылдары калктуу конуштары жана үлүш жерлерин чоң көлөмдөгү сел ташкындарыкелип каналдарга барпагандыктан турак жайларды, айдоо желдерди жараксыз абалга телитирип жатат.

Чечүү жолдору:

1. Кайракы жерге сугат сугаруу үчүн лотокторду куруу 5 км аралыгында Каратайдан Өжөр участкасына чейин 500 метрге лоток орнотуу, 4,5 км жерге чоң арык чаап тазалоо жумуштарын жүргүзүү

2. Мады айыл аймагында элди турак жай куруу үчүн жер тилкесин менен камсыз кылуу максатына Соцализм айылында кайракы 50,16га жер тилкесин турак жай куруу үчүн трансформация кылуу Кабинет Министрлигине сунушталды.

Турак жай куруу үчүн жер аянтын суранган жарандардын саны 4500 ден ашат.

6.3. Мейкиндик планынын элементтери

Мейкиндик планын өзгөртүүдөгү чаралар же ниеттер:

Күтүлгөн жыйынтыктар:

Мады айыл аймагындагы айылдарда(участоктун жайгашкан жери) айыл чарба багытындагы пайдаланылбаган 50 га жерди, калктын санынын өсүшүнөн жана жарандардын кайрылууларынан улам аны кеңейтүү зарылчылыгына байланыштуу турак жай фондунун жерлерине трансформациялоо керек.» 50га турак жай фондуна берилуучу жергекомплектуу турак жайларды куруу жана ипотекага беруу пландалууда.

Мады айыл аймагындагы"турак жай фондунун аянтын 15% га көбөйтүү калктын турак жай менен камсыз болушун жакшыртууга жана кожолуктардын санын 20% га көбөйтүүгө өбөлгө түзөт.»

«Эс алуучу парк орнотуу үчүн жер бөлүп берүү керек" Кыргыз Чек айылына 1,0га,Асан-Чек айылында Асанбек Алымбек уулу кочосундогу Маданият уйунун алдында,Каарман айылында б Калмурзаев кочосундогу эски бак 0,8га, Учкун айылындагы Б Зикиров кочосундогу эски тыт бак 1,0га,Жоош айылындагы эски тыи бак 0,8га,Октябр айылында терек бак 0,7га