КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 25-мартындагы № 166 токтомуна ылайык КҮЧҮН ЖОГОТТУ

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ӨКМӨТҮ

ТОКТОМ

2012-жылдын 31-январы №65

"Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына өзгөрүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү тууралуу" Кыргыз Республикасынын Мыйзам долбоору жөнүндө

Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 79-беренесине ылайык, Кыргыз Республикасынын аймагында табигый-маданий мурастардын объектилерин коргоо жана пайдалануу жаатындагы укуктук нормаларды регламенттеген ченемдик укуктук базаны өркүндөтүү максатында Кыргыз Республикасынын Өкмөтү

ТОКТОМ КЫЛАТ:

1. "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына өзгөрүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү тууралуу" Кыргыз Республикасынын Мыйзам долбоору жактырылсын.

2. Аталган мыйзам долбоору Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешине кароого жиберилсин.

3. Кыргыз Республикасынын маданият жана туризм министри аталган мыйзам долбоору Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинде каралган учурда Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн расмий өкүлү болуп дайындалсын.

Долбоор

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН МЫЙЗАМЫ "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына өзгөрүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү тууралуу

1-берене.

"Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына (Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин ведомосттору, 2000-ж., № 1, 16-6.) төмөнкүдөй өзгөртүүлөр жана толуктоолор киргизилсин:

1. Мыйзамдын преамбуласы төмөндөгү мазмундагы 2-бөлүк менен толукталсын:

"Маданий мурастардын объектилери Кыргыз Республикасынын көп улуттуу бүткүл эли үчүн уникалдуу байлык болуп эсептелет".

2. 11-берененин 2-бөлүгү төмөнкүдөй редакцияда берилсин:

"Уюштуруу-укуктук жана менчигинин түрлөрүнө карабастан юридикалык жактар жана жарандар Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык тарыхый-маданий мурастарды коргоодо, пайдаланууда жана жайылтууда мамлекеттик органдарга, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына жана илимий мекемелерге көмөк көрсөтүшөт.".

3. 21-берене төмөнкүдөй редакцияда берилсин:

"21-берене. Тарыхый-маданий мурастардын объектилеринин мамлекеттик эсебин уюштуруу

Кыргыз Республикасынын кыймылсыз тарыхый-маданий мурас объектилери жөнүндө маалыматтар республикалык маанидеги Кыргыз Республикасынын тарыхый-маданий мурастарынын объектилеринин тизмесине киргизилет. Тизмени жүргүзүүнүн тартиби жана Тизмени жүргүзүүгө ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан аныкталат.

Тизме тарыхый-маданий мурас объектисинин атын, Кыргыз Республикасынын тарыхый-маданий мурас объектилеринин турган жерин, тизмеге киргизилген датасын, изилденген даражасын, абалын, өлчөмүн, менчиктик формасын, аймактык чек арасын, ошондой эле коргоо зоналары жөнүндөгү маалымат тутумунан турат.

Тизмеге кирген тарыхый-маданий мурас объектинин ээсине Кыргыз Республикасынын тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу боюнча мамлекеттик органы (мындан ары - ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган) тарабынан Кыргыз Республикасынын тарыхый-маданий мурас объектисине паспорт (мындан ары - Паспорт) берилет.

Паспортко тарыхый-маданий мурас объектилерин коргоого тиешелүү маалыматтар киргизилет (объектинин түрү, турган аймагынын чектери, фотокөрүнүшү, тарыхый-маданий мурас объектилеринин ээси жөнүндө, тарыхый-маданий мурас объекттин пайдалануучулар жөнүндө маалыматтар, жер участогунун ээси жана жер участогун пайдалануучулар жөнүндө маалыматтар, ошондой эле тарыхый-маданий мурас объекти жайгашкан жер участогун пайдалануунун укуктук режими жөнүндө маалыматтар).

Паспорттун сүрөттөлүшү жана аны тариздөөнүн, берүүнүн тартиби жана Паспорт жөнүндө жобо Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан бекитилет.

Тарыхый-маданий мурастардын кыймылсыз объектилери, же суу объектилеринин участоктору менен сатуу-сатып алуу иштерин жүргүзүүдө, алардын чегинде археологиялык объектилер болсо, Кыргыз Республикасынын тарыхый-маданий мурас объектилеринин паспорту кыймылсыз мүлккө укукту жана аны менен бүтүмдөрү мамлекеттик каттоону жүргүзө турган ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга милдеттүү түрдө көрсөтүлүүчү документтердин бири болуп саналат".

4. 22-берене:

- төмөнкүдөй мазмундагы 1-бөлүк менен толукталсын:

"Эстеликтерди коргоону жана аларды натыйжалуу эсепке алууну уюштуруу максатында алар эл аралык, республикалык жана жергиликтүү маанидеги эстеликтер болуп бөлүнөт.".

5. 23-берене төмөнкүдөй редакцияда берилсин:

"23-берене. Мамлекеттик тарыхый-маданий экспертиза

Мамлекеттик тарыхый-маданий экспертиза төмөндөгү максаттарда жүргүзүлөт:

- маданий мурастардын объектилерин Тарыхый-маданий мурастардын тизмесине киргизүүгө негиздеме даярдоо;

- маданий мурастардын объектилеринин тарыхый-маданий маанисинин категориясын аныктоо;

- маданий мурастардын объектилеринин тарыхый-маданий маанисинин категориясынын өзгөрүшүн негиздөө;

- тарыхый-маданий мурас объектилеринин коргоо зоналарынын шаар курулуш документтеринин, долбоорлоонун, ошондой эле жер, курулуш, мелиоративдик жана чарбалык иштердин Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук актыларында белгиленген тарыхый-маданий объектилерин коргоонун талаптарына туура келишин аныктоо;

- тарыхый-маданий мурастар объектисин Кыргыз Республикасынын өзгөчө баалуу маданий мурастарынын объектиси катары аныктоо.

Тарыхый-маданий экспертиза жүргүзүү үчүн ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган тарабынан эксперттик комиссия (мындан ары - Комиссия) түзүлөт, анын курамына окумуштуулар, адистер, маданият жана искусство ишмерлери, мамлекеттик органдардын, чыгармачыл кошундардын жана башка коомдук бирикмелердин өкүлдөрү кирет.

Тарыхый-маданий мурас объектилерине тарыхый-маданий экспертиза жүргүзүүнүн тартиби Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан бекитилет.

Тарыхый-маданий экспертиза шаар курулушунун регламенти бекитилгенге жана тарыхый-маданий эстеликтердин сакталышына түз жана кыйыр түрдө таасир эткен, же аларды коргоо эрежесин бузган жерди даярдоо, жер иштери, курулуш, мелиоративдик жана чарбалык иштер башталганга чейин жүргүзүлөт.

Тарыхый-маданий экспертиза жүргүзүү иштери бул иштерди жүргүзүүнү заказ кылгандар тарабынан төлөнөт. Республикалык маанидеги тарыхый-маданий мурастардын объектилерине тарыхый-маданий экспертизаларды жүргүзүү боюнча иштерине акы төлөөнүн өлчөмүн аныктоонун тартиби Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан аныкталат.

Тарыхый-маданий экспертизанын объектилери болуп төмөндөгүлөр эсептелет:

- ушул Мыйзамга ылайык маданий мурас объектисинин белгилери бар объектилер;

- чарбалык жактан өздөштүрүлө турган жер участоктору;

- маданий мурастардын объектилерин Тарыхый-маданий мурастардын объектилеринин тизмесине киргизүүгө негиздеген документтер жана материалдар;

- маданий мурастардын объектилеринин тарыхый-маданий маанисинин категорияларынын өзгөрүшүн негиздеген документтер жана материалдар;

- маданий мурастардын объектилерин тарыхый-маданий коруктарга, Кыргыз Республикасынын өзгөчө баалуу тарыхый-маданий мурас объектилерине, же бүткүл дүйнөлүк маданият жана жаратылыш мурастарынын объекттерине киргизүүнү негиздеген документтер жана материалдар.".

6. 29-берененин 1-бөлүгү "эстеликтерди коргоо боюнча" деген сөздөрдөн кийин "5 жылдык мөөнөткө" деген сөздөр менен толукталсын.

7. 33-беренеде:

- 1-бөлүк "Талаачылык комитети" деген сөздөрдөн кийин "бир жылдан ашык эмес мөөнөттө иштин белгилүү бир түрүн жүргүзүү укугу" деген сөздөр менен толукталсын;

- 4-бөлүк төмөнкүдөй редакцияда берилсин:

"Археологиялык талаачылык иштерин өткөргөн жеке жана юридикалык жактар иштерди аткаргандан баштап үч жылдын ичинде (материалдарды иштеп чыккандан кийин жана жарыялоого даярдагандан кийин) табылган маданий баалуулуктарды Кыргыз Республикасынын мамлекеттик музей фондусуна туруктуу сактоого өткөрүп берүүгө милдеттүү.".

8. 34-берене төмөнкүдөй мазмундагы 3-5-бөлүктөр менен толукталсын:

"Тарыхый-маданий мурас объектилерин сактоо боюнча иштер Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жүргүзүлөт.

Тарыхый-маданий объектилерди сактоо боюнча иштерди жүргүзүү үчүн долбоордук документтерди иштеп чыгуучу жеке жана юридикалык жактар бул объектилерде илимий жетекчиликти, техникалык жана автордук көзөмөлдү жүргүзүшөт.

Тарыхый-маданий мурастын объектилерин сактоо боюнча иштерди аяктагандан кийин илимий жетекчиликти жүргүзгөн жеке жана юридикалык жактар отчеттук документтерди, анын ичинде аткарылган иштер жөнүндө илимий отчетту, үч айлык мөөнөттүн ичинде ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга тапшырат.".

2-берене.

Кыргыз Республикасынын Өкмөтү өзүнүн ченемдик укуктук актыларын ушул Мыйзамга ылайык келтирсин.

3-берене.

Бул Мыйзам расмий жарыяланган күндөн баштап күчүнө кирет.

Кыргыз Республикасынын Президенти

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн "Кыргыз Республикасынын "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Мыйзамына өзгөртүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү тууралуу Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын долбоору жөнүндө" токтомунун долбооруна МААЛЫМКАТ-НЕГИЗДЕМЕ

Кыргыз Республикасынын аймагында тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу тармагындагы ченемдик-укуктук базаны өркүндөтүү максатында Кыргыз Республикасынын 26.06.99 № 91 "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Мыйзамына (Кыргыз Республикасынын 13.02.06 № 38 редакциядагы) өзгөртүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү сунушталууда.

Аракеттеги Кыргыз Республикасынын "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" 1999-жылы чыккан Мыйзам республикадагы кийинки жылдардагы экономикалык, коомдук жана маданий өзгөрүүлөрдү камтый албай калды. Ошондой эле тарыхый-маданий мурастарды коргоо, пайдалануу, кайрадан калыбына келтирүү жана консервациялоодогу дүйнөлүк тенденцияны эске алуу менен бул тармакта Кыргыз Республикасынын жана КМШ өлкөлөрүнүн ченемдик укуктук документтеринде өзгөрүүлөр болду.

Кыргыз Республикасынын "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Мыйзамына өзгөртүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү боюнча долбоорду иштеп чыгуунун зарылчылыгы тарыхый-маданий мурастар боюнча бири-бири менен байланыштуу, эффективдүү эсеп жүргүзүүнүн, коргоонун, пайдалануунун тартипке келтирүүчү тутумун түзүү болуп эсептелет, булар:

- тарыхый-маданий объектилерди тарыхый-маданий мурастардын Тизмесине киргизүүнүн тартиби жана аларды паспорттоштуруу;

- Мамлекеттик органдар менен тарыхый-маданий мурастарга ээлик укуктары бар субъектилердин ортосундагы укук мамилелери;

- тарыхый-маданий мурастардын объектилерин мамлекеттик тарыхый-маданий экспертизадан өткөрүү;

- тарыхый-маданий мурастарга археологиялык чалгындоолорду жана казууларды, кайрадан калыбына келтирүүлөрдү, консервацияларды жана ремонтторду жүргүзгөн, юридикалык жана жеке жактардын мамлекеттик органдардын алдындагы отчетторунун тартиби.

Киргизилген өзгөртүүлөр жана толуктоолор Кыргыз Республикасынын "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Мыйзамынын сапатын жогорулатат жана тарыхый-маданий мурастардын объектилеринин сакталышын камсыз кылат.

"Кыргыз Республикасынын "Тарыхый-маданий мурастарды коргоо жана пайдалануу жөнүндө" Мыйзамына өзгөрүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү жөнүндө" Мыйзамынын долбооруна САЛЫШТЫРМА ТАБЛИЦА

┌───┬─────────────────────┬─────────────────────┬─────────────────────┐

│ № │Мыйзамдын аракеттеги │     Киргизилген     │  Өзгөртүүлөрдү жана │

│п/п│      редакциясы     │   өзгөртүүлөр жана  │     толуктоолорду   │

│   │                     │     толуктоолор     │  киргизгенден кийин │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 1 │Ушул Мыйзам Кыргыз   │1. Мыйзамдын         │Ушул Мыйзам Кыргыз   │

│   │Республикасынын      │преамбула төмөндөгү  │Республикасынын      │

│   │аймагындагы          │мазмундагы экинчи    │аймагындагы          │

│   │тарыхый-маданий мурас│абзац менен          │тарыхый-маданий мурас│

│   │объекттерин коргоо   │толукталсын:         │объекттерин коргоо   │

│   │жана пайдалануу      │"Маданий мурастардын │жана пайдалануу      │

│   │жагындагы укуктук    │объектилери Кыргыз   │жагындагы укуктук    │

│   │ченемдерди белгиленет│Республикасынын көп  │ченемдерди белгилейт.│

│   │Мыйзам бардык        │улуттуу бүткүл эли   │Маданий мурастардын  │

│   │юридикалык жана жеке │үчүн уникалдуу байлык│объектилери Кыргыз   │

│   │жактар үчүн          │болуп эсептелет".    │Республикасынын көп  │

│   │милдеттүү,           │                     │улуттуу элинин       │

│   │тарыхый-маданий мурас│                     │уникалдык байлыктары │

│   │объекттерин коргоо   │                     │болуп эсептелет.     │

│   │жана пайдалануу      │                     │Мыйзам бардык        │

│   │жагындагы алардын    │                     │юридикалык жана жеке │

│   │укуктарын жана       │                     │жактар үчүн          │

│   │милдеттерин аныктайт.│                     │милдеттүү,           │

│   │                     │                     │тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │                     │объектилерин коргоо  │

│   │                     │                     │жана пайдалануу      │

│   │                     │                     │жаатындагы алардын   │

│   │                     │                     │укуктарын жана       │

│   │                     │                     │милдеттерин аныктайт.│

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 2 │11-берене. Тарыхый-  │11-берененин экинчи  │11-берене. Тарыхый-  │

│   │           маданий   │бөлүгү төмөндөгүдөй  │           маданий   │

│   │           мурастарды│редакцияда берилсин: │           мурастарды│

│   │           коргоо    │"Юридикалык жактар   │           коргоо    │

│   │           жана      │уюштуруу-укуктук жана│           жана      │

│   │           пайдалануу│менчиктик формаларына│           пайдалануу│

│   │           ишине     │карабастан жана      │           иштерине  │

│   │           илимий    │жарандар Кыргыз      │           илимий    │

│   │           мекеме-   │Республикасынын      │           мекеме-   │

│   │           лердин,   │мыйзамдарына ылайык  │           лердин,   │

│   │           окуу      │тарыхый-маданий      │           окуу      │

│   │           жайларынын│мурастарды коргоодо  │           жайларынын│

│   │           жана      │жана пайдаланууда,   │           жана      │

│   │           музейлер- │популяризациялоодо   │           музейлер- │

│   │           дин,      │мамлекеттик          │           дин,      │

│   │           коомдук   │органдарга,          │           коомдук   │

│   │           уюмдардын │жергиликтүү өз       │           уюмдардын │

│   │           жана      │алдынча башкаруу     │           жана      │

│   │           бирикме-  │органдарына жана     │           бирикме-  │

│   │           лердин,   │илимий мекемелерге   │           лердмн,   │

│   │           ишканалар-│көмөк көрсөтүшөт".   │           ишкана-   │

│   │           дын жана  │                     │           лардын    │

│   │           жарандар- │                     │           жана      │

│   │           дын       │                     │           жарандар- │

│   │           катышуусу │                     │           дын       │

│   │                     │                     │           катышуусу │

│   │Кыргыз               │                     │                     │

│   │Республикасынын      │                     │Кыргыз               │

│   │Улуттук илимдер      │                     │Республикасынын      │

│   │академиясы, илимий   │                     │Улуттук илимдер      │

│   │мекемелер, окуу      │                     │академиясы, илимий   │

│   │жайлары жана музейлер│                     │мекемелер, окуу      │

│   │өз эсебинен, кошумча │                     │жайлары жана музейлер│

│   │алынган каражаттардын│                     │өз эсебинен, кошумча │

│   │эсебинен             │                     │алынган каражаттардын│

│   │тарыхый-маданий мурас│                     │эсебинен             │

│   │объекттеринде        │                     │тарыхый-маданий мурас│

│   │илимий-иликтөө       │                     │объектилеринде       │

│   │иштерин жүргүзүшөт,  │                     │илимий-иликтөө       │

│   │эстеликтердин илимий │                     │иштерин жүргүзүшөт,  │

│   │баасын аныктоо       │                     │эстеликтердин илимий │

│   │жагында эксперттер   │                     │баасын аныктоо       │

│   │катары чыгышат,      │                     │жагында эксперттер   │

│   │өздөрүнүн илмий      │                     │катары чыгышат,      │

│   │иликтөө пландарында  │                     │өздөрүнүн илимий     │

│   │жана окуу            │                     │иликтөө пландарында  │

│   │программаларында     │                     │жана окуу            │

│   │тарыхый-маданий      │                     │программаларында     │

│   │мурастарды коргоо    │                     │тарыхый-маданий      │

│   │жана пайдалануу      │                     │мурастарды коргоо    │

│   │маселелерин изилдөөнү│                     │жана пайдалануу      │

│   │жана окутууну        │                     │маселелерин изилдөөнү│

│   │караштырышат.        │                     │жана окутууну        │

│   │Тарых жана маданий   │                     │караштырышат.        │

│   │эстеликтерин         │                     │Юридикалык жактар    │

│   │коргоонун Кыргыз     │                     │уюштуруу-укуктук жана│

│   │Республикалык коому  │                     │менчикти формаларына │

│   │жана анын            │                     │карабастан жана      │

│   │жер-жерлердеги       │                     │жарандар Кыргыз      │

│   │органдары, коомдук   │                     │Республикасынын      │

│   │уюмдар жана          │                     │мыйзамдарына ылайык  │

│   │бирикмелер, ар кандай│                     │тарыхый-маданий      │

│   │менчик түрлөрүндөгү  │                     │мурастарды коргоодо  │

│   │ишканалар жана       │                     │жана пайдаланууда,   │

│   │жарандар Кыргыз      │                     │популяризациялоодо   │

│   │Республикасынын      │                     │мамлекеттик          │

│   │мыйзамдарына, ошондой│                     │органдарга,          │

│   │эле өздөрүнүн        │                     │жергиликтүү өз       │

│   │уставдарына жана     │                     │алдынча башкаруу     │

│   │жоболоруна ылайык    │                     │органдарына жана     │

│   │тарыхый-маданий      │                     │илимий мекемелерге   │

│   │мурастарды коргоодо  │                     │көмөк көрсөтүшөт.    │

│   │жана пайдаланууда    │                     │                     │

│   │мамлекеттик          │                     │                     │

│   │органдарга, жана     │                     │                     │

│   │илимий мекемелерге,  │                     │                     │

│   │жергиликтүү бийлик   │                     │                     │

│   │органдарына көмөк    │                     │                     │

│   │көрсөтүшөт, тарых    │                     │                     │

│   │жана маданият        │                     │                     │

│   │эстеликтеринин       │                     │                     │

│   │сакталышына жана     │                     │                     │

│   │пайдаланылышына      │                     │                     │

│   │коомдук контролдукту │                     │                     │

│   │жана жетектөөнү      │                     │                     │

│   │уюштурушат, калк     │                     │                     │

│   │арасында түшүндүрүүчү│                     │                     │

│   │жана пропагандалоочу │                     │                     │

│   │ишти жүргүзүшөт.     │                     │                     │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 3 │21-берене. Тарыхый-  │21-берене төмөндөгү- │21-берене. Тарыхый-  │

│   │           маданий   │дөй редакцияда       │           маданий   │

│   │           мурас     │берилсин:            │           мурастарды│

│   │           объектте- │21-берене. Тарыхый-  │           объектиле-│

│   │           рин       │           маданий   │           ринин     │

│   │           мамлекет- │           мурастар- │           мамлекет- │

│   │           тик эсепке│           дын       │           тик эсебин│

│   │           алууну    │           объекти-  │           уюштуруу  │

│   │           уюштуруу  │           леринин   │                     │

│   │                     │           мамлекет- │Кыргыз               │

│   │[Кыргыз              │           тик эсебин│Республикасынын      │

│   │Республикасынын      │           уюштуруу  │кыймылсыз тарыхый    │

│   │аймагында жайгашкан  │                     │маданий мурас        │

│   │тарыхый-маданий мурас│Кыргыз               │объектилери жөнүндөгү│

│   │объекттери, кимдин   │Республикасынын      │маалыматтар          │

│   │менчигинде болгонуна │кыймылсыз            │республикалык        │

│   │карабастан,          │тарыхый-маданий мурас│маанидеги Кыргыз     │

│   │мамлекеттик эсепке   │объектилери жөнүндөгү│Республикасынын      │

│   │алынууга тийиш. Жеке │маалыматтар          │тарыхый-маданий      │

│   │менчик болуп саналган│республикалык        │мурастарынын         │

│   │турак жай имараттары │маанидеги Кыргыз     │объектилеринин       │

│   │менчик ээсинин       │Республикасынын      │тизмесине киргизилсе │

│   │макулдугу менен      │тарыхый-маданий      │Тизмени жүргүзүүнүн  │

│   │мамлекеттик эсепке   │мурастарынын         │тартиби жана Тизмени │

│   │алынат.              │объектилеринин       │жүргүзүүгө укуктуу   │

│   │Эсепке алууну жана   │тизмесине киргизилет.│мамлекеттик орган    │

│   │коргоону натыйжалуу  │Тизмени жүргүзүүнүн  │Кыргыз               │

│   │уюштуруу максатында  │тартиби жана Тизмени │Республикасынын      │

│   │эстеликтер эл аралык,│жүргүзүүгө укуктуу   │Өкмөтү тарабынан     │

│   │республикалык жана   │мамлекеттик орган    │аныкталат.           │

│   │жергиликтүү маанидеги│Кыргыз               │Тизме тарыхый-маданий│

│   │эстеликтерге бөлүнөт.│Республикасынын      │мурас    объектисинин│

│   │Тарыхый, илимий,     │Өкмөтү тарабынан     │атап   турган  жерин,│

│   │көркөмдүк же башка   │аныкталат.           │тизмеге   киргизилген│

│   │маданий дөөлөттөргө  │Тизме тарыхый-маданий│датасын,      изилдеш│

│   │жаткан жаңы табылган │мурас объектисинин   │даражасын,    абалын,│

│   │объекттер, аларды    │атын, турган жерин,  │ченемин,    менчиктик│

│   │мамлекеттик эсепке   │тизмеге киргизилген  │формасын,    аймактык│

│   │алуу жөнүндө маселе  │датасын, изилденген  │чек  арасын,  ошондой│

│   │чечилгенге чейин,    │даражасын, абалын,   │эле            Кыргыз│

│   │тарыхый-маданий мурас│ченемин, менчиктик   │Республикасынын      │

│   │объекттеринин        │формасын, аймактык   │тарыхый-маданий мурас│

│   │тизмесине киргизилген│чек арасын, ошондой  │объектилеринин коргоо│

│   │эстеликтер катары    │эле Кыргыз           │зоналары    жөнүндөгү│

│   │коргоого алынууга    │Республикасынын      │маалымат    тутумунан│

│   │тийиш.]              │тарыхый-маданий мурас│турат.               │

│   │                     │объектилеринин коргоо│Тизмеге кирген       │

│   │                     │зоналары жөнүндөгү   │тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │маалымат тутумунан   │объектинин ээсине    │

│   │                     │турат.               │эстеликтерди коргоо  │

│   │                     │Тизмеге кирген       │боюнча мамлекеттик   │

│   │                     │тарыхый-маданий мурас│орган тарабынан      │

│   │                     │объектинин ээсине    │Кыргыз               │

│   │                     │эстеликтерди коргоо  │Республикасынын      │

│   │                     │боюнча мамлекеттик   │тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │орган тарабынан      │объектисинин Паспорту│

│   │                     │Кыргыз               │(мындан ары -        │

│   │                     │Республикасынын      │Паспорт) берилет.    │

│   │                     │тарыхый-маданий мурас│Паспортко            │

│   │                     │объектисинин Паспорту│тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │(мындан ары -        │объектилерин коргоого│

│   │                     │Паспорт) берилет.    │тиешелүү маалыматтар │

│   │                     │Паспортко            │киргизилет           │

│   │                     │тарыхый-маданий мурас│(объектинин түрү,    │

│   │                     │объектилерин коргоого│турган аймагынын     │

│   │                     │тиешелүү маалыматтар │чектери,             │

│   │                     │киргизилет           │фотокөрүнүшү, ээси   │

│   │                     │(объектинин түрү,    │жөнүндө маалыматтар) │

│   │                     │турган аймагынын     │объектини            │

│   │                     │чектери,             │пайдалануучулардын   │

│   │                     │фотокөрүнүшү, ээси   │маалыматтары, жер    │

│   │                     │жөнүндө маалыматтар, │аянтынын ээси жана   │

│   │                     │объектини            │жерди пайдалануучулар│

│   │                     │пайдалануучулардын   │жөнүндө маалыматтар  │

│   │                     │маалыматтары, жер    │ошондой эле жерди    │

│   │                     │аянтынын ээси жана   │пайдалануунун укуктук│

│   │                     │жерди пайдалануучулар│режими ж. б.         │

│   │                     │жөнүндө маалыматтар, │маалыматтар).        │

│   │                     │ошондой эле жерди    │Паспорттун формасы   │

│   │                     │пайдалануунун укуктук│жана аны берүүнүн    │

│   │                     │режими ж. б.         │тартиби Кыргыз       │

│   │                     │маалыматтар).        │Республикасынын      │

│   │                     │Паспорттун формасы   │Өкмөтү тарабынан     │

│   │                     │жана аны берүүнүн    │бекитилет.           │

│   │                     │тартиби Кыргыз       │Тарыхый-маданий      │

│   │                     │Республикасынын      │мурастардын кыймылсыз│

│   │                     │Өкмөтү тарабынан     │объектилери же суу   │

│   │                     │бекитилет.           │объектилеринин       │

│   │                     │Тарыхый-маданий      │аянтчалары менен     │

│   │                     │мурастардын кыймылсыз│сатуу-сатып алуу     │

│   │                     │объектилери, же суу  │иштерин жүргүзүүдө,  │

│   │                     │объектилеринин       │алардын чегинде      │

│   │                     │аянтчалары менен     │археологиялык        │

│   │                     │сатуу-сатып алуу     │объектилер болсо,    │

│   │                     │иштерин жүргүзүүдө,  │Кыргыз               │

│   │                     │алардын чегинде      │Республикасынын      │

│   │                     │археологиялык        │тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │объектилер болсо,    │объектилеринин       │

│   │                     │Кыргыз               │Паспорту мамлекеттик │

│   │                     │Республикасынын      │каттоону жүргүзө     │

│   │                     │тарыхый-маданий мурас│турган ыйгарым       │

│   │                     │объектилеринин       │укуктуу мамлекеттик  │

│   │                     │Паспорту мамлекеттик │органга сөзсүз түрдө │

│   │                     │каттоону жүргүзө     │көрсөтүлүүчү негизги │

│   │                     │турган ыйгарым       │документтердин бири  │

│   │                     │укуктуу мамлекеттик  │болуп саналат".      │

│   │                     │органга сөзсүз түрдө │                     │

│   │                     │көрсөтүлүүчү негизги │                     │

│   │                     │документтердин бири  │                     │

│   │                     │болуп саналат".      │                     │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 4 │22-берене. Тарыхый-  │22-берене:           │22-берене. Тарыхый-  │

│   │           маданий   │- төмөндөгүдөй       │           маданий   │

│   │           мурас     │мазмундагы биринчи   │           мурас     │

│   │           объект-   │бөлүк менен          │           объект-   │

│   │           теринин   │толукталсын:         │           тилеринин │

│   │           тизмесин  │"Эстеликтерди коргоо │           тизмесин  │

│   │           бекитүү-  │жана алардын эсебин  │           бекитүүнүн│

│   │           нүн       │эффективдүү уюштуруу │           тартиби   │

│   │           тартиби   │максатында алар эл   │                     │

│   │                     │аралык, республикалык│Эстеликтерди коргоо  │

│   │Бүткүл дүйнөлүк мурас│жана жергиликтүү     │жана алардын эсебин  │

│   │тизмесине киргизүү   │маанидеги эстеликтер │эффективдүү уюштуруу │

│   │үчүн көрсөтүлгөн     │болуп бөлүнөт".      │максатында алар эл   │

│   │эстеликтердин тизмеси│                     │аралык, республикалык│

│   │белгиленген тартипте │                     │жана жергиликтүү     │

│   │компетенттүү илимий  │                     │маанидеги эстеликтер │

│   │экспертизадан        │                     │болуп бөлүнөт.       │

│   │өткөндөн кийин,      │                     │Бүткүл дүйнөлүк мурас│

│   │Кыргыз               │                     │тизмесине киргизүү   │

│   │Республикасынын      │                     │үчүн көрсөтүлгөн     │

│   │Өкмөтү тарабынан     │                     │эстеликтердин тизмеси│

│   │ЮНЕСКОнун Бүткүл     │                     │белгиленген тартипте │

│   │дүйнөлүк мурас       │                     │компетенттүү илимий  │

│   │комитетине жана башка│                     │экспертизадан        │

│   │эл аралык уюмдарга   │                     │өткөндөн кийин,      │

│   │сунуш кылынат.       │                     │Кыргыз               │

│   │Эл аралык маанидеги  │                     │Республикасынын      │

│   │тарых жана маданият  │                     │Өкмөтү тарабынан     │

│   │эстеликтеринин       │                     │ЮНЕСКОнун Бүткүл     │

│   │тизмеси эл аралык    │                     │дүйнөлүк мурас       │

│   │ченемдердин          │                     │комитетине жана башка│

│   │талаптарына ылайык   │                     │эл аралык уюмдарга   │

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │сунуш кылынат.       │

│   │боюнча мамлекеттик   │                     │Эл аралык маанидеги  │

│   │орган тарабынан      │                     │тарых жана маданият  │

│   │түзүлөт.             │                     │эстеликтеринин       │

│   │Республикалык        │                     │тизмеси эл аралык    │

│   │маанидеги тарых жана │                     │ченемдердин          │

│   │маданият             │                     │талаптарына ылайык   │

│   │эстеликтеринин       │                     │эстеликтерди коргоо  │

│   │тизмесин эстеликтерди│                     │боюнча мамлекеттик   │

│   │коргоо боюнча        │                     │орган тарабынан      │

│   │мамлекеттик органдын │                     │түзүлөт.             │

│   │сунушу боюнча Кыргыз │                     │Республикалык        │

│   │Республикасынын      │                     │маанидеги тарых жана │

│   │Өкмөтү бекитет.      │                     │маданият             │

│   │Жергиликтүү маанидеги│                     │эстеликтеринин       │

│   │тарых эстеликтеринин │                     │тизмесин эстеликтерди│

│   │тизмесин эстеликтерди│                     │коргоо боюнча        │

│   │коргоо боюнча        │                     │мамлекеттик органдын │

│   │аймактык органдардын │                     │сунушу боюнча Кыргыз │

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │Республикасынын      │

│   │боюнча мамлекеттик   │                     │Өкмөтү бекитет.      │

│   │орган менен          │                     │Жергиликтүү маанидеги│

│   │макулдашылган сунушу │                     │тарых эстеликтеринин │

│   │боюнча [жергиликтүү  │                     │тизмесин эстеликтерди│

│   │бийлик органдары]    │                     │коргоо боюнча        │

│   │бекитет.             │                     │аймактык органдардын │

│   │                     │                     │эстеликтерди коргоо  │

│   │                     │                     │боюнча мамлекеттик   │

│   │                     │                     │орган менен          │

│   │                     │                     │макулдашылган сунушу │

│   │                     │                     │боюнча жергиликтүү   │

│   │                     │                     │өзүн-өзү башкаруу    │

│   │                     │                     │органдары бекитет.   │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 5 │[23-берене. Эстелик- │23-берене төмөндөгү- │23-берене. Мамлекет- │

│   │            терди    │дөй редакцияда       │           тик       │

│   │            коргоо   │берилсин:            │           тарыхый-  │

│   │            боюнча   │"23-берене.          │           маданий   │

│   │            мамлекет-│Мамлекеттик          │           экспертиза│

│   │            тик      │тарыхый-маданий      │                     │

│   │            органдын │экспертиза           │Мамлекеттик          │

│   │            атайын   │Мамлекеттик          │тарыхый-маданий      │

│   │            комиссия-│тарыхый-маданий      │экспертиза төмөндөр  │

│   │            сын түзүү│экспертиза төмөндөгү │максаттарда          │

│   │                     │максаттарда          │жүргүзүлөт:          │

│   │Тарыхый-маданий      │жүргүзүлөт:          │- маданий мурастардын│

│   │дөөлөттөрдү тарых    │- маданий мурастардын│объектилерин         │

│   │жана маданият        │объектилерин         │тарыхый-маданий      │

│   │эстеликтери катары   │тарыхый-маданий      │мурастардын тизмесине│

│   │таануу, ошондой эле  │мурастардын тизмесине│киргизүүгө негиздеме │

│   │алардын статусун     │киргизүүгө негиздеме │даярдоо;             │

│   │өзгөртүү жөнүндө     │даярдоо;             │- маданий мурастардын│

│   │корутунду даярдоо    │- маданий мурастардын│объектилеринин       │

│   │үчүн эстеликтерди    │объектилеринин       │тарыхый-маданий      │

│   │коргоо боюнча        │тарыхый-маданий      │маанисинин           │

│   │мамлекеттик орган    │маанисинин           │категориясын аныктоо;│

│   │тарабынан курамына   │категориясын аныктоо;│- маданий мурастардын│

│   │окумуштуулар,        │- маданий мурастардын│объектилеринин       │

│   │адистер, маданият    │объектилеринин       │тарыхый-маданий      │

│   │жана искусство       │тарыхый-маданий      │маанисинин           │

│   │ишмерлери, чыгармачыл│маанисинин           │категориясынын       │

│   │бирликтердин жана    │категориясынын       │өзгөрүшүнө негиздеме;│

│   │башка коомдук        │өзгөрүшүнө негиздеме;│- шаар       курулуш,│

│   │бирикмелердин        │- шаар курулуш,      │долбоорлоо           │

│   │өкүлдөрү кирген      │долбоорлоо           │документтеринин      │

│   │атайын комиссиялар   │документтеринин      │тарыхый-маданий мурас│

│   │түзүлөт.]            │тарыхый-маданий мурас│объектилерин   коргоо│

│   │                     │объектилерин коргоо  │зоналарынын   ошондой│

│   │                     │зоналарынын, ошондой │эле   жер,   курулуш,│

│   │                     │эле жер, курулуш,    │мелиоративдик    жана│

│   │                     │мелиоративдик жана   │чарбалык             │

│   │                     │чарбалык             │курулуштардын  Кыргыз│

│   │                     │курулуштардын Кыргыз │Республикасынын      │

│   │                     │Республикасынын      │ченемдик      укуктуу│

│   │                     │ченемдик укуктук     │актылары        менен│

│   │                     │актылары менен       │бекитилген           │

│   │                     │бекитилген           │тарыхый-маданий      │

│   │                     │тарыхый-маданий      │объектилерин   коргоо│

│   │                     │объектилерин коргоо  │талаптарына     туура│

│   │                     │талаптарына туура    │келишин аныктоо;     │

│   │                     │келишин аныктоо;     │- тарыхый-маданий    │

│   │                     │- тарыхый-маданий    │мурастар объектисинен│

│   │                     │мурастар объектисинен│Кыргыз               │

│   │                     │Кыргыз               │Республикасынын      │

│   │                     │Республикасынын      │өзгөчө,        баалуу│

│   │                     │өзгөчө, баалуу       │маданий   мурастардын│

│   │                     │маданий мурастардын  │объектисин аныктоо.  │

│   │                     │объектисин аныктоо.  │Тарыхый-маданий      │

│   │                     │Тарыхый-маданий      │экспертиза жүргүзүү  │

│   │                     │экспертиза жүргүзүү  │үчүн эстеликтерди    │

│   │                     │үчүн эстеликтерди    │коргоо боюнча        │

│   │                     │коргоо боюнча        │Мамлекеттик орган    │

│   │                     │Мамлекеттик орган    │тарабынан эксперттик │

│   │                     │тарабынан эксперттик │комиссия (мындан ары │

│   │                     │комиссия (мындан ары │- Комиссия) түзүлөт, │

│   │                     │- Комиссия) түзүлөт, │анын курамына        │

│   │                     │анын курамына        │окумуштуулар,        │

│   │                     │окумуштуулар,        │адистер, маданият    │

│   │                     │адистер, маданият    │жана искусство       │

│   │                     │жана искусство       │ишмерлери,           │

│   │                     │ишмерлери,           │мамлекеттик          │

│   │                     │мамлекеттик          │органдардын,         │

│   │                     │органдардын,         │чыгармачыл,          │

│   │                     │чыгармачыл           │кошундардын жана     │

│   │                     │кошундардын жана     │башка коомдук        │

│   │                     │башка коомдук        │бирикмелердин        │

│   │                     │бирикмелердин        │өкүлдөрү кирет.      │

│   │                     │өкүлдөрү кирет.      │Тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │Тарыхый-маданий мурас│объектилерине        │

│   │                     │объектилерине        │тарыхый-маданий      │

│   │                     │тарыхый-маданий      │экспертиза           │

│   │                     │экспертиза           │жүргүзүүнүн тартиби  │

│   │                     │жүргүзүүнүн тартиби  │Кыргыз               │

│   │                     │Кыргыз               │Республикасынын      │

│   │                     │Республикасынын      │Өкмөтү тарабынан     │

│   │                     │Өкмөтү тарабынан     │бекитилет.           │

│   │                     │бекитилет.           │Тарыхый-маданий      │

│   │                     │Тарыхый-маданий      │экспертиза шаар      │

│   │                     │экспертиза шаар      │курулушунун          │

│   │                     │курулушунун          │регламенти           │

│   │                     │регламенти           │бекитилгенге жана    │

│   │                     │бекитилгенге жана    │тарыхый-маданий      │

│   │                     │тарыхый-маданий      │эстеликтерди         │

│   │                     │эстеликтердин        │сакталышына түз жана │

│   │                     │сакталышына түз жана │кыйыр түрдө таасир   │

│   │                     │кыйыр түрдө таасир   │этип, аларга зыян    │

│   │                     │этип, аларга зыян    │алып келүү коркунучун│

│   │                     │алып келүү коркунучун│туудурган, же аларды │

│   │                     │туудурган , же аларды│коргоо эрежеси       │

│   │                     │коргоо эрежесин      │бузуучу жерди        │

│   │                     │бузуучу жерди        │даярдоо, жер иштери, │

│   │                     │даярдоо, жер иштери, │курулуш,             │

│   │                     │курулуш,             │мелиоративдик жана   │

│   │                     │мелиоративдик жана   │чарбалык иштер       │

│   │                     │чарбалык иштер       │башталганга чейин    │

│   │                     │башталганга чейин    │жүргүзүлөт.          │

│   │                     │жүргүзүлөт.          │Тарыхый-маданий      │

│   │                     │Тарыхый-маданий      │экспертиза жүргүзүү  │

│   │                     │экспертиза жүргүзүү  │иштери бул иштерди   │

│   │                     │иштери бул иштерди   │жүргүзүүнү заказ     │

│   │                     │жүргүзүүнү заказ     │кылгандар тарабынан  │

│   │                     │кылгандар тарабынан  │төлөнөт Республикалык│

│   │                     │төлөнөт.             │маанидеги            │

│   │                     │Республикалык        │тарыхый-маданий      │

│   │                     │маанидеги            │мурастардын          │

│   │                     │тарыхый-маданий      │объектилерине        │

│   │                     │мурастардын          │тарыхый-маданий      │

│   │                     │объектилерине        │экспертизаларды      │

│   │                     │тарыхый-маданий      │жүргүзүү иштерине    │

│   │                     │экспертизаларды      │төлөөнүн ченемин     │

│   │                     │жүргүзүү иштерине    │аныктоонун тартиби   │

│   │                     │төлөөнүн ченемин     │Кыргыз               │

│   │                     │аныктоонун тартиби   │Республикасынын      │

│   │                     │Кыргыз               │Өкмөтү тарабынан     │

│   │                     │Республикасынын      │аныкталат.           │

│   │                     │Өкмөтү тарабынан     │Тарыхый-маданий      │

│   │                     │аныкталат.           │экспертизанын        │

│   │                     │Тарыхый-маданий      │объектилери болуп    │

│   │                     │экспертизанын        │төмөндөгүлөр         │

│   │                     │объектилери болуп    │эсептелет:           │

│   │                     │төмөндөгүлөр         │- ушул       Мыйзамга│

│   │                     │эсептелет:           │ылайык маданий  мурас│

│   │                     │- ушул Мыйзамга      │объектисинин         │

│   │                     │ылайык маданий мурас │белгилери         бар│

│   │                     │объектисинин         │объектилер:          │

│   │                     │белгилери бар        │- чарбалык     жактап│

│   │                     │объектилер;          │өздөштүрүүгө     жата│

│   │                     │- чарбалык жактан    │турган            жер│

│   │                     │өздөштүрүүгө жата    │аянтчалары;          │

│   │                     │турган жер           │- маданий мурастардын│

│   │                     │аянтчалары;          │объектилерин         │

│   │                     │- маданий мурастардын│тарыхый-маданий      │

│   │                     │объектилерин         │мурастардын тизмесине│

│   │                     │тарыхый-маданий      │киргизүүгө негиздеген│

│   │                     │мурастардын тизмесине│документтер      жана│

│   │                     │киргизүүгө негиздеген│материалдар;         │

│   │                     │документтер жана     │- маданий мурастардын│

│   │                     │материалдар;         │объектилеринин       │

│   │                     │- маданий мурастардын│категорияларынын     │

│   │                     │объектилеринин       │өзгөрүшүн  негиздеген│

│   │                     │категорияларынын     │документтер      жана│

│   │                     │өзгөрүшүн негиздеген │материалдар;         │

│   │                     │документтер жана     │- маданий мурастардын│

│   │                     │материалдар;         │объектилерин  маданий│

│   │                     │- маданий мурастардын│коруктарга,    Кыргыз│

│   │                     │объектилерин маданий │Республикасынын      │

│   │                     │коруктарга. Кыргыз   │өзгөчө         баалуу│

│   │                     │Республикасынын      │тарыхый-маданий мурас│

│   │                     │өзгөчө баалуу        │объектилерине,     же│

│   │                     │тарыхый-маданий мурас│Бүткүл       дүйнөлүк│

│   │                     │объектилерине, же    │маданий          жана│

│   │                     │Бүткүл дүйнөлүк      │жаратылыш мурастарына│

│   │                     │маданият жана        │киргизүүнү негиздеген│

│   │                     │жаратылыш мурастарына│документтер      жана│

│   │                     │киргизүүнү негиздеген│материалдар.         │

│   │                     │документтер жана     │                     │

│   │                     │материалдар".        │                     │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 6 │29-берене. Юридикалык│29-беренедеги биринчи│29-берене. Юридикалык│

│   │           жана жеке │бөлүктөгү            │           жана жеке │

│   │           жактарга  │"эстеликтерди коргоо │           жактарга  │

│   │           тарыхый-  │боюнча" деген сөздөр │           тарыхый-  │

│   │           маданий   │"5 жылдык мөөнөткө"  │           маданий   │

│   │           мурас     │деген сөздөр менен   │           мурас     │

│   │           объект-   │толукталсын.         │           объект-   │

│   │           терин     │                     │           терин     │

│   │           пайлала-  │                     │           пайдала-  │

│   │           нууга     │                     │           нууга     │

│   │           берүү     │                     │           берүү     │

│   │           тартиби   │                     │           тартиби   │

│   │                     │                     │                     │

│   │Тарыхый-маданий мурас│                     │Тарыхый-маданий мурас│

│   │объекттерин          │                     │объекттерин          │

│   │юридикалык жана жеке │                     │юридикалык  жана жеке│

│   │жактарга пайдаланууга│                     │жактарга пайдаланууга│

│   │берүү Кыргыз         │                     │берүү          Кыргыз│

│   │Республикасынын      │                     │Республикасынын      │

│   │мыйзамдарында жана   │                     │мыйзамдарында    жана│

│   │ушул Мыйзамда        │                     │ушул         Мыйзамда│

│   │аныкталган тартипте  │                     │аныкталган тартипте 5│

│   │[эстеликтерди коргоо │                     │жылдык       мөөнөткө│

│   │боюнча] мамлекеттик  │                     │эстеликтерди   коргоо│

│   │органдын чечими      │                     │боюнча    мамлекеттик│

│   │боюнча ишке ашырылат.│                     │органдын       чечими│

│   │Тарых жана маданият  │                     │боюнча ишке ашырылат.│

│   │эстеликтери болгон   │                     │Тарых жама   маданият│

│   │архитектуралык       │                     │эстеликтери    болгон│

│   │курулуштар же алардын│                     │архитектуралык       │

│   │бөлүктөрү юридикалык │                     │курулуштар же алардын│

│   │жана жеке жактардын  │                     │бөлүктөрү  юридикалык│

│   │пайдалануусуна,      │                     │жана  жеке  жактардын│

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │пайдалануусуна,      │

│   │боюнча мамлекеттик   │                     │эстеликтерди   коргоо│

│   │орган менен алдын-ала│                     │боюнча    мамлекеттик│

│   │макулдаштык боюнча   │                     │орган менен алдын-ала│

│   │жергиликтүү бийлик   │                     │макулдаштык    боюнча│

│   │органдарынын чечими  │                     │жергиликтүү    бийлик│

│   │менен берилет.       │                     │органдарынын   чечими│

│   │Юридикалык жана жеке │                     │менен берилет.       │

│   │жактар тарых жана    │                     │Юридикалык жана  жеке│

│   │маданият эстеликтерин│                     │жактар   тарых   жана│

│   │пайдалануучу статусун│                     │маданий  эстеликтерин│

│   │жазуу түрүндө келишим│                     │пайдалануучу статусун│

│   │түзүлгөндөн кийин    │                     │жазуу түрүндө келишим│

│   │алат, бул келишимде  │                     │түзүлгөндөн     кийин│

│   │пайдалануучу         │                     │алат,  бул  келишимде│

│   │башкалардан тышкары, │                     │пайдалануучу         │

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │башкалардан  тышкары,│

│   │жана пайдалануу      │                     │эстеликтерди   коргоо│

│   │боюнча Кыргыз        │                     │жана       пайдалануу│

│   │Республикасынын      │                     │боюнча         Кыргыз│

│   │мыйзамдарында жана   │                     │Республикасынын      │

│   │ушул Мыйзамда        │                     │мыйзамдарында    жана│

│   │каралган бардык      │                     │ушул         Мыйзамда│

│   │милдеттерди өзүнө    │                     │каралган      баардык│

│   │алат.                │                     │милдеттерди     өзүнө│

│   │                     │                     │алат.                │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 7 │33-берене. Археология│33-берене:           │33-берене. Археология│

│   │           эстеликте-│- биринчи бөлүктө    │           эстеликте-│

│   │           рин       │"Кыргыз              │           рин       │

│   │           чалгын-   │Республикасынын      │           чалгындоо-│

│   │           доону жана│илимдер академиясы   │           ну жана   │

│   │           казууну   │деген сөздөр "бир    │           казууну   │

│   │           жүргүзүү- │жылдан ашык эмес     │           жүргүзүү- │

│   │           нүн       │мөөнөттө иштин       │           нүн       │

│   │           тартиби   │белгилүү бир түрүн   │           тартиби   │

│   │                     │жүргүзүүгө укуктуу"  │                     │

│   │Археология, суу      │деген сөздөр менен   │Археология    иштерин│

│   │алдындагы            │толукталсын;         │жүргүзүүгө,      анын│

│   │эстеликтерин         │- төртүнчү бөлүк     │ичинде, суу алдындагы│

│   │чалгындоого, казууга │төмөндөгүдөй мазмунда│эстеликтерди         │

│   │жана башка изилдөөлөр│толукталсын:         │чалгындоого,  казууга│

│   │жүргүзүүгө атайын    │"Жеке жана юридикалык│жана            башка│

│   │уруксат - Ачык       │жактар археологиялык │изилдөөлөрдү         │

│   │баракча болгондо гана│талаачылык жумуштарын│жүргүзүүгө     атанын│

│   │жол берилет. ал      │үч жыл бою жүргүзүп  │уруксат     -    Ачык│

│   │[Кыргыз              │жаткан иштеринде     │баракча болгондо гана│

│   │Республикасынын      │табылган маданий     │жол    берилет,    ал│

│   │Улуттук              │байлыктарды Кыргыз   │Кыргыз               │

│   │академиясынын]       │Республикасынын      │Республикасынын      │

│   │Талаачылык комитети  │мамлекеттик музей    │Улуттук академиясынын│

│   │тарабынан берилет    │фондусуна түбөлүк    │Талаачылык   комитети│

│   │жана эстеликтерди    │сактоого өткөрүп     │тарабынан бир  жылдан│

│   │коргоо боюнча        │берүүгө милдетүү".   │ашык   эмес  убакытка│

│   │мамлекеттик орган    │                     │атайын    белгиленген│

│   │тарабынан катталат.  │                     │иштерди      жүргүзүү│

│   │Ачык баракчаларды    │                     │укуктары үчүн берилет│

│   │алган адистер аларды │                     │жана     эстеликтерди│

│   │[жергиликтүү бийлик  │                     │коргоо         боюнча│

│   │органдарында]        │                     │мамлекеттик     орган│

│   │каттатууга жана      │                     │тарабынан   катталат.│

│   │изилдөөлөр мөөнөтү   │                     │Ачык     баракчаларды│

│   │бүткөндөн кийин      │                     │алган адистер  аларды│

│   │аларды берген органга│                     │жергиликтүү        өз│

│   │отчет менен бирге    │                     │алдынча      башкаруу│

│   │кайта берүүгө        │                     │органдары  каттатууга│

│   │милдеттүү.           │                     │жана       изилдөөлөр│

│   │Андан ары сактоону   │                     │мөөнөтү     бүткөндөн│

│   │жана пайдаланууну    │                     │кийин  аларды  берген│

│   │талап кылуучу        │                     │органга  отчет  менен│

│   │объектилердеги       │                     │бирге  кайта  берүүгө│

│   │археологиялык        │                     │милдеттүү.           │

│   │казуулар үчүн Ачык   │                     │Жеке жана  юридикалык│

│   │барак археологиялык  │                     │жактар  археологиялык│

│   │изилдөөлөр-консервац-│                     │талаачылык жумуштарын│

│   │иялоо, калыбына      │                     │үч  жыл  бою жүргүзүп│

│   │келтирүү жана        │                     │жаткан      иштеринде│

│   │музейлештирүүнү      │                     │табылган      маданий│

│   │аяктагандан кийин эл │                     │байлыктарды    Кыргыз│

│   │аралык стандарттарга │                     │Республикасынын      │

│   │ылайык коргоо        │                     │мамлекеттик     музей│

│   │чараларынын толук    │                     │фондусуна     түбөлүк│

│   │комплексин жүргүзүү  │                     │сактоого      өткөрүп│

│   │үчүн финансы         │                     │берет.               │

│   │кепилдиги болгон     │                     │Андан ары    сактоону│

│   │учурда гана каттоого │                     │жана     пайдаланууну│

│   │алынат.              │                     │талап         кылуучу│

│   │Археологиялык, анын  │                     │объектилердеги       │

│   │ичинде суу алдындагы │                     │археологиялык        │

│   │иштерди ээнбаш       │                     │казуулар   үчүн  Ачык│

│   │жүргүзүү мыйзамсыз   │                     │барак   археологиялык│

│   │деп таанылат жана    │                     │изилдөөлөр-консервац-│

│   │Кыргыз               │                     │иялоо,       калыбына│

│   │Республикасынын      │                     │келтирүү         жана│

│   │мыйзамдарына ылайык  │                     │музейлештирүүнү      │

│   │жазаланат.           │                     │аяктагандан  кийин эл│

│   │Археологиялык        │                     │аралык  стандарттарга│

│   │жумуштардын          │                     │ылайык         коргоо│

│   │натыйжасында алынган │                     │чараларынын     толук│

│   │материалдык          │                     │комплексин   жүргүзүү│

│   │маданияттын бардык   │                     │үчүн          финансы│

│   │буюм-тайымдары       │                     │кепилдиги      болгон│

│   │материалдар иштетилип│                     │учурда гана  каттоого│

│   │жана жарыялоого      │                     │алынат.              │

│   │даярдалгандан кийин  │                     │Археологиялык,   анын│

│   │акт боюнча           │                     │ичинде  суу алдындагы│

│   │мамлекеттик          │                     │иштерди        ээнбаш│

│   │музейлерге жана      │                     │жүргүзүү    мыйзамсыз│

│   │Кыргыз               │                     │деп   табылат   жана │

│   │Республикасынын      │                     │Кыргыз               │

│   │Улуттук академиясынын│                     │Республикасынын      │

│   │Тарых институтунун   │                     │мыйзамдарына   ылайык│

│   │сактоо фонддоруна    │                     │жазаланат.           │

│   │өткөрүлүп берилет.   │                     │Археологиялык        │

│   │Археологиялык        │                     │жумуштардын          │

│   │казуулардын          │                     │натыйжасында  алынган│

│   │натыйжасында алынган │                     │материалдык          │

│   │материалдык          │                     │маданияттын    бардык│

│   │маданияттын          │                     │буюм-тайымдары       │

│   │буюм-тайымдарын,     │                     │материалдар иштетилип│

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │жана       жарыялоого│

│   │боюнча мамлекеттик   │                     │даярдалгандан   кийин│

│   │органдын уруксатсыз  │                     │акт            боюнча│

│   │Кыргыз               │                     │мамлекеттик          │

│   │Республикасынын      │                     │музейлерге       жана│

│   │чегинен тышкары алып │                     │Кыргыз               │

│   │кетүүгө тыюу салынат.│                     │Республикасынын      │

│   │(КР Өкмөтүнүн        │                     │Улуттук академиясынын│

│   │2006-жылдын          │                     │Тарых    институтунун│

│   │13-февралындагы № 38 │                     │сактоо     фонддоруна│

│   │Мыйзамынын           │                     │өткөрүлүп берилет.   │

│   │редакциясына ылайык) │                     │Археологиялык        │

│   │                     │                     │казуулардын          │

│   │                     │                     │натыйжасында  алынган│

│   │                     │                     │материалдык          │

│   │                     │                     │маданияттын          │

│   │                     │                     │буюм-тайымдарын      │

│   │                     │                     │эстеликтерди   коргоо│

│   │                     │                     │боюнча    мамлекеттик│

│   │                     │                     │органдын   уруксатсыз│

│   │                     │                     │Кыргыз               │

│   │                     │                     │Республикасынын      │

│   │                     │                     │чегинен тышкары  алып│

│   │                     │                     │кетүүгө тыюу салынат.│

│   │                     │                     │(КР         Өкмөтүнүн│

│   │                     │                     │2006-жылдын          │

│   │                     │                     │13-февралындагы №  38│

│   │                     │                     │Мыйзамынын           │

│   │                     │                     │редакциясына ылайык) │

├───┼─────────────────────┼─────────────────────┼─────────────────────┤

│ 8 │34-берене. Тарыхый-  │34-берене үчүнчү,    │34-берене. Тарыхый-  │

│   │           маданий   │төртүнчү жана бешинчи│           маданий   │

│   │           мурас     │бөлүктөр төмөндөгүдөй│           мурас     │

│   │           объект-   │мазмунда толукталсын:│           объекти-  │

│   │           терин     │"Тарыхый-маданий     │           лерин     │

│   │           реставра- │мурастарды сактоо    │           реставра- │

│   │           циялоонун,│боюнча иштер Кыргыз  │           циялоонун,│

│   │           консерва- │Республикасынын      │           консерва- │

│   │           циялоонун,│мыйзамдарыиа ылайык  │           циялоонун,│

│   │           регенера- │жүргүзүлөт.          │           регенера- │

│   │           циялоонун │Тарыхый-маданий      │           циялоонун │

│   │           жана      │объектилерди сактоо  │           жаш       │

│   │           оңдоонун  │боюнча долбоордук    │           оңдоонун  │

│   │           тартиби   │документтерди иштеп  │           тартиби   │

│   │                     │чыгууну алып баруучу │                     │

│   │Тарыхый-маданий мурас│жеке жана юридикалык │Тарыхый-маданий мурас│

│   │объекттерин          │жактар бул           │объекттерин          │

│   │реставрациялоо,      │объектилерде илимий  │реставрациялоо,      │

│   │консервациялоо,      │жетекчиликти,        │консервациялоо,      │

│   │регенерациялоо жана  │техникалык жана      │регенерациялоо   жана│

│   │оңдоо эстеликтерди   │автордук көзөмөлдү   │оңдоо    эстеликтерди│

│   │коргоо боюнча        │жүргүзүшөт.          │коргоо         боюнча│

│   │мамлекеттик органдын │Тарыхый-маданий      │мамлекеттик  органдын│

│   │уруксааты менен гана │эстеликтердин        │уруксааты  менен гана│

│   │жүзөгө ашырылат.     │объектилерин сактоо  │жүзөгө ашырылат.     │

│   │Тарыхый-маданий мурас│боюнча иштерди       │Тарыхый-маданий мурас│

│   │объекттерин          │аяктагандан кийин    │объекттерин          │

│   │реставрациялоо,      │илимий жетекчиликти  │реставрациялоо,      │

│   │консервациялоо,      │алып барган жеке жана│консервациялоо,      │

│   │регенерациялоо жана  │юридикалык жактар    │регенерациялоо   жана│

│   │оңдоо ушул Мыйзамдын │отчеттук             │оңдоо ушул  Мыйзамдын│

│   │20-статьясында       │документтерди,       │20-статьясында       │

│   │аныкталган каржылоо  │аткарылган иштер     │аныкталган   каржылоо│

│   │булактарынын         │жөнүндө илимий       │булактарынын         │

│   │эсебинен, ошондой эле│отчетту кошо, үч     │эсебинен, ошондой эле│

│   │эстеликтерди         │айлык мөөнөттүн      │эстеликтерди         │

│   │пайдалануучулардын же│ичинде, эстеликтерди │пайдалануучулардын же│

│   │алардын менчик       │коргоо боюнча органга│алардын        менчик│

│   │ээлеринин эсебинен   │тапшырат."           │ээлеринин    эсебинен│

│   │жүзөгө ашырылат.     │                     │жүзөгө ашырылат.     │

│   │Аталган жумуштар     │                     │Тарыхый-маданий      │

│   │адистештирилген      │                     │мурастарды     сактоо│

│   │илимий-реставрацияло-│                     │боюнча  иштер  Кыргыз│

│   │очу уюмдар жана башка│                     │Республикасынын      │

│   │уюмдар же жарандар   │                     │мыйзамдарына   ылайык│

│   │тарабынан            │                     │жүргүзүлөт.          │

│   │эстеликтерди коргоо  │                     │Тарыхый-маданий      │

│   │боюнча мамлекеттик   │                     │объектилерди   сактоо│

│   │органдын атайын      │                     │боюнча     долбоордук│

│   │уруксаты болгондо    │                     │документтерди   иштеп│

│   │жүргүзүлөт, мындай   │                     │чыгууну алып  баруучу│

│   │уруксат жүргүзүлүүчү │                     │жеке  жана юридикалык│

│   │жумуштар боюнча      │                     │жактар            бул│

│   │долбоордук           │                     │объектилерде   илимий│

│   │документтер          │                     │жетекчиликти,        │

│   │мамлекеттик орган    │                     │техникалык       жапа│

│   │тарабынан            │                     │автордук    көзөмөлдү│

│   │бекитилгенден кийин  │                     │жүргүзүшөт.          │

│   │ар бир эстеликке     │                     │Тарыхый-маданий      │

│   │өзүнчө берилет.      │                     │эстеликтердин        │

│   │                     │                     │объектилерин   сактоо│

│   │                     │                     │боюнча        иштерди│

│   │                     │                     │аяктагандан     кийин│

│   │                     │                     │илимий   жетекчиликти│

│   │                     │                     │алып барган жеке жана│

│   │                     │                     │юридикалык     жактар│

│   │                     │                     │отчеттук             │

│   │                     │                     │документтерди        │

│   │                     │                     │аткарылган      иштер│

│   │                     │                     │жөнүндө        илимий│

│   │                     │                     │отчетту    кошо,   үч│

│   │                     │                     │айлык       мөөнөттүн│

│   │                     │                     │ичинде,  эстеликтерди│

│   │                     │                     │коргоо боюнча органга│

│   │                     │                     │тапшырат.            │

│   │                     │                     │Аталган      жумуштар│

│   │                     │                     │адистештирилген      │

│   │                     │                     │илимий-реставрацияло-│

│   │                     │                     │очу уюмдар жана башка│

│   │                     │                     │уюмдар   же  жарандар│

│   │                     │                     │тарабынан            │

│   │                     │                     │эстеликтерди   коргоо│

│   │                     │                     │боюнча    мамлекеттик│

│   │                     │                     │органдын       атайын│

│   │                     │                     │уруксаты     болгондо│

│   │                     │                     │жүргүзүлөт,    мындай│

│   │                     │                     │уруксат  жүргүзүлүүчү│

│   │                     │                     │жумуштар       боюнча│

│   │                     │                     │долбоордук           │

│   │                     │                     │документтер          │

│   │                     │                     │мамлекеттик     орган│

│   │                     │                     │тарабынан            │

│   │                     │                     │бекитилгенден   кийин│

│   │                     │                     │ар    бир   эстеликке│

│   │                     │                     │өзүнчө берилет.      │

└───┴─────────────────────┴─────────────────────┴─────────────────────┘