Бишкек шаары, Өкмөт Үйү2006-жылдын 6-апрелиндеги, № 245                КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ӨКМӨТҮНҮН ТОКТОМУ             "Жалданмачылыкка каршы күрөшүү жөнүндө" Кыргыз       Республикасынын Мыйзам долбооруна Кыргыз Республикасынын                    Өкмөтүнүн корутундусу тууралуу                                      Кыргыз  Республикасынын Конституциясынын 65-статьясынын  5-пунктунаылайык Кыргыз Республикасынын Өкмөтү токтом кылат:   1.  Кыргыз  Республикасынын Жогорку Кењешинин депутаты  А.А.Сабировтарабынан  демилге  кылынган "Жалданмачылыкка каршы  күрөшүү  жөнүндө"Кыргыз   Республикасынын  Мыйзам  долбооруна  тиркелген   корутундунуннегизинде макулдук берилбесин.   2. Бул тактом Кыргыз Республикасынын Жогорку Кењешине жиберилсин.         Премьер-министр                                       Ф.Кулов                                                   Кыргыз Республикасынын                                                    Жогорку Кењешине             "Жалданмачылыкка каршы күрөшүү жөнүндө" Кыргыз       Республикасынын Мыйзам долбооруна Кыргыз Республикасынын                         Өкмөтүнүн корутундусу                                      Кыргыз  Республикасынын Конституциясынын 65-статьясынын  5-пунктунаылайык  Кыргыз Республикасынын Жогорку Кењешинин депутаты  А.А.Сабировдемилге  көтөргөн  "Жалданмачылыкка  каршы  күрөшүү  жөнүндө"   КыргызРеспубликасынын  Мыйзам  долбоорун карап чыгып Кыргыз  РеспубликасынынӨкмөтү  аны  кабыл алууга төмөнкүдөй сын-пикирлердин жана  сунуштардыннегизинде макулдук бере албайт.   Мыйзам долбоору Көз карандысыз Мамлекеттер Шериктештигине катышуучуөлкөлөрдүн  Парламенттер  аралык  ассамблеясы  иштеп  чыккан   ушундайаталыштагы  моделдик мыйзам долбоору менен толук түрдө  окшош,  мыйзамдолбоорунун  айрым  жоболору бири-бирин кайталайт. Мыйзам  долбоорундаулуттук  мыйзамдардын өзгөчөлүктөрү эске алынган эмес, аны мамлекеттиничинде    колдонуу   үчүн   зарыл   болгон   редакциялык    түзөтүүлөркиргизилбеген,  Кыргыз  Республикасынын  Кылмыш-жаза  кодексине   жанаКыргыз Республикасынын Конституциясына карама-каршылыктар орун алган.   Долбоорлорду    даярдоодо   колдонулуучу   юридикалык    техниканынталаптарына  ылайык  нормативдик укуктук  актынын  долбоорунун  текстимүмкүн  болушунча  ар  кандай түшүнүктөрдү болтурбоо  жана  нормалардыколдонуу  үчүн  кыска сүйлөмдөр менен жазылышы керек.  Сунуш  кылынганмыйзам долбоорунун айрым жоболору стилистикалык жактан жеткиликтүү такэмес, бул мыйзам долбоорун кароодо кыйынчылык жаратат.   Алсак,   атап   айтканда  1-статьянын  1-пунктунун   1-пунктчасында"мамлекетге",   "мамлекеттин   аймагында"   деген   сөздөрдү   "КыргызРеспубликасында",  "Кыргыз  Республикасынын  аймагында"  деген  сөздөрменен  тийиштүү түрдө алмаштыруу менен нормативдик актынын  конкреттүүмамлекетке  таандуулугун көрсөтүү керек эле. Мыйзам долбоорунун  башкабир катар статьяларына да ушундай эле сын-пикирлер бар.   Мыйзам    долбоорунун   2-статьясы   жалданмачылык   үчүн    кылмышжоопкерчилигин  белгилейт,  бул  Кыргыз  Республикасынын   кылмыш-жазамыйзамдарына  каршы келет, анткени Кыргыз Республикасынын  Кылмыш-жазакодексинин  1-статьясына  ылайык, Кыргыз  Республикасынын  кылмыш-жазамыйзамдары Кыргыз Республикасынын Кылмыш-жаза кодексинен турат, ал эмикылмыш  жоопкерчилигин  кароочу жањы мыйзамдар Кыргыз  РеспубликасынынКылмыш-жаза  кодексине  киргизилүүгө  тийиш.  Мындан  тышкары   мыйзамдолбоорунун бул статьясы Кыргыз Республикасынын Кылмыш-жаза кодексининжалданмачылык   үчүн  кылмыш  жоопкерчилигин  кароочу  375-статьясынынжобосун кайталайт. Мында ушул статьяга эскертүүдө "жалдоочу" термининеrүшүнүк  берилгендигин  эскерте кетүү керек, ал  "1949-жылдагы  Женеваконвенциясын  жана  1977-жылдагы  ага  Кошумча  протоколдорду   КыргызРеспубликасынын  ратификациялагандыгы тууралуу" Кыргыз Республикасынын1999-жылдын  21-июлундагы № 86 Мыйзамы менен  ратификацияланган  1949-жылдагы  Женева  конвенциясына № 1 кошумча  протоколдун  47-статьясынаылайык келет.   Ошондой  эле жалдагычтарды тартууга, пайдаланууга, каржылоого  жанаокутууга  каршы күрөшүү жөнүндө 1989-жылдын 4-декабрындагы  Эл  аралыкконвенциянын  бар  экендиги жөнүндө да белгилей  кетүү  керек,  КыргызРеспубликасы али анын катышуучусу болуп саналбайт.   Мыйзам  долбоорунун 8-статьясы аткаруу бийлигинин  тигил  же  башкаоргандарынын  иштөө  тармагын саноо менен гана  чектелет,  алардын  дааталыштары   жок.   үлгү  катарында  моделдик   актыны   колдонуу   жеимплиментациялоо   процессине  катышкан  мамлекет   тиешелүү   нормагамамлекеттик  органдын реалдуу аталышын киргизе тургандыгын  эске  алууменен  мындай ыкмага эл аралык укуктук актыларда, моделдик мыйзамдардажол  берилет. Мыйзам долбоорунда "улуттук мыйзамдар", "жогорку  мыйзамчыгаруу  органы",  "жалпыга  маалымдоо каражаттарын  каттоочу  ыйгарымукуктуу  мамлекеттик орган" терминдерин колдонууга карата  да  ушундайэле сын-пикирлер бар.   Мыйзам   долбоорунун   10-статьясында  координациялык   иш-аракеттижүргүзүүчү  конкреттүү органды көрсөтүү керек, анткени концепцияларды,программаларды,   мониторинг  жүргүзүү,   иштеп   чыгуу,   эл   аралыккызматташтыкты жөнгө салуу боюнча чоњ иштер турат. Мыйзам  долбоорунун17-статьясында  жалданмачылык жөнүндө материалдарды  жайылткан  учурдажалпыга   маалымдоо  каражаттарына  эскертүү  берүү,  ал  эми   мындайжарыялоолор  кайталанган  учурда  анын  иш-аракетин  токтотуу  жөнүндөмаселени  сот  тартибинде  чечүү көрсөтүлөт, бирок  жалпыга  маалымдоокаражаттарынын  иш-аракеттерин жөнгө салуучу негизги нормативдик  актыболуп   саналган   "Жалпыга  маалымдоо  каражаттары  жөнүндө"   КыргызРеспубликасынын Мыйзамынын 23-статьясында каралган жалпыга  жайылтуугатийиш болбогон маалыматтардын тизмесине мындай материалдар киргизилгенэмес.   Ошондой   эле   "Жалпыга  маалымдоо  каражаттары  жөнүндө"   КыргызРеспубликасынын  Мыйзамынын 8-статьясында  ушул  Мыйзамдын  талаптарынбузган  учурда  уюштуруунун же болбосо соттун  чечими  боюнча  жалпыгамаалымдоо  каражаттарынын иш-аракетин токтото туруу же  токтотуп  коюумүмкүнчүлүгү түздөн-түз каралган, ушуга байланыштуу жалпыга  маалымдоокаражаттарынын иш-аракетин регламенттөө маселеси, анын ичинде  алардыниш-аракетин  токтотуу негизи сөзсүз түрдө атайын  мыйзамдык  актыда  -"Жалпыга   маалымдоо   каражаттары  жөнүндө"  Кыргыз   РеспубликасынынМыйзамында  чагылдырылышы керек, анткени бул маселелер ой  жүгүртүүгө,сөз  жана  басма сөз эркиндигине, ошондой эле мындай ой  жүгүртүүлөрдүжана  ынанымдарды тоскоолдуксуз билдирүүгө жарандардын  конституциялыкукуктарын сактоого түздөн-түз байланыштуу.   Мыйзам    долбоорунун    19-статьясында   Кыргыз    Республикасынынжалданмачылыкка катышуучу жарандары үчүн мамлекеттик жана муниципалдыккызматка,   контракт  боюнча  аскердик  кызматка  жана   укук   коргоооргандарындагы кызматка, ошондой эле билим берүү мекемелериндеги ишке,жеке детективдик жана күзөт иштерин жүргүзүүгө жеткиликтүүлүктү чектөөкиргизилет,  мындай  чектөөлөр  "Мамлекеттик  кызмат  жөнүндө"  КыргызРеспубликасынын  Мыйзамында, бардык дењгээлдеги билим  берүү  жөнүндө,жеке  детективдик  жана күзөт иштери жөнүндө мыйзамдарда  жок.  Мындантышкары  "жалданмачылыкка  катышуучу" деген баяндаманы  тактоо  керек,анткени  кылмыш  жасоого күнөөлүү адам сот тарабынан  гана  аныкталышымүмкүн.   Уюмдардын уюштуруу-укуктук формаларын саноодо мыйзам долбоорунун 21-статьясында  так  эместикке жол берилген жана аны редакциялык  түзөтүүзарыл,    анткени   "Коммерциялык   эмес   уюмдар   жөнүндө"    КыргызРеспубликасынын  Мыйзамына  ылайык "коммерциялык  эмес  уюмдар"  дегентүшүнүккө коомдук бирикмелер да кирет.   Мыйзам  долбоорунун  31  -статьясын алып салуу  же  болбосо  КыргызРеспубликасынын  кылмыш-жаза мыйзамдарынын мазмунуна  ылайык  келтирүүкерек,  анткени  Кыргыз Республикасынын Кылмыш-жаза  кодекси  "саясий"жана    "саясий   ишке   байланышкан"   деген   сыяктуу   кылмыштардынкатегорияларын карабайт.   Мындан тышкары "Кыргыз Республикасынын нормативдик укуктук актыларыжөнүндө"   Кыргыз   Республикасынын  Мыйзамынын   49-статьясы   КыргызРеспубликасынын мыйзамдары республиканын аймагындагы жана анын чегиненсырткары  жүргөн  Кыргыз Республикасынын жарандарына карата  колдонулатургандыгын  карайт.  Мында бул Жобо Кыргыз Республикасынын  аймагындажүрүшкөн  чет  өлкөлүк  жарандарга жана  жарандыгы  жок  адамдарга  даколдонулат.   Демек,  сунуш кылынган мыйзам долбоору көрсөтүлгөн талаптарга  жоопбериши    керек,   башкача   айтканда   келечектеги   мыйзам    КыргызРеспубликасынын  аймагындагыларга  гана,  өз  кезегинде  анын  чегиненсырткары  -  Кыргыз  Республикасынын жарандарына  карата  колдонулуугатийиш.   Ошондой  эле  мыйзам долбоорунда "улуттук мыйзам", "жогорку  мыйзамчыгаруучу  орган"  деген түшүнүктөр бар, булар Кыргыз  Республикасынынмыйзамдарында каралган эмес.   Жогоруда   баяндалгандардын  негизинде,  бул   мыйзам   долбоорунунмаанисин  жана  мањызын эске алуу менен Кыргыз Республикасынын  Өкмөтү"Жалданмачылыкка каршы күрөшүү жөнүндө" Мыйзам долбоорун жеткире иштепчыгуу  жана  Кыргыз  Республикасынын мыйзамдарынын талаптарына  ылайыккелтирүү  үчүн барыдан мурда мыйзам долбоорунун авторунун өкүлдөрүнөн,тиешелүү  министрликтерден жана ведомстволордон  жумушчу  тобун  түзүүмаксатка ылайыктуу деп эсептейт.      Премьер-министр                               Ф.Кулов