13-тиркеме

"Дарылоо-алдын алуу уюмдарына карата санитардык-эпидемиологиялык талаптар" САНИТАРДЫК-ЭПИДЕМИОЛОГИЯЛЫК ЭРЕЖЕЛЕРИ ЖАНА ЧЕНЕМДЕРИ

(КР Министрлер Кабинетинин 2021-жылдын 1-сентябрындагы № 158, 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599, 2023-жылдын 10-октябрындагы № 535, 2024-жылдын 13-июнундагы № 315 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

1. Жалпы жоболор жана колдонулуу чөйрөсү

1. "Дарылоо-алдын алуу уюмдарына карата санитардык-эпидемиологиялык талаптар" санитардык-эпидемиологиялык эрежелери жана ченемдери (мындан ары - санитардык эрежелер) дарылоо-алдын алуу уюмдарына (мындан ары - ДАУ) келүүчүлөр жана андагы оорулуулар үчүн оптималдуу шарттарды, медициналык кызматкерлер үчүн эмгек шарттарын түзүү максатында иштелип чыккан жана ведомстволук таандыктыгына жана менчигинин түрүнө карабастан, Кыргыз Республикасынын аймагында медициналык ишти жүзөгө ашырган бардык уюмдар үчүн арналган.

2. Кыргыз Республикасындагы жеке медициналык иш "Кыргыз Республикасында жарандардын саламаттыгын сактоо жөнүндө", "Кыргыз Республикасындагы лицензиялык-уруксат берүү тутуму жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык лицензияланууга тийиш.

3. Ушул санитардык эрежелер ДАУга оорулууларды жайгаштырууга, ыңгайлаштырууга, жабдууга, күтүүгө, санитардык-гигиеналык жана эпидемияга каршы режимге, тамак-ашты уюштурууга талаптарды белгилейт.

4. Ушул санитардык эрежелердин аткарылышын контролдоону калктын санитардык-эпидемиологиялык бейпилдигин камсыз кылуу жаатындагы ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдар ишке ашырышат.

2. Терминдер жана аныктамалар

5. Бул санитардык эрежелерде терминдер жана аныктамалар төмөнкүдөй мааниде колдонулат:

1) авариялык кырдаал - лабораторияда биологиялык материал менен иштөөдө келип чыгуучу, өндүрүштүк зонанын абасына, айлана-чөйрөгө патогендүү биологиялык агенттин бөлүнүп чыгышынын же персоналдын ууланышынын реалдуу же потенциалдуу мүмкүнчүлүгүн түзүүчү кырдаал;

2) асептикалык жай - аба чөйрөсүндө аэрозолдук механикалык бөлүкчөлөрдүн жана микроорганизмдердин ченемдүү курамы бар жай;

3) бактериологиялык лаборатория - биологиялык материалдан жана айлана-чөйрөнүн объекттеринен бактериялардын бөлүнүп чыгарылышы, антигендерди жана антителолорду аныктоо боюнча изилдөөлөрдү аткарган лаборатория;

4) биологиялык агенттер же токсиндер - адамдын организмине түшкөндө же алар менен байланыш болгон учурда аларда ооруну пайда кылууга же өлүмгө алып келүүгө жөндөмдүү микроорганизмдер жана бактериялык, өсүмдүк же жаныбар тегиндеги белок чөйрөсүнүн татаал кошулмалары;

5) биологиялык коопсуздук - иштеп жаткан персоналды, калкты жана айлана-чөйрөнү биологиялык агенттердин таасиринен коргоого багытталган медициналык-биологиялык, уюштуруу жана инженердик-техникалык иш-чаралардын системасы;

6) биологиялык коопсуздук боксу - персоналдын жугузуп алуу мүмкүнчүлүгүн алдын алуу жана жумушчу зонанын абасын жана айлана-чөйрөнү контаминациялоо максатында микроорганизмдерди жеке обочолонтуу (кармап туруу жана жумушчу зонадан контролдоп жок кылуу) үчүн пайдаланылуучу конструкция;

7) оорукана - оорулууларды стационардык дарылоо, аларга туруктуу байкоо жүргүзүү, ошондой эле обочолонтуу (инфекциялык жана бир катар башка оорулар болгон учурда) үчүн мекеме;

8) биологиялык коргоо - биологиялык агенттердин жана токсиндердин жоголушун, уурдалышын, туура эмес пайдаланылышын, бүлдүрүлүшүн, санкцияланбаган жетүүнү же билип туруп санкцияланбастан чыгып кетишинин алдын алуу максатында аларды коргоону, контролдоону жана эсепке алууну камсыз кылуу;

9) боксталган жай - тамбуру (бокс алдындагы) бар изоляцияланган жай;

10) виварий - эксперимент үчүн пайдаланылуучу лабораториялык жаныбарлардын ар кандай түрлөрү кармалуучу уюмдун бөлүмү;

11) вирусологиялык лаборатория - биологиялык материалдан жана айлана-чөйрөнүн объекттеринен вирустардын бөлүнүп чыгышы боюнча изилдөөлөрдү аткарган лаборатория;

12) убактылуу лабораториялар (эпидемиологиялык отряддар, экспедициялар) - мезгил-мезгили менен иштеген лабораториялар, алар эпидемиялар чыккан учурда уюштурулат;

13) дезактивация - кандайдыр бир нерсенин бетинен же кандайдыр бир чөйрөдөн радиоактивдүү булганууну жок кылуу же азайтуу;

14) дезарлар - ультракызгылт көк бактерициддик нурлантуучу, ал жайлардагы абаны-дезинфекциялоо үчүн колдонулат;

15) демеркуризациялоо - сымап төгүлүп кеткен учурда аны жууп-тазалоо боюнча иш-чаралардын комплекси;

16) ДНК (дезоксирибонуклейн кислотасы) - жандуу организмдердин өнүгүшүнүн жана иштешинин генетикалык программасын сактоону, муундан муунга өтүшүн жана ишке ашырылышын камсыз кылуучу макромолекула, Дезоксирибонуклейн кислотасы рибонуклеин кислотасынын жана белоктордун ар кандай түрлөрүнүн структурасы жөнүндө маалыматты камтыйт;

17) диспансер - калктын айрым топторуна медициналык жардам көрсөтүүчү жана алардын ден соолугуна системалуу түрдө байкоо жүргүзүүчү атайын дарылоо-алдын алуу медициналык мекемеси;

18) дезинсекция - инфекциялык ооруларды алып жүрүүчү, ошондой эле адамга тигил же бул зыян тийгизүүчү муунак буттууларга каршы багытталган иш-чаралар комплекси;

19) дератизация - адамга эпидемиологиялык жана экономикалык зыян келтирүүчү кемиргичтерге каршы багытталган иш-чаралар комплекси;

20) дезинфекция - бул айлана-чөйрөдөгү объектилерден инфекцияны өткөрүп берүү факторуна ээ болгон инфекциялык (мите курт) оорулардын козгогучтарын өлтүрүүгө жана жок кылууга багытталган иш-чаралар комплекси;

21) дезинфекциялык камералар - бууну, кургак ысык абаны, химиялык заттарды жана алардын комбинацияларын пайдалануунун жардамы менен инфекциянын очогунан заттарды дезинфекциялоо жана дезинсекциялоо үчүн колдонулуучу атайын түзүлүштөр;

22) табигый жарык - бул жайдын жарык жылчыктары аркылуу түз же чачырап тийген күндүн же асмандын жарыгынан түзүлгөн жарык;

23) жугуучу зона - патогендүү биологиялык агенттер же патогендүү биологиялык агенттен жуктурууга ыктымал болгон материал менен манипуляция жүргүзүлүүчү жана алар сакталуучу лабораториянын жайы же жайларынын тобу;

24) жашыл зона - коргоочу санитардык-гигиеналык функцияларды аткаруучу жашылдандырылган аймактар;

25) инсоляция - имараттарга, курулуштарга жана алардын ички жайларына күндүн жарыгынын тийүү даражасы;

26) инфекциялык оору - оорунун козгогучтарынын же анын жашоо тиричилигинин продуктуларынын адамдын же жаныбардын организмине киришине, көбөйүшүнө жана жашашына анын клиникалык жактан берген реакциясы;

27) инфекциялык материал - алар инфекциялык оорулардын козгогучтарын камтый тургандыгы белгилүү болгон же негиздүү түрдө болжолдонгон заттар;

28) ИФА (имундук-ферменттик анализ) - ферменттик энди пайдалануу аркылуу антигендин антитело менен өз ара аракеттенүүсүнө негизделген ар кандай түрдөгү биологиялык молекулаларды аныктоонун методу;

29) диагностикалык изилдөөлөр - козгогучту, анын антигенин же ага карата антителолорду аныктоо жана идентификациялоо максатында жүргүзүлүүчү биотикалык жана абиотикалык табияттын объекттерин изилдөө;

30) эксперименттик изилдөөлөр - биологиялык тектеги микроорганизмдерди, гельминттерди, токсиндерди жана ууларды пайдаланган иштердин бардык түрлөрү;

31) инсектарий - эксперименттик максаттар үчүн колдонулуучу курт-кумурскаларды багуу, чыгаруу жана көбөйтүү үчүн уюмдун бөлүмү;

32) культуралдык изилдөө - бул культураларды (бактерияларды, вирустарды) бөлүү менен байланышкан микробиологиялык (же бактериологиялык) изилдөө (ооруларды лабораториялык аныктоонун бир түрү);

33) кувез - кислородду автоматтык түрдө берүүчү жана оптималдуу температураны сактоочу прибор;

34) криосактагыч - бул эмбриондорду тоңдуруу үчүн суюк азот менен толтурулган идиштери бар жай;

35) контролдоо-өткөрүү пункту - адамдарды жана транспорт каражаттарынын уруксат берилген түрүн өткөрүүнү камсыз кылууга арналган атайын жай;

36) ламинардык агым - туурасынан кесилиште бирдей ылдамдыкта (0,45 м/сек. ± 20%) бир багытта өтүүчү туташ кыймылдагы (токтун линиялары) абанын агымы;

37) ламинардык бокс (шкаф) - биологиялык, нанотехнологиялык жана башка продуктулар менен иштөө үчүн зарыл болгон өтө таза чөйрөнү түзүүгө арналган лабораториялык жабдуу;

38) микроклимат - организмдин жылуулук алмашуусуна жана адамдын ден соолугуна таасир тийгизген имараттын ичиндеги чөйрөнүн физикалык факторлорунун комплекси. Микроклиматтык көрсөткүчтөргө температура, абанын нымдуулугу жана кыймылынын ылдамдыгы, тосмолоочу конструкциялардын, предметтердин, жабдуулардын температурасы, ошондой эле алардын айрым туундулары: жайдын ичинде тигинен жана жантыгынан абанын температурасынын градиенти, ички беттерден жылуулук нурлануусунун ылдамдыгы;

39) медициналык калдыктар - медициналык уюмдардын калдыктары;

40) микробиологиялык лаборатория - биологиялык материалда жана айлана-чөйрөнүн объекттеринде микроорганизмдерди аныктоо боюнча изилдөөлөрдү аткарган лаборатория;

41) микробиологиялык изилдөөлөр - бактериологиялык, вирусологиялык жана паразитологиялык изилдөөлөр;

42) микроорганизмдер - бул белок тегиндеги татаал кошулмалар, белгилүү бир шарттарда жана белгилүү бир концентрацияларда адамдын ден соолугуна таасирин тийгизиши мүмкүн болгон бактериялар, вирустар, микоплазмалар, риккетсиялар, хламидиялар жана козу карындар;

43) коомдук имараттар - тейлөө объекттери (дүкөндөр, ресторандар, мейманканалар), кеңселер, оюн-зоок борборлору жана эс алуунун, спорттун башка объекттери, чиркөөлөр, окуу жайлары ж.б.;

44) өрт коркунучу бар заттар - тез тутануучу заттар жана оттун тышкы булагынан тутанып кетүүчү күйүүчү суюктуктар;

45) тобокелдикти баалоо - биологиялык агенттердин жана аны менен байланышкан потенциалдуу социалдык, медициналык-биологиялык, фито-ветеринардык, экологиялык жана экономикалык кесепеттердин пайда болушунун жана жайылышынын ыктымалдуулугуна илимий негизделген баа берүү;

46) тазалоочу курулмалар - тиричилик саркындыларын, нөшөрдүн (жаандын) саркындыларын жана объекттерден чыккан өнөр жайлык саркынды сууларды кабыл алуу жана тазалоо үчүн курулма;

47) ПТР - бул изилденип жаткан микроорганизмдин геномунун өзгөчө участогун аныктоого мүмкүндүк берүүчү дезоксирибонуклеин кислотасынын - рибонуклеин кислотасынын (амплификациянын) фрагментинин көчүрмөлөрүнүн санын көп эсе көбөйтүүгө негизделген полимераздык тизмектүү реакция;

48) патогендүү биологиялык агент - адам үчүн патогендүү микроорганизмдер (бактериялар, вирустар, риккетсиялар, хламидиялар, жөнөкөйлөр, козу карындар, микоплазмалар, эндо- жана эктомителер), гендик-инженердик-модификацияланган микроорганизмдер, биологиялык жана өсүмдүк тегиндеги уулар (токсиндер), гельминттер, ошондой эле жогоруда саналган агенттерди камтышы мүмкүн болгон материал (анын ичинде кан, башка биологиялык суюктуктар жана организмдин экскременттери);

49) паразитологиялык лаборатория - биологиялык материалда жана айлана-чөйрөнүн объекттеринде гельминттерди жана жөнөкөйлөрдү аныктоо боюнча изилдөөлөрдү аткарган лаборатория;

50) стационар - оорулуулардын медициналык персоналдын байкоосунда күнү-түнү болуу шарттарында аларды изилдөө жана дарылоо үчүн дарылоо мекемеси;

51) санитардык эрежелер жана ченемдер - адам үчүн анын жашоо чөйрөсүндөгү факторлордун коопсуздугунун жана (же) зыянсыздыгынын критерийлерин жана анын жашоо тиричилигиндеги жагымдуу шарттарды камсыз кылуу боюнча талаптарды белгилөөчү актылар;

52) санитардык-эпидемияга каршы режим - бул оорукананын ичиндеги инфекциянын алдын алууга багытталган уюштуруучулук, санитардык-профилактикалык, гигиеналык жана эпидемияга каршы чаралардын комплекси;

53) объекттин (жайдын) техникалык бекемделиши - имараттардын, жайлардын конструкциялык элементтерин, алардын периметрлерин инженердик коргоонун, кайтаруунун атайын техникалык каражаттарынын (кайтаруу, кооптуулук сигнализациясынын системалары; жеткиликтүүлүктү контролдоо системалары; телевизиондук байкоо жүргүзүүнүн видеоконтролдук жана видеокайтаруу системалары; радиоактивдүү, химиялык жана башка ууландыруучу заттарды табуунун детекторлору; куралды, жардыргыч заттарды жана түзүлүштөрдү табуунун детекторлору) жана өрткө каршы сигнализация системаларынын анын ичинде өрттү автоматтык түрдө табуу жана өчүрүү системаларынын жыйындысы;

54) травматологиялык пункт - жаракат алган адамдарга куну-түнү медициналык жардам көрсөтүүгө арналган шаардык бейтапкананын бөлүмү;

55) таза зона - биологиялык агенттер менен манипуляция жүргүзүлбөй турган лабораториянын жайы же жайларынын тобу;

56) таза (асептикалык) жай - белгилүү бир өлчөмдөгү механикалык бөлүкчөлөрдү жана жашоого жөндөмдүү микроорганизмдерди күтүү боюнча ченемделген таза абасы бар жай;

57) шарттуу-жугуштуу зона - жугуштуу зонанын чектериндеги жай же жайлардын тобу;

58) штамм - микроорганизмдин таза бөлүкчөсү;

59) эпидемиологиялык маанилүү объекттер - өндүргөн продукциясы жана (же) иши калктын санитардык-эпидемиологиялык бейпилдиги чөйрөсүндөгү мыйзамдардын талаптары бузулганда калк арасында тамак-аштан уулануулардын жана инфекциялык оорулардын чыгышына алып келиши мүмкүн болгон объекттер;

60) уулуу жана катуу таасир этүүчү заттар - аз дозада жана концентрацияларда организмге кирген учурда патологиялык өзгөрүүлөрдү пайда кылуучу химиялык кошулмалар.

3. ДАУларды жайгаштырууга талаптар

6. ДАУ өзүнчө участокто, өзүнчө турган имаратта, турак жана коомдук имараттарда жайгашышы мүмкүн.

7. ДАУларды шаардык жана айылдык калктуу конуштарды пландоого жана курууга карата коюлуучу талаптарга, ошондой эле санитардык-коргоочу зоналарга коюлуучу талаптарга ылайык турак жай курулушунун аймагында, жашыл же шаар четиндеги зоналарда коомдук, өнөр жайлык, коммуналдык, чарбалык жана башка уюмдардан алыс жайгаштырышат.

8. ДАУ үчүн жер участогун бөлүү курулуш жана архитектура чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык ишке ашырылат.

9. Психиатриялык, инфекциялык профилиндеги стационарлар турак жай курулушунун аймагынан 100 метрден кем эмес аралыкта жайгаштырылат. Аталган профилдеги 1000 жана андан ашык койкага ылайыкталып жаңы курулуп же реконструкцияланып жаткан стационарлар шаар четиндеги же жашыл зоналарда (коргоочу санитардык-гигиеналык функцияларды аткарган жашылдандырылган аймактар) жайгаштырылат.

Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин чечими боюнча турак жай курулушу психиатриялык, инфекциялык профилдеги стационарлардан 100 метрден аз аралыкта жайгашышы мүмкүн.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599, 2023-жылдын 10-октябрындагы № 535 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

10. Көп профилдүү ДАУнун курамына кирген инфекциялык, тери-венерологиялык, психосоматикалык, радиологиялык бөлүмдөр өзүнчө турган имараттарда жайгаштырылат. Инфекциялык бөлүмгө өзүнчө кирүү жана транспортту дезинфекциялоо үчүн жабык аянтча каралат.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

11. Тиешелүү пландаштырылган изоляциясы жана автономдуу желдетүү тутуму болгон учурда аталган бөлүмдөрдү кургак учукка каршы бөлүмдөрүнөн аба аркылуу жугуучу инфекциялар менен ооруган бейтаптарды госпитализациялоо үчүн бөлүмдөрдөн тышкары, башка бөлүмдөр менен бир имаратта жайгаштырууга жол берилет.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

12. Инфекциялык, психиатриялык жана тери-венерологиялык ДАУлардын аймагында мектепке чейинки балдар мекемелерин, мектептерди, суу топтоочу жайларды, тазалоочу курулмаларды, иштин негизги түрүнө шайкеш келбеген мекемелерди жайгаштырууга жол берилбейт.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

13. ДАУнун участогунда аны менен функциялык жактан байланышпаган уюмдардын имараттары жайгаштырылбашы керек.

14. ДАУ жайгашкан участокто кыртыш санитардык-химиялык, микробиологиялык, паразитологиялык көрсөткүчтөр, радиациялык фактор боюнча гигиеналык ченемдерге шайкеш келүүгө тийиш, атмосфералык абадагы зыяндуу заттардын курамы, электромагниттик нурлануулардын, ызы-чуунун, термелүүнүн, инфраүндүн деңгээлдери гигиеналык ченемдерден ашпоого тийиш (ушул санитардык эрежелердин 5, 6, 7, 8-тиркемелери).

15. ДАУнун аймагы көрктөндүрүлүшү, жашылдандырылышы жана жарык менен камсыз болушу керек.

16. Стационарлардын аймагында: инфекциялык жана инфекциялык эмес оорулуулар үчүн дарылоо корпустарынын, бакча-сейилбак, патологиялык анатомиялык корпустун, чарбалык жана инженердик курулмалардын зоналары бөлүнөт. Инфекциялык корпус башка корпустардан жашыл көчөттөрдүн тилкеси менен бөлүнөт.

17. Ырасымдык зонасы бар патологиялык анатомиялык корпус палаталык бөлүмдөрдүн, ошондой эле ДАУга жакын жайгашкан турак жана коомдук имараттардын терезелеринен көрүнбөөгө тийиш. ДАУнун ырасымдык зонасына кирүү өзүнчө болушу зарыл.

18. Ири, көп профилдүү ДАУлардын кызматтык кире беришинде автомашиналардын кириши үчүн ыңгайлуу болгон жүк жүктөөчү-түшүрүүчү аянтча каралууга тийиш.

19. ДАУнун чарбалык зонасынын аймагында терезелерден 25 м кем эмес аралыкта калдыктар үчүн каптоолору катуу жана көчө тараптан кирүүчү контейнердик аянтча жайгаштырылат. Аянтчанын өлчөмдөрү контейнерлердин негизинин аянтынын бардык тарабынан 1,0 м - 1,5 метрге ашык болууга тийиш. Контейнердик аянтча бөтөн адамдын киришинен корголууга, тосмосу жана бастырмасы болууга тийиш.

20. Санаторийлердин дарылык пляждары жана ага жанашып турган жээк тилкелери (суунун деңгээлине чейин 100 метрге чейин) курорттун 1-санитардык кайтаруу зонасына кирет жана аларда пляждарды пайдалануу жана оорулууларды тейлөө менен байланышпаган объекттерди курууга тыюу салынат.

21.Дарылоо пляжынын аймагы климатотерапевтикалык үч зонага бөлүнөт: жыш көлөкөлүү зона (20%га жакын), күндүн радиациясы начар түшкөн зона (40%га жакын) жана күндүн активдүү радиациясынын зонасы (40%га жакын). Балдар санаторийлеринин пляждары топтордун санына жараша секторлорго бөлүнөт, алардын ар биринде үч климатотерапевттик зона болууга тийиш. Пляждын аймагында дарылоо дене тарбиясы үчүн аянтчалар бөлүнөт.

22. Сууга түшүү үчүн бөлүнгөн акваториянын участогу белгиленүүгө тийиш. Акваториянын максималдуу тереңдиги: чоң кишилер үчүн - 3-4 метр, балалуу ата-энелер үчүн - 2,0-2,5 м, балдар үчүн - 1,5 м. Сууга түшүү зонасында жээктен буйкага чейинки максималдуу аралык чоң кишилер үчүн - 75 метрден, балалуу ата-энелер үчүн - 40 метрден, балдар үчүн - 30 метрден ашпоого тийиш.

23. Пляжды тейлөө зонасы дарылоо зонасынын уландысы болуп эсептелет. Анын курамында пляждын коопсуз иштөөсүн камсыз кылган төмөнкүдөй кызматтар каралууга тийиш: медициналык пункт, радиотүйүн, сактоочу пункт, персоналдын бөлмөсү, тузсуз суусу бар душтар (75 адамга 1 кабина) суу ичүү үчүн фонтандар (10 адамга 1), бут жуугучтар (50 адамга 1), персоналдардын дааратканасы, бейтаптардын дааратканасы (50 адамга 1 унитаз).

24. Турак жана коомдук имараттарда жайгашкан ДАУларда келүүчүлөр жана кызматкерлер үчүн көчө тараптан өзүнчө кирүүчү эшик болууга тийиш.

25. Турак жана коомдук имараттарга төмөнкүлөрдү жайгаштырууга жол берилбейт:

- культуралык изилдөөлөрдү жана электрофорездик детекция менен полимераздык тизмектүү реакцияны пайдалануу менен микроорганизмдерди бөлүп алууну жана идентификациялоону жүргүзгөн бактериологиялык, вирусологиялык лабораторияларды;

- өзгөчө коркунучтуу инфекциялар (патогендиктин 3-4-тобундагы микроорганизмдер) менен иштеген лабораторияларды;

- соттук-медициналык лабораторияларды;

- дерматологдун амбулаториялык-бейтапканалык консультациялык кабыл алуусунан тышкары, дарыгердик кабыл алуунун дерматовенерологиялык, психиагриялык, наркологиялык, инфекциялык кабинеттерин;

- күндүзгүлөрдөн (5тен ашык койка) башка бардык түрдөгү стационарларды;

- тез жана кечиктирилгис жардам көрсөтүү подстанцияларын (2ден ашык машинанын орду);

- травматологиялык пункттарды;

- магниттик-резонанстык томография бөлүмдөрүн жана кабинеттерин;

- рентген кабинеттерин жана дарылоочу же диагностикалык аппаратурасы жана иондуу нурлануу булактары болуп саналган түзүлүштөрү бар жайларды (буга стоматологиялык кабинеттердин рентгени кирбейт, аларды жайгаштыруу жана стационардык коргоо рентген аппаратурасынын тиби жана ушул санитардык эрежелердин 232-пунктка ылайык жумуштун көлөмүнүн чоңдугу менен аныкталат).

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

26. Иондуу нурлануу булактарын пайдаланган уюмдарды жайгаштырууга карата талаптар радиациялык коопсуздук ченемдерине жана иштин бул түрүнө карата санитардык-гигиеналык талаптарга ылайык аныкталат.

4. Имараттарга, курулуштарга жана жайларга карата талаптар

27. Негизги жана көмөкчү жайлардын курамы жана аянты долбоорлоого карата тапшырма менен аныкталууга тийиш.

28. ДАУ имараттары суу түтүктөрү, канализация менен жабдылууга, ысык суу менен камсыздалууга тийиш.

29. ДАУ имараттарында зарыл болгон микроклимат, табигый жана жасалма жарык менен жетиштүү камсыз кылынууга, инсоляцияга жана күндөн коргоого талаптар, ошондой эле чуудан жана нымдан коргоо сакталууга тийиш.

30. Ички микроклиматка, инсоляцияга жана күндөн коргоого, табигый жана жасалма жарык кылууга, эле чуудан жана нымдан коргоого жалпы талаптар тиешелүү гигиеналык параметрлер менен белгиленет (ушул санитардык эрежелердин 3, 4, 5-тиркемелери).

31. ДАУ үчүн имараттардын жана жайлардын архитектуралык-пландык жана конструктивдүү чечимдери дарылоо-диагностикалык процессти ишке ашыруу, санитардык-эпидемияга каршы режимди жана медициналык персоналдын эмгегин сактоо үчүн оптималдуу шарттарды камсыз кылууга тийиш.

32. Имараттын пландык структурасы технологиялык процесстердин үзгүлтүксүздүгүн (ырааттуулугун) камсыз кылууга, персоналдын, оорулуулардын, оорукана жүктөрүнүн негизги агымдарынын жолдорун алардын узундугун азайтуу жана персонал, оорулуулар жана келүүчүлөр үчүн пайдаланууну ыңгайлуу кылуу максатында оптималдаштырууга тийиш.

33. Асептикалык режими бар бөлүмдөр (жайлар), акы төлөнүүчү бөлүмдөр, нур менен диагностикалоо жана терапия бөлүмдөрү, технологиялык цикли жабык болгон башка бөлүмдөр (лаборатория, тамак-аш блогу, борбордук стерилдөө бөлүмү, дарыкана, кир жуучу жай) аркылуу өтүүгө болбойт.

34. Имараттарды пландаштыруу учурунда палаталардын терезелеринин алдына травматологиялык пункттардын жайларын, кабыл алуу-кароо бокстарын, кабыл алуу бөлүмүнө кире бериштерди, ошондой эле жүк жүктөө-түшүрүү иштерин жүргүзүү үчүн автомобилдер кирүүчү жери бар таралык, жүк жүктөөчү, экспедициялык жана башка жайларды жайгаштырууга жол берилбейт.

5. Суу менен камсыз кылууга жана канализацияга карата талаптар

35. Жаңыдан курулуп, реконструкцияланып жана иштеп жаткан бардык ДАУлар суу түтүктөрү, канализация менен жабдылууга, ысык суу менен камсыз кылынууга тийиш. Чарбалык-ичүүгө арналган суунун сапаты жана коопсуздугу ичүүчү суу тармагындагы Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына шайкеш келүүсү керек.

36. ДАУда ысык суу менен камсыз кылуунун резервдик булагы үчүн суу ысытуучу түзүлүштөр орнотулат.

37. Персонал колун жууганга талап кылынуучу жуунгучтарды палаталарда, палаталардагы шлюздарда, ошондой эле дарыгерлердин кабинеттеринде, персоналдын бөлмөлөрүндө жана кабинеттеринде, санитардык түйүндөрдө, процедуралык, жарат таңуучу жана көмөкчү жайларда орнотуу каралат. Жуунгучтар ысык жана муздак сууга туташтырылат жана аралаштыргыч менен жабдылат.

38. ДАУдан чыккан саркынды сууларды тазалоо жана зыянсыздандыруу саркынды сууларды натыйжалуу тазалоого жана зыянсыздандырууга кепилдик берген жалпы шаардык же башка канализациялык тазалоочу курулмаларда жүргүзүлүүгө тийиш. Жалпы шаардык же башка тазалоочу курулмалар жок болгон учурда саркынды суулар долбоордук документке ылайык жергиликтүү курулмаларда биологиялык жактан толук тазаланууга жана зыянсыздандырылууга тийиш.

39. Инфекциялык ооруканаларынын (бөлүмдөрүнүн) саркынды суулары тышкы канализацияга агызылаардын алдында зыянсыздандырылууга тийиш.

Саркынды суулардын суткалык чыгымдалышы 50 метр³ чейин болгон инфекциялык ооруканалар жана бөлүмдөр үчүн алар шаардын чегинен тышкары же шаардын канализациясы жок аймагында жайгашкан учурда жергиликтүү тазалоочу орнотмолор катары чакан түзүлүштөр жана саркынды суулардын суюк жана катуу фазасынын суммалык кычкылданышынын принциби боюнча иштеген биологиялык орнотмолор сунуш кылынат.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

40. Канализациясы жок калктуу конуштарда суюк калдыктарды тазалоо ассенизациялоо аркылуу жүргүзүлөт, ал суу өтпөгөн чуңкурларда акыр-чикирлерди убактылуу топтоону жана андан ары аларды айлана-чөйрөнү коргоо жаатындагы ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган менен макулдашылган атайын бөлүнгөн жерлерге ассенизациялык транспорт менен ташып чыгарууну карайт.

41. ДАУнун саркындыларын суу объекттерине, ошондой эле дыйканчылыктын сугат талааларына чыгарууга жол берилбейт.

6. Жайлардын жылытылуусуна, желдетилүүсүнө, микроклиматына жана аба чөйрөсүнө карата талаптар

42. Жылытуу, желдетүү жана абаны кондициялоо системалары медициналык иш жүргүзүлүүчү жайларда зарыл болгон микроклиматты камсыз кылууга тийиш.

43. Аба алмаштырууну уюштуруу, абанын температурасы, салыштырма нымдуулугу, аба чөйрөсүндө бактериянын жайылышынын деңгээлдери жайлардын функциялык багытына жана тазалык классына жараша жол берилген ченемдерден ашпоого тийиш (ушул санитардык эрежелердин 3-тиркемеси).

44. Ысытуучу приборлордун бети жылмакай жана жуучу, дезинфекциялоочу аралашмалардын таасирине чыдамдуу болууга тийиш. Жылытуучу приборлорду күнүмдүк пайдалануу жана тазалоо үчүн эркин колдонуу шарттары камсыз кылынышы керек.

45. ДАУ имараттары механикалык жана/же табигый козгогучу бар тарткыч-сордурма желдетүү системалары менен жабдылууга тийиш.

Желдетүү системаларын долбоорлоо жана пайдалануу жайлардын "кир" зонасынан "таза" зонасына аба массасынын өтүшүнө жол бербегидей болушу керек.

Операциялык жайларды кошпогондо, дарылоо мекемелеринин жайлары механикалык козгогучу бар тарткыч-сордурма желдеткичтен тышкары, фиксациялоо системасы менен жабдылган табигый желдеткич менен жабдылат (форточкалар, ачылуучу фрамугалар ж.б.).

46. Тарткыч-сордурма желдеткичтин өз алдынча системасы операциялык блоктор, реанимация жана интенсивдүү терапия бөлүмдөрү, жаңы төрөлгөн, убагынан эрте төрөлгөн жана травма алган балдар бөлүмдөрү, рентген кабинеттери жана магниттик-резонанстык томография кабинеттери, радиологиялык, лабораториялык бөлүмдөр, баткак менен дарылоо, суу менен дарылоо, күкүрт водороддуу ванналар, радондук ванналар бөлүмдөрү, радонду даярдоо лабораториялары; санитардык түйүндөр; муздаткыч камералар, аптекалар үчүн каралат.

47. Зыяндуу химиялык заттарды бөлүп чыгаруу менен коштолгон иштер (цитостатиктер, психотроптуу заттар, метилметакрилаттар, фенолдар жана формальдегиддер, органикалык аралашмалар, анилин боёктору жана башкалар менен иштөө) жүргүзүлүүчү жайдагы жумуш орундары жергиликтүү желдетүү түзүлүштөрү менен жабдылууга тийиш.

48. Колдонулуучу технологияларга жараша тиш боюнча техникалык лабораторияларда тиш техниктеринин жумуш ордунан, жылмалоочу моторлордон, металл куюучу жайда - мештин үстүнөн, каңдоочу жайдан, ысытуучу приборлордун жана полимеризациядагы жумуш столдорунун үстүнөн жеринен сордуруп алуу каралган.

49. Абаны үстүңкү зонадан чыгаруу каралат, буга операциялык, наркоздук, реанимациялык, төрөт жана рентген-процедуралык жайлар кирбейт, аларда аба эки зонадан чыгарылат: 40% - жогорку зонадан жана 60% - төмөнкү зонадан (полдон 60 см). Соруп алуучу торлор коррозияга чыдамдуу металлдардан (дат баспай турган болот, калай) жасалууга тийиш.

50. Асептикалык жайларда агып кирүү соруп алууга караганда басымдуулук кылууга тийиш. Инфекциялык профилдеги жайларда соруп алуу агып кирүүгө караганда басымдуулук кылат.

51. Турак жана коомдук имараттарда жайгашкан ДАУнун жайларынын желдетүү системасы өзүнчө болууга тийиш. Жайда абаны чачкын алмаштырууну фрамугалар аркылуу же абаны 2 эсе алмаштыруучу табигый соруп алуучу желдеткичтин жардамы менен чатырчага же сырткы жарык берүүчү тешиги жок дубалга чыгуучу өзүнчө желдетүүчү канал аркылуу жүргүзүүгө жол берилет.

52. Инфекциялык бөлүмдөрүндө, бронхоскопия кабинеттеринде, какырыкты чогултуучу бөлмөлөрдө, биологиялык материалдарды культуралдык изилдөө жана алардын дарыга болгон сезгичтигине изилдөө жүргүзүлүүчү лабораториялардын жайларында, ошондой эле моргдордо соруп чыгаруучу желдетүү системалары абаны зыянсыздандыруу түзүлүшү же тазалоочу жука чыпка менен жабдылат.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

53. Бокстар жана бокстуу палаталар абаны соруу агып кирүүсүнө караганда басымдуулук кылган желдетүүнүн автономдук системасы жана желдеткичте орнотулган абаны зыянсыздандыруу түзүлүшү же тазалоонун жука чыпкасы менен жабдылат.

54. Операция жасоочу, наркоз берүүчү, төрөт, операциядан кийинки палаталарда, интенсивдүү терапия, онкогематологиялык оорулуулардын, СПИД менен ооругандардын, териси күйгөндөрдүн, реанимациялык палаталарда, ошондой эле жаңыдан төрөлгөн балдардын, эмчектеги, мезгилинен эрте төрөлгөн, травма алган балдардын палаталарында жана башка ушундай дарылоо жайларында абаны кондициялоону караштыруу керек. Кювез менен толук жабдылган палаталарда кондициялоо каралбайт.

55. Желдетүү жана кондициялоо системалары үчүн тышкы аба жер бетинен 2 метрден кем эмес бийиктиктеги таза зонадан алынат. Кирүүчү орнотмо менен берилүүчү сырткы аба кесек жана жука чыпка менен тазаланууга тийиш.

56. Иштетилген аба чатырдан 0,7 м жогору жактан чыгарылат. Абаны имараттын фасадына чыгарууга тийиштүү багыттагы чыпкадан өткөндөн кийин жол берилет.

57. Желдетүү системасын пайдаланууда ызы-чуу жана термелүү деңгээлдерине коюлуучу ченемдик талаптар камсыз кылынууга тийиш (ушул санитардык эрежелердин 5-тиркемеси).

58. Палаталардагы жана дарылоо-диагностикалык кабинеггердеги абанын кыймылы 0,1 ден 0,2 м/сек. чейинки ылдамдыкты түзүшү керек.

7. Жайларга жарык берүүгө карата талаптар

59. Медициналык багыттагы имараттардын жана курулмалардын жайларында жетиштүү табигый жана жасалма жарык берүү камсыз кылынууга, инсоляцияга жана күндөн коргонууга талаптар сакталууга тийиш. Табигый жана жасалма жарык берүүнүн деңгээли гигиеналык ченемдерге шайкеш келүүгө тийиш (ушул санитардык талаптардын 4-тиркемеси).

60. Бейтаптар жана персоналдар дайыма болуучу жайларда табигый жарык болууга тийиш.

61. Микроклиматтын ченемге салынган көрсөткүчтөрү жана абаны алмаштыруунун эселиги камсыздалган учурда табигый жарык берүүсүз же экинчи жарык берүү менен төмөнкүлөрдү жайгаштырууга жол берилет:

а) техникалык жана инженердик жайларды (жылуулук пункттары, насос, компресс, желдетүү камералары, дистилляциялык жайлар, имараттарды пайдалануу боюнча мастерскойлор, сервердик жайлар);

б) персоналдын жайлары (персоналдын иштеши үчүн жайлар, конференц-залдар, эс алуу, тамактануу, көчмө бригадалардын жайлары, гардероб, душ, санитардык түйүн);

в) көмөкчү кызматтардын жайлары (экспедициялар, жүктөөчү жайлар, архивдер, бардык түрдөгү кампалар жана сактоочу жайлар, термостаттык жайлар, чөйрөлөрдү даярдоочу бөлмөлөр, шейшеп сактоочу борбордук жайлар, жумушчу дезинфекциялоочу аралашмаларды даярдоо жайлары, жуунуучу жайлар, ашканалар, анын ичинде бейтаптар үчүн, тамак-аш блогунун жайлары, кир жуучу жайлар, борбордук стерилдөө, автоклавдык, дезинфекциялоо бөлүмдөрү, сөөктү сактоо жана кийиндирүү жайлары, медициналык калдыктарды иштетүү жайлары, санитардык өткөрмө жайлар, санитардык бөлмөлөр, клизма жасоо жайлары);

г) калыбына келтирүүчү дарылоо кабинеттери жана бөлмөлөрү (тренажёрдук залдар, массаж кабинеттери, мануалдык терапия кабинеттери, ийнесиз рефлексотерапия кабинеттери, гирудотерапия кабинеттери, сауналар, парафинди, озокеритти даярдоо, прокладкаларды тазалоо, фотария жайлары, бальнеологиялык процедура, баткакты регенерациялоо, уйку менен дарылоо кабинеттери, электр жарыгы менен дарылоо кабинеттери);

д) нур менен диагноздоо жана терапия кабинеттери (рентгендик, магниттик-резонанстык), алардын алдындагы башкаруу бөлмөлөрү жана алар менен бирдикте функциялык процессти түзүүчү башка жайлар;

е) тапшырма боюнча төмөнкүлөрдү табигый жарык берүүсүз долбоорлоого жол берилет: наркоздук, операциялык, операция алдындагы, аппараттык, стерилдөөчү, жуунуучу (туруктуу жумуш орунусуз), секциялык, секция алдындагы, диализ аппараттарын жана жасалма кан айлантуу аппараттарын монтаждоо жайларын, эндоскопиянын процедуралык жайын, анализдерди алуу, каттоо жана берүү жайларын, туруктуу жумуш орунусуз лабораториялык изилдөөлөр үчүн бокстарды, функциялык диагностиканын процедуралык жайларын.

62. Жертөлөдө ушул санитардык эрежелердин 61-пунктунун а-в-пунктчаларында аталган жайларды жайгаштырууга жол берилет.

63. Цоколдук кабатта табигый жарыктын коэффициентинин (ТЖК) ченемделген мааниси сакталган учурда дарыгерлердин кабыл алуу кабинеттерин жайгаштырууга жол берилет.

64. Күн нурунун көздү уялткан таасиринен жана терезенин өтө ысып кетишинен сактануу үчүн горизонттун түштүк румбуна караган терезелер күндөн сактоочу түзүлүштөр (калканч, жалюздар ж.б.) менен жабдылат.

65. Жасалма жарык берүү жайдын багытына шайкеш келүүгө, жетиштүү, жөнгө салынуучу жана коопсуз болууга тийиш.

66. Иштин спецификасын эске алуу менен айрым функциялык зоналарга жана жумуш орундарына жалпы жасалма жарык берүүдөн башка, жергиликтүү жарык берүү болууга тийиш.

67. Жайлардын шыпка жайгаштырылуучу жалпы жарык берүүчү асма чырактары текши (жабык) чачыраткычтары менен болууга тийиш.

68. Табигый жана жасалма жарыктын деңгээли "Турак жайларды жана коомдук имараттардын жайларын табигый, жасалма жана аралаш жарыктандырууга карата гигиеналык талаптар" санитардык эрежелеринин жана гигиеналык ченемдеринин" талаптарына ылайык белгиленген жарыктандыруунун гигиеналык параметрлерине шайкеш келиши керек.

(КР Министрлер Кабинетинин 2021-жылдын 1-сентябрындагы № 158 токтомунун редакциясына ылайык)

8. ДАУ жайларынын зарыл болгон топтому жана аянты

69. ДАУда жайлардын зарыл топтому жана аянты сакталууга тийиш. Жайлардын минималдуу аянттары ушул санитардык эрежелердин 1 жана 2-тиркемелеринде көрсөтүлгөн өлчөмдөргө шайкеш келүүсү керек.

70. Тиркемелерде көрсөтүлбөгөн жайлардын аянты долбоорлоо боюнча тапшырмага шайкеш келүүсү керек жана жабдуулардын габариттери жана жайгаштырылышы, жайда бир убакта болгон адамдардын саны, технологиялык процесстердин ырааттуулугун жана жабдууларды туура жайгаштырууну жана оорулуулар менен персоналдын эркин кыймылын камсыз кылган ченемдик аралыктарды сактоо менен аныкталат.

71. Реконструкциялануучу, оңдолуучу, ылайыкташтырылуучу объектти ушул ченемге толук ылайык келтирүү мүмкүн болбогон учурда, тиешелүү түрдө негиздөөдө (жогорку технологиялык жабдууну колдонуу, аны эркин пайдалануу ж.б.) жайлардын аянттарын жана технологиялык өтмөктөрдүн габариттерин ченемден 15%дан ашырбастан же жабдууга техникалык паспортко ылайык азайтууга болот.

72. Бейтаптардын жана персоналдын коопсуздугун бузууга алып келбеген функцияларды айкалыштыруунун эсебинен ар кандай профилдер үчүн жайларды айкалыштырууга, ошондой эле жайлардын санын кыскартууга жол берилет.

9. Жайлардын ички жасалгасына талаптар

73. Дарылоо уюмдарынын жайларынын дубалдарынын, полдорунун жана шыптарынын бети жылмакай, нымдуу тазалоо үчүн жеңил, жуучу жана дезинфекциялоочу каражаттарды пайдаланууда чыдамдуу болууга тийиш.

74. Нымдуу режимде иштөөчү жана нымдуу дезинфекцияга тез-тез дуушар болуучу (операциялык, жарат таңуучу, төрөт, операцияга чейинки, наркоздук, процедуралык ж.б. ушул сыяктуу жайлар, ошондой эле ванна, суу-баткак менен дарылоочу процедуралык жайлар, душ, санитардык түйүндөр, клизмалык, кир кийимдерди, шейшептерди сактоо жана иргөөчү бөлмөлөр ж.б.) жайлардын дубалдарын глазурдук плитка же нымга чыдамдуу башка материал менен жайдын бийиктиги боюнча каптоо зарыл.

75. Санитардык приборлорду жана жабдууларды пайдалануу дубалдардын жана тосмолордун нымдалышына алып келиши мүмкүн болгон алар орнотулган жерлердеги дубалдарды жана тосмолорду нымга чыдамдуу материалдардан жасоо керек.

76. Санитардык-техникалык приборлор (жуунгуч раковиналар, унитаздар) орнотулган жайлардагы дубалдар жана тосмолор приборлордон эки тарабынан тең бийиктиги 1,6 метр жана эни 20 см болгон глазурь плиткалары менен капталууга тийиш.

77. Лазердик орнотмолор иштеп жаткан жайлардын дубалы жана шыбы жылтырабаган каптоо менен капталууга тийиш. Электр жарыгы менен дарылоочу кабинеттердин дубалдарын, тосмолорун жана полдорун керамикалык плиталар менен каптоого жол берилбейт. Офтальмология кабинеттериндеги күңүрт кабиналардын дубалдары жана шыбы кара жылтырабаган сыр менен капталууга тийиш.

78. Шыптын бетинин жылмакайлыгын жана нымдуу тазалоо жана дезинфекциялоо мүмкүнчүлүгүн камсыз кылуучу шыптын асма, керме, тигилген жана башка түрлөрүн колдонууга жол берилет.

10. Жайларды, жабдууну, инвентарды санитардык жактан күтүү

79. Бардык жайлар, жабдуу, медициналык жана башка инвентарь таза кармалууга тийиш.

80. Медициналык техника, эмерек, жабдуу, дезинфекциялоо каражаттары, медициналык багыттагы буюмдар, курулуш жана жасалгалоо материалдары, ошондой эле пайдаланылуучу медициналык технологиялар Кыргыз Республикасынын аймагында колдонулууга уруксат берилген болууга тийиш.

81. ДАУга жабдууну жана эмеректи жайгаштыруу бейтапка эркин жетүүнү жана тазалоого, пайдаланууга, тейлөөгө ыңгайлуулукту камсыз кылуусу зарыл.

82. Административдик жайдан башка дарылоо, диагностикалоо жана көмөкчү жайларда бети жылмакай, жуучу жана дезинфекциялоочу каражаттарга чыдамдуу материалдардан жасалган медициналык эмерек колдонулууга тийиш.

83. Жайларды күнүмдүк нымдуу жууп-тазалоо жуучу жана дезинфекциялоочу каражаттарды колдонуу менен күн сайын жүргүзүлүүгө тийиш. Операциялык блокту, жаратты таңуучу, төрөт залдарды, процедуралык, манипуляциялык, стерилизациялоочу жайларды толук жууп-тазалоо (жуу жана дезинфекциялоо) жумасына бир жолу жабдууларды, эмеректи, инвентарды тазалоо жана дезинфекциялоо менен жүргүзүлөт.

Палата бөлүмдөрүнүн жайларын жана башка функциялык жайларды жана кабинеттерди толук жууп-тазалоо дубалдарды, полдорду, жабдууну, инвентарды, шам чырактарды тазалоо менен айына 1 жолудан кем эмес график боюнча жүргүзүлүүгө тийиш.

84. ДАУда маркаланган (жайларды жана тазалоо иштеринин түрүн көрсөтүү менен), бөлүнгөн жерде өзүнчө сакталуучу жууп-тазалоочу инвентарь (чакалар, чылапчындар, чаң сүртүүчү чүпүрөк, швабралар ж.б.) багыты боюнча гана колдонулат.

85. ДАУнун негизги жайларында жыл сайын косметикалык оңдоо иштери жүргүзүлүп турушу керек. Күнүмдүк оңдоп-түзөтүүлөр (шыптардагы жана дубалдардагы суу аккан жерлерди, нымдын тактарын, желе басып кеткен жерлерди жок кылуу, жаракаларды, тешиктерди, чуңкурларды бүтөө, катмарланган беттелген плиталардын, полдун каптоолорунун кемтиктерин калыбына келтирүү ж.б.) токтоосуз четтетилүүгө тийиш.

86. Күнүмдүк же капиталдык оңдоо иштерин жүргүзүү учурунда жайлардын иштөөсү токтотулууга тийиш.

87. ДАУда синантроптук муунак буттуулар, келемиштер жана чычкан сымал кемирүүчүлөр жана курт-кумурскалар болбоого тийиш.

11. Алдын алуу жана эпидемияга каршы иш-чараларды уюштурууга жалпы талаптар

88. Пландаштыруу чечимдери жана жабдуулар (жабык кол арабалар, калдыктар үчүн жылчыксыз контейнерлер, өтмө стерилизаторлор жана жуугуч машиналар ж.б.) жогорку деңгээлдеги эпидемиологиялык кооптуу материалдардын агымын калган агымдардан максималдуу обочолотуу зарыл, мында таңгакталган жүктөрдү жалпы ооруканалык лифт менен ташууга болот.

89. Оорукана ичиндеги инфекциялардын жайылышынан коргоонун негизги методдору: потенциалдуу оору жуккан материалдарды жана аспаптарды талаптагыдай пайдалануу, аларды уюшкандыкта жана камсыздалган дезинфекциялоо жана стерилдөө болуп саналат.

90. Көп жолу колдонулуучу медициналык багыттагы буюмдар дезинфекцияланууга, стерилдөө алдындагы тазалоодон жана стерилдөөдөн өтүүгө тийиш. Бир жолу пайдаланылуучу медициналык буюмдар дезинфекциялангандан кийин утилдештирилет.

91. Операциялык жайдан башка ар кандай типтеги стационарларда өздүк ич кийимдерди жана шейшептерди пайдаланууга жол берилет.

Оорулуулардын ич кийимдери кирдегенине жараша дайыма, бирок 7 күндө 1 жолудан кем эмес алмаштырылууга тийиш. Оорулуулар булгап койгон шейшептер дароо алмаштырылышы керек. Операциядан кийинки оорулуулардын шейшептери жаратынан бөлүнүп чыгуулар токтогонго чейин системалуу түрдө алмаштырылып турууга тийиш.

92. Таза жана кир шейшептер атайын бөлүнгөн жайларда же шкафтарда өзүнчө сакталууга тийиш. Бөлүмдөрдөгү оорулуулардан кир шейшептер атайын катуу тарага (клеёнка же полиэтилен каптарына, атайын жабдылган кир ташуучу кол арабаларга же ушуга окшош башка буюмдарда) чогултулууга жана кир жуугуч жайга өткөрүп берилүүгө тийиш.

93. Инфекциялык ооруга чалдыккандыгына шектүү оорулуу аныкталган учурда ал изоляторго өзүнчө бөлүнөт жана Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 23-сентябрындагы № 583 "Кыргыз Республикасында жугуштуу ооруларды каттоого алуу боюнча нускаманы бекитүү жөнүндө" токтому менен бекитилген формага ылайык санитардык-эпидемиологиялык чөйрөдөгү ыйгарым укуктуу органга шашылыш билдирүү жиберилет.

94. Шашылыш билдирүү байланыш каражаттары аркылуу кийинки 12 сааттын ичинде жазуу жүзүндө жиберилет. Карантиндик жана өзгөчө кооптуу инфекция аныкталган же шектелген учурда - токтоосуз жиберилет. ДАУдагы эпидемияга каршы иш-чаралардын көлөмүн эпидемиолог-дарыгер аныктайт.

95. Инфекциялык ооруга чалдыккан, ооруга чалдыкты деп шектелген оорулуулар жөнүндө маалыматтар, ошондой эле эмдөөгө өзгөчө реакция болгон, жаныбарлардын тиштеп алган учурлары жөнүндө маалыматтар медициналык документтерге жазылат.

Менчигинин түрүнө карабастан бардык дарылоо-алдын алуу уюмдарында инфекциялык ооруга чалдыгуунун бардык аныкталган учурлары (анын ичинде оорукана ичиндеги) санитардык-эпидемиологиялык көзөмөл жаатындагы мамлекеттик ыйгарым укуктуу органга ай сайын отчет берүү менен инфекциялык оорулардын эсебин алуу (60-у формасындагы) журналына катталууга тийиш.

12. Ар кандай профилдеги бөлүнүштөрдү уюштуруунун санитардык-эпидемиологиялык өзгөчөлүктөрү

§ 1. Стационарлардын кабыл алуу бөлүмдөрү

96. Кабыл алуу бөлүмүнүн эпидемиологиялык милдети инфекциялык оорунун белгилери бар бейтаптын жалпы профилдеги стационардын палаталык бөлүмүнө кабыл алынуусуна жол бербөө. Ушул максатта теринин үстүңкү катмары, көмөкөйдүн оозу каралып, температурасы текшерилип, оорунун тарыхына белгилөө менен педикулёз боюнча текшерилип, эпидемиологиялык жана эмдөө (көрсөткүчтөр боюнча) анамнези чогултулат. Кабыл алуу бөлүмү келип түшүүчү бейтаптардын санына жараша термометрлер жана шпателдер менен жабдылат. Бейтапты инфекциялык ооруга чалдыкты деп шектелген учурда ал кабыл алуу бөлүмүндөгү диагностикалык палатага же бокска диагнозу аныкталганга же инфекциялык бөлүмгө (ооруканага) которгонго чейин өзүнчө бөлүнөт. Долбоорлоо тапшырмасында кабыл алуу бөлүмүндө шашылыш дарылоо-диагностикалык жардам көрсөтүү үчүн жайлар (нур менен диагноз коюу, эндоскопия кабинеттери, кароо, шашылыш операция жасоо жайлары, реанимациялык залдар, жаратты таңуу, гипстөө, дарыгерлер кабинеттери жана башка) да каралат.

§ 2. Стационарлардын палаталык бөлүмдөрү

97. Палаталык бөлүмдөгү/секциядагы койкалардын саны долбоорлоого берилген тапшырма боюнча аныкталат. Палаталык секция аркылуу өтүүгө болбойт.

98. Палаталардын ичинин чоңдугу 4 койкадан ашпоого тийиш.

99. Палаталык бөлүмдөрдө ашкана идиштери үчүн жуучу жайы бар буфет жабдылат. Ашкана долбоорлоого тапшырма боюнча каралат.

100. Бейтаптардын болуу узактыгы 4 сааттан ашкан күндүзгү стационарларда тамакты жылытуу жана ичүү үчүн жай каралат.

101. Хирургиялык профилдеги палаталык бөлүмдөрдө ириң аралаш бөлүнүп чыгуулары бар бейтаптардын жараттарын таңуу септикалык таңуу жайында, андай жок болсо, жаратынан ириң чыкпаган бейтаптарды таңгандан кийин асептикалык таңуу жайында же түздөн-түз бир койкалуу палатада жүргүзүлөт. Бейтаптарды көрүүдө мээлей жана алжапкыч кийишет.

102. Ар кандай локалдашкан инфекцияга чалдыккан бейтаптар, анын пайда болгон мөөнөтүнө, метициллин (оксациллин)-резистенттик алтын түстүү стафилококктон, "А" тобундагы стрептококктон, катуу респиратордук ооруга жана башка кооптуу инфекцияга чалдыккандыгына карабастан, өзүнчө палатага изоляцияланууга тийиш, мында:

- персонал палатага киргенде халат кийип, чыгып баратканда чечип коёт;

- персонал палатага киргенде мээлей кийип, чыгып баратканда чечип коёт;

- персонал палатага кирип жана чыгып баратканда колдорун суусуз (спирттүү) антисептик менен тазалайт;

- бейтаптардын жаратын таңуу палатада жүргүзүлөт;

- бейтап ооруканадан чыккандан кийин акыркы жолку дезинфекциялоо, төшөнчү буюмдарга камералык зыянсыздандыруу, абаны зыянсыздандыруу жүргүзүлөт.

§ 3. Операциялык блокторду жайгаштыруу жана орнотуу

103. Операциялык блок зоналарга: операциялык залдардан, операция алдындагы жана наркоз үчүн бөлмөлөрдөн турган стерилдүү режим зонасына, операцияга катышуучулардын которуп кийинүүсү, аппараттарды, аспаптарды жана операциялык таза шейшептерди сактоо үчүн жайлардан турган катуу режим зонасына, операциялык блоктун башка жайларынан "кызыл сызык" менен бөлүнгөн жалпы ооруканалык зонага бөлүнүүгө тийиш.

104. Жайларды тазалык боюнча зоналарга бөлүү сакталган, аба чөйрөсүнүн микроклиматтык жана микробиологиялык тазалыгынын ченемдик параметрлери камсыз кылынган, технологиялык агымдар ажыратылган, стерилдүү жайлар үчүн арналган жасалгалоо материалдары колдонулган шартта операциялык блокторду септикалык жана асептикалык деп бөлбөөгө жол берилет.

105. Операциялык блокко бейтаптар (шлюз аркылуу) жана персоналдар (санитардык өтмөлөр аркылуу) үчүн кирүүлөрдү өзүнчө бөлүү каралат. Операциялык блокко персонал операция алдындагы жай аркылуу, бейтаптар оорулууну даярдоо жайы аркылуу (наркоздук) же операциялык блоктун коридору аркылуу киришет.

106. Операциялык жайларда автоматтык түрдө жабылуучу эшиктер каралат.

Зарыл болгон жабдууларды жана оперативдүү кийлигишүүнүн тазалык деңгээлин эске алуу менен операциялык жайларга номер коюлууга жана функциялык бөлүнүүгө тийиш.

107. Операциялык блоктордо санитардык-эпидемияга каршы режим сакталышы керек.

§ 4. Реанимация жана интенсивдүү терапия бөлүмдөрү

108. Реанимация жана интенсивдүү терапия бөлүмдөрүнүн жайларынын курамы жана аянты ДАУнун түзүмдүк бөлүнүштөрүнүн койкаларынын санына жана профилине жараша аныкталат.

109. Реанимация жана интенсивдүү терапия бөлүмдөрүнүн курамында изолятор (бокс палата) каралууга тийиш.

110. Гипербардык оксигенация бөлүмү (барозал) өз алдынча бөлүнүш болушу же реанимациялык, инфекциялык жана башка бөлүмдөрдүн курамына кириши мүмкүн. Барозалдын аянты колдонулуучу жабдуулардын габарити менен аныкталат, бирок 20 кв метрден кем болбошу керек. Барокамеранын дубалдан аралыгы 1 метрден кем эмес, эки барокамеранын ортосу - 1,5 метр болушу керек. Барозалдын полдору антистатикалык материалдардан жасалат. Ички жасалгалар үчүн күйбөй турган материалдар пайдаланылат. Барозал асептикалык режимдеги жайларга кирет. Аба зыянсыздандырылууга тийиш.

§ 5. Акушердик стационарлар (бөлүмдөр), перинаталдык борборлор

111. Акушердик стационардын курамында төрөт блогу болот. Персоналдын колдорун жууп-тазалоо жана кийимин которуу үчүн жайды (даярдоо) төрөт палаталарынын алдына же алардын ортосуна жайгаштыруу зарыл.

112. Төрөттөн кийинки бөлүмдөрдө жаңы төрөгөн аял менен жаңы төрөлгөн бала бирге жана бөлөк болуучу палаталар каралат. Тигил же бул палаталардын катышы долбоорлоого карата тапшырма менен аныкталат.

113. Бирге болуу палаталарындагы койкалардын саны энелер үчүн 2ден көп эмес жана балдардыкы да 2ден ашпоого тийиш.

Төрөттөн кийин бөлөк болуу палаталарындагы койкалардын саны 4төн ашпоого жана жаңы төрөлгөндөр үчүн палаталардагы койкалардын санына шайкеш келүүсү керек.

114. Акушердик стационарларда жана бөлүмдөрдө обсервацияланган койкалар болсо, инфекциялык ооруга чалдыккан деп шектелген төрөй турган аялды кабыл алуу обсервациялык кабыл алуу жайларынын блогу аркылуу жүзөгө ашырылат.

115. Жаңы курулуучу жана реконструкциялануучу имараттарда кабыл алуу бөлүмдөрүнүн курамында өзүнчө төрөт бокстары каралууга тийиш, алар болгон учурда мекеменин түзүмүндө обсервация бөлүмү бөлүнүп берилбейт. Мындай учурда палаталардын бөлүгүн пландуу изоляциялоо мүмкүнчүлүгү каралууга тийиш.

116. Жаңы төрөлгөндөрдүн палаталарын жаңы төрөгөндөрдүн палатасынын ортосуна жайгаштырууга жол берилет. Жаңы төрөлгөндөрдүн палатасынын кире беришинин алдына шлюздарды караштыруу зарыл.

§ 6. Балдарды дарылоо үчүн стационардын палаталык бөлүмдөрү

117. Экинчи этаптагы багуу бөлүмдөрүндө жана 3 жашка чейинки балдар үчүн бөлүмдөрдө балдар энелери менен күнү-түнү бирге болуусу үчүн палаталар, аларды профилактикалык кароо жана которуп кийиндирүү үчүн филтр, ошондой эле келүүчү ата-энелердин эс алуусу жана тамактануусу үчүн жайлар каралууга тийиш.

118. Стационардын балдар бөлүмдөрүндө окутуу үчүн жайлар жана оюн бөлмөлөрү каралууга тийиш.

§ 7. Инфекциялык оорулууларды дарылоо үчүн бөлүмдөр

119. Кургак учук профилиндеги медициналык уюмдарды кайра профилдештирүүгө акыркы бейтап чыгарылгандан кийин бардык жайларды ультракөгүш лампалары менен зыянсыздандыруудан, желдетүүдөн, дезинфекциялоодон кийин жол берилет.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

120. Инфекциялык бөлүмдөрдү өзүнчө турган же өзүнчө кабыл алуу бөлүмү менен курулган имаратта жайгаштыруу керек.

121. Кургак учук стационарында дарыга туруктуулугу бар козгогучтан пайда болгон, бактериологиялык жактан ырасталган өпкөнүн кургак учугу менен ооруган бейтаптар үчүн боксталган палаталардын болушун кароо зарыл.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

122. Кургак учукка каршы уюмдарда кургак учуктун микобактериясын жуктуруу коркунучунун деңгээли боюнча жайларды зоналарга бөлүштүрүү зарыл.

123. Жуктуруп алуу коркунучу жогору жайларга төмөнкүлөр кирет: боксталган бөлүмдөр, дарыга туруктуулугу бар кургак учук менен ооруган бейтаптар үчүн бөлүмдөр, какырыкты чогултуу үчүн кабиналар (жайлар), бактериологиялык лабораториялар, эндоскопиялык бөлүм, интенсивдүү терапия палаталары бар реанимация бөлүмү, радиологиялык бөлүм, функциялык диагностика бөлүмү, кабыл алуу бөлүмү, операциялык блок, секциялык залдар.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

124. Жуктуруп алуу коркунучу орто деңгээлдеги жайларга төмөнкүлөр кирет: кургак учуктун микобактериясына какырыктын бактериоскопиясынын жыйынтыгы терс болгон бейтаптар үчүн бөлүмдөр (палаталар), дарыга туруктуулугу бар кургак учукту кошпогондо.

Жуктуруп алуу коркунучу төмөн деңгээлдеги жайлар клиникалык-диагностикалык лабораториялардан, дарыканадан, административдик-чарбалык жайлардан турат.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

125. (КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

126. Какырыкты чогултуу терс басымды жана абанын алмашуусун саатына 20 м³ кем эмес камсыз кылган соруп алуучу желдеткичи бар атайын бөлүнгөн жайда жүргүзүү зарыл. Жайды бактерициддүү лампалар, дезинфекциялоочу каражаттар менен жабдышат.

127. Какырыкты жайдан. тышкары ачык абада чогултууда үч тарабынан коргоочу экран менен жана шамалдан, жаан-чачындан коргоо үчүн бастырма менен жабдылат.

128. Кургак учукка шектүү же ага чалдыгуу диагнозу ырасталган оорулууларга медициналык процедуралардан өтүү үчүн же башка себептер боюнча палатадан чыкканда хирургиялык масканы кийүү сунушталат.

129. Көптөгөн дарыга туруктуулугу бар кургак учук менен ооруган бейтаптар үчүн бөлүмдөрдүн жана башка жогорку кооптуулуктагы бөлүмдөрдүн/зоналардын (мазогунун микроскопиясынын жыйынтыгы оң кургак учук менен ооругандардын жана кургак учук оорусуна шектелген адамдар болгон учурда, лабораториялардын "кир" зоналарында ж.б.) медициналык жана тейлөөчү персоналы 1 мкм жана андан ашык, чыпкалоонун даражасы 95% кем эмес аэрозолдун бөлүкчөлөрүн чыпкалоону камсыз кылуучу коргоо классы FFF2 же № 95 төмөн болбогон сертификатталган респираторлорду колдонууга тийиш.

§ 8. Иммундук жактан компрометация болгон бейтаптар үчүн палаталык бөлүмдөр (ВИЧ-инфекциялуу, муковисцидоздуу, онкогематологиялык оорулуулар, күйгөн бейтаптар үчүн бөлүмдөр)

130. Аталган бөлүктөрдүн палаталарындагы койкалар 2ден ашпоого тийиш.

131. Бөлүмдөрдүн иши бейтаптарга түздөн-түз палатада максималдуу медициналык жардам көрсөтүү жана тейлөө принциби боюнча уюштурулат.

132. Бөлүмдөрдөгү палаталарда шлюз жана даараткана болууга, агылып кирүүсү соруп чыгаруудан басымдуулук кылган, гигиеналык талаптарга ылайык абанын тазалыгын камсыз кылуучу агып кирүү-соруп чыгаруучу желдетүү системасы менен жабдылууга тийиш (ушул санитардык эрежелердин 3-тиркемеси).

133. ВИЧ-инфекциясы диагнозу коюлган, же ВИЧ-инфекциясынын клиникалык ишенимдүү белгилери бар же башка себептер боюнча иммунитети төмөндөгөн оорулуулар кургак учукка шектелген же диагнозу ырасталган ооруулардан изоляцияланууга тийиш.

134. Долбоорлоого тапшырма боюнча бейтап үчүн палата менен чектеш оорулууну кароочу адамдын болуусу үчүн жай/палата каралат.

§ 9. Физиотерапиялык жана калыбына келтирүүчү дарылоо бөлүмдөрү

135. Калыбына келтирүүчү жана физиотерапиялык дарылоо бөлүмү инфекциялык профилдеги бөлүмдөрдөн башкасы уюмдун бардык түзүмдүк бөлүнүштөрү үчүн жалпы болушу мүмкүн.

136. Электромагниттик талаанын булагы болуп саналган аппаратураны орнотуу жана пайдалануу белгиленген талаптарга ылайык жүргүзүлөт.

137. Физиотерапия кабинетинин алдында кургатуучу-соруп алуучу шкаф, эки бөлүмү жана ысык, муздак суу берүүчү буралуучу краны бар жуучу раковина менен жабдылган, дарылоо процедураларын жүргүзүүгө даярдоо боюнча иштер, парафинди жана озокеритти ысытуу, төшөлмөлөрдү сактоо жана тазалоо, дарылык эритмелерди даярдоо, тубустарды стерилдештирүү ж.б. үчүн атайын жайды (8 кв²) бөлүү зарыл.

138. Лазердик аппараттарды жана приборлорду жайгаштырууга жана пайдаланууга карата талаптар лазердик кооптуулук классы менен аныкталат. Лазердик аппараттары жана приборлору бар жайлардын ички жасалгасы бети жылтырабаган материалдан жасалууга тийиш. Күзгүнү жана башка бети чагылдыруучу материалдарды пайдаланууга тыюу салынат.

139. Лазердик кооптуулуктун 1 жана 2-класстардагы аппараттары үчүн өзүнчө жайлар талап кылынбайт. Кооптуулуктун 3 жана 4-класстардагы аппараттары сыртында "Кирүүгө болбойт, лазер иштеп жатат" тактасы, лазердик кооптуулук белгиси жана ичинен бекитүүчү түзүлүш менен жабдылган өзүнчө кабинеттерде жайгаштырылышы керек. Кооптуулуктун 2-4-класстардагы лазердик аппараттары менен иштегенде бейтаптар жана персонал үчүн көрүү органдарын жеке коргоо каражаттарын колдонуу зарыл. Лазердик нурлануу булактары менен иштөө лазердик аппараттарды пайдалануу талаптарына ылайык жүргүзүлүүгө тийиш.

140. Аэроиониздөөчү жабдууларды (электр аэроионизаторлору, гидроаэроионизаторлор, галогенераторлор, галокамералар, спелеоклиматтык камералар, электростатикалык чыпкалар) пайдалануучу кабинеттерди, ошондой эле гипокситерапия кабинеттерин турак жай имараттарында жайгаштырууга жол берилбейт. Персоналдын жумуш орду желдетүүнүн механикалык системасы менен жабдылган дарылоо жайларынын чегинен сырткары жайгаштырылат. Аба алмашуунун эселиги гигиеналык көрсөткүчтөрдү камсыз кылуучу эсеп боюнча аныкталат.

141. Гипокситерапия кабинеттери газдуу гипокстуу аралашмасы үчүн азотту пайдаланган учурда артыкчылыктуу түрдө биринчи кабатта жайгаштырылышы керек. Кабинеттерде компрессордун иштешинин күүлдөөсүнө каршы иш-чаралар жана табигый желдетүүлөр каралат. Кабинетте 1 кишиге 4 м² аянт каралат, бирок кабинет 10 м² кем болбоого тийиш. Маскаларды жана шлангдарды жуу жана дезинфекциялоо үчүн 4 м² кем эмес жай каралат. Сеанстардын аралыгында желдетүү үчүн танапис болуп турат.

142. Солярийлер турак жана коомдук имараттарда, чач тарачтарда, косметикалык, массаждык, маникюрдук жана педикюрдук кабинеттерде, спорт комплекстеринде, мончолордо, мейманканаларда, менчиктин бардык формаларындагы саламаттык сактоонун башка объекттеринде жана уюмдарында же өз алдынча объекттер катарында жайгаштырылышы мүмкүн.

143. Солярийди жайгаштыруу үчүн аянттарды солярийдин конкреттүү тибине карата пайдалануучунун колдонмосуна ылайык каралууга тийиш.

144. Имараттын, жылытуу системасынын жана желдетүүнүн конструкциясы солярийлердеги жагымдуу микроклиматты камсыз кылууга тийиш.

145. Адамдарды жасалма ультракөгүш нуру менен нурландырууга арналган солярийдин курамында чечинүүчү жай жана душ каралууга тийиш.

146. Солярийдин бейтаптары коргоочу кез айнектер менен камсыз болуусу керек.

147. Электр уйкусу аппараттары менен жабдылган кабинеттер үндөн жана жарыктан изоляциялоону эске алуу менен ызы-чуудан алыс жайларда жайгаштырылууга тийиш.

148. Пассивдүү жана активдүү кинезотерапия бөлүмү (кабинеттер тобу).

Активдүү кинезотерапияга дарылоо дене тарбия залдары (ДДТЗ), машыгуучу залдар, механотерапия залдары кирет. Пассивдүү терапияга кол жана аппарат менен массаж жасоо, мануалдык терапия, омуртканы тракциондук жана аппараттык метод менен чоюу кабинеттери кирет. Омурткасын чойдургандан кийин эс алуу бөлмөсүндө бейтаптын горизонталдык абалда эс алууга мүмкүнчүлүгү болууга тийиш.

149. Гидроколонотерапия кабинетине санитардык түйүн каралат.

§ 10. Эндоскопиялык бөлүмдөр/кабинеттер

150. Бөлүмдүн курамына дарыгердин кабыл алуу кабинети, процедуралык, эндоскопикалык жабдууларды тазалоо үчүн жайлар жана көмөкчү жайлар кирет. Тамак сиңирүү жолдорунун жогорку бөлүмдөрүнө жана тамак сиңирүү жолдорунун төмөнкү бөлүмдөрүнө бронхоскопиялык, эндоскопиялык текшерүү жүргүзүү үчүн өзүнчө процедуралык жай бөлүнөт. Бул манипуляцияларды бир процедуралык жайда өткөрүүгө жол берилбейт. Тамак сиңирүү жолдорунун төмөнкү бөлүмдөрүн изилдөө үчүн процедуралык жайдын алдында санитардык түйүн каралат.

151. Эпидемияга каршы режимди сактоо үчүн эндоскопиялык бөлүмдөр/кабинеттер дезинфекциялоо, тазалоо, стерилизациялоо же жогорку деңгээлдеги дезинфекциялоо (кийинки пайдалануунун алдында) циклин жүргүзүүнү камсыз кылуучу эндоскоптордун жетиштүү саны менен камсыз болууга тийиш.

152. Дезинфекциялоочу каражаттарды тандоодо эндоскопторду жана алардын инструменттерин даярдоочулардын сунуштары, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 12-январындагы № 32 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоо уюмдарындагы инфекциялык контролдоо боюнча нускамалардын талаптары эске алынат.

153. "Бир гана ирет колдонуу үчүн" деген эскертме менен стерилденген түрдө чыгарылуучу эндоскоптордун инструменттерин тазалоого жана стерилдөөгө болбойт, аларды кайрадан пайдаланууга тыюу салынат.

§ 11. Экстракорпоралдык уруктандыруу, башка көмөкчү репродуктивдүү технологиялардын бөлүмдөрү

154. Жайлардын курамы технологиялык процесстер жана ДАУнун кубаттуулугу менен аныкталат. Жайларда төмөнкү зонадан соруп-чыгаруучу желдеткич каралат.

155. Криосактагыч жайда суу түтүктөрү, крандар жана башка суусу бар сантехникалык жабдуулар болбоого тийиш. Жай кислороддун өлчөмүн текшерүүчү билдиргичтер менен жабдылат. Индикаторлор жумуш жайынан персонал туруктуу болуучу жерлерге чыгарылууга тийиш.

§ 12. Гемодиализ бөлүмдөрү

156. Стационардык жана амбулатордук оорулуулар үчүн туташ гемодиализ залдарын жайгаштырууга жол берилет. Амбулатордук оорулууларга өнөкөт гемодиализ процедураларын жүргүзүү үчүн өз алдынча зона бөлүнүүгө тийиш. Амбулатордук бейтаптар үчүн эс алуу, кийимди алмаштыруу жана өздүк буюмдарын сактоо үчүн жайлар каралат. Инфекциялык ооруканалардагы гемодиализ жүргүзүү үчүн жайлар оорулуулар үчүн бокстар менен чектеш жайгаштырылышы керек.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

157. Катуу кармаган учурдагы гемодиализ бөлүмүнө клиникалык экспресс-лаборатория, кичи операциялык жана интенсивдүү терапия палатасы каралат.

158. Катуу кармаган учурдагы диализ процедурасы гемодиализ бөлүмүнүн атайын жайларында же болбосо реанимация, терапевттик бөлүмүндө, сууну даярдоону стационардык же мобилдик уюштуруу болгондо кабыл алуу бөлүмүндө жүргүзүлүшү мүмкүн.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

159. Гемодиализди алуунун алдында бейтаптар гемоконтакттык вирустук инфекцияга (гепатит В, С жана ВИЧке) текшерилүүгө тийиш. Инфекциялык оорунун өнөкөт түрү менен ооруган программалык гемодиализдеги бейтаптар, ошондой эле гемоконтакттык вирустук инфекциялардын маркерлерине текшерүүнүн жыйынтыгы оң болгон адамдар үчүн өзүнчө зона же өзүнчө зал жана жабдуулар каралышы керек.

Гемокантакттык вирустук инфекциялар менен ооругандар үчүн диализ залында инфекциялык оорулуулар үчүн диализ залында иштөөгө өзүнчө медициналык айымды бөлүп берүү менен 3төн ашпаган диализ орундары уюштурулушу мүмкүн.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

160. Өнөкөт гемодиализдеги бейтаптарга В гепатитине каршы вакцина алуу сунушталат.

161. Кандын уулануусун тазалоо (гемосорбция, плазмоферез, экстракорпоралдык гемокоррекция ж.б.) процедуралары процедура кабинетинин шарттарында же гемодиализ залдарында жүргүзүлөт.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

161-1. Сууну даярдоо, диализ концентраттарын даярдоо жана сактоо, диализ концентраттарын даярдоо үчүн ингредиенттерди сактоо үчүн жайлар бири-биринен изоляцияланган түрдө жайгаштырылат. Бардык жайлар тартып-соруп чыгаруучу желдеткич менен жабдылат.

Диализ залдарында, сууну даярдоо жана диализ аппараттарын оңдоо жайларында тазаланган сууну үзгүлтүксүз берүү жана иштетилген диализдик аралашманы агызуу үчүн сууну агызуучу система каралат.

Чыгымдалуучу материалдарды (туздарды, аралашмаларды) сактоо өндүрүүчүнүн нускамаларына ылайык жүргүзүлөт.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

161-2. Гемодиализ үчүн суунун коопсуздугу анын ушул Санитардык эрежелердин 9-тиркемесинде белгиленген гемодиализ үчүн суунун микробиологиялык жана физика-химиялык көрсөткүчтөрү боюнча талаптарга ылайык келиши менен аныкталат.

Гемодиализ үчүн суунун коопсуздугун контролдоо Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык улуттук аккредитациялоо системасында аккредитацияланган сыноо лабораторияларын тартуу менен өндүрүштүк контроль жүргүзүүнүн алкагында 6 айда 1 жолудан кем эмес текшерилет.

Гемодиализ үчүн суунун сапатын өндүрүштүк контролдоо гемодиализ жабдууларын эксплуатациялоочу юридикалык жак тарабынан жүзөгө ашырылат.

Суунун сапаты суу алуучу жерлерде, сууну тазалоо системасынан өткөндөн кийин жана гемодиализ аппаратына киргенге чейин контролдонот.

Гемодиализ үчүн суунун коопсуздук көрсөткүчтөрүн күн сайын контролдоо өндүрүштүк контролдун алкагында Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык улуттук аккредитация системасында аккредитацияланган сыноо лабораторияларын тартуу менен же Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык аналитикалык методдор менен валидацияланган гемодиализ жабдууларын эксплуатациялоочу юридикалык жак тарабынан түздөн-түз ишке ашырылат.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599, 2024-жылдын 13-июнундагы № 315 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

161³. Диализ жүргүзүүнүн алдында бир жолу пайдаланылуучу буюмдардын (диализатор, колонка, кан үчүн контейнер, магистралдар) жарактуулук мөөнөтү текшерилет, ошондой эле керектөө тарасынын бүтүндүгүнө ынануу керек. Стерилдүүлүгүн бузган керектөө тарасы бузулган бир жолу пайдаланылуучу буюм колдонулбайт.

Процедура учурунда дезинфекциядан жана стерилизациядан өтпөгөн жабдуулар, аппараттар жана приборлор колдонулбайт.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

161-4. Аппараттын магистралдарына оорулуунун кан тамырларын туташтыруу асептикалык шарттарда жүргүзүлөт. Ар бир диализ процедурасын жүргүзүүдө пункция зонасынын контаминациясын алдын алуу үчүн стерилдүү клеенкаларды, жалаяктарды пайдалануу зарыл.

161-5. Диализ залындагы керебеттин матрасы ага кандын, башка биологиялык суюктуктардын агуусунан клеенка, башка суу өткөрбөй турган каптоолор менен корголушу керек. Ар бир диализ процедурасынан кийин керебеттеги (кресло-кребеттер) шейшептер алмаштырылышы зарыл. Чыканак астына коюлуучу сүлгүлөр үчүн кагаз түрүндөгү сүлгүнү пайдаланууга жол берилбейт. Бир жолу пайдалануу үчүн көп жолу колдонулуучу чыканак астына коюлуучу сүлгү пайдаланылышы мүмкүн.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

§ 13. Медициналык визуалдаштыруу бөлүмдөрү (кабинеттери)

162. Бөлүмдүн курамына процедуралык жайлар, магниттик-резонанстык томографиянын, рентгенттик диагностиканын (жалпы изилдөөлөр үчүн, ангиографикалык, рентгентомографиялык, маммографиялык ж.б.) жана ультраүндүү диагностиканын кабинеттери кирет. Кабинеттердин топтому медициналык уюмдардын профили жана кубаттуулугу менен аныкталат.

163. Бириктирилген ДАУларда (амбулатордук-бейтапканалык бөлүмү бар же консультативдик-диагностикалык борбору бар стационар) диагностикалык бөлүмдөр борборлоштурулууга жана инфекциялык бөлүмдөрүнүн оорулууларынан тышкары, стационардык да, ошондой эле амбулатордук-бейтапканалык оорулууларды да тейлөөгө тийиш.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

164. Рентген аппараттарын жайгаштырууга жана пайдаланууга карата негизги талаптар колдонуудагы санитардык эрежелерге ылайык келүүгө тийиш, алар радиациялык коргонуунун негизги критерийлерин, рентгендик жабдууларга жана персоналга карата талаптарды, рентгендик аппараттардын жайгашуусуна жана алардын пайдаланылышына карата коюлган негизги талаптарды аныктайт.

165. Рентген кабинеттеринин процедуралык жайларын, иондуу нурлануу булактары бар бөлүмдүн кабинеттерин жана жайларын, 1 жана 2-класстагы иштер жүргүзүлүүчү радиоизотоптук диагностика лабораториясынын жайларын боюнда бар аялдардын жана балдардын палаталары менен (горизонталдык жана вертикалдык багыттар боюнча) туташ жайгаштырууга жол берилбейт.

166. Магниттик-резонанстык томография кабинети нур диагностикасынын бөлүмүнүн курамында жайгаштырылышы мүмкүн.

Магниттик-резонанстык томография кабинеттеринин (бөлүмдөрүнүн) диагностикалоо бөлүмүн боюнда бар аялдардын, балдардын жана кардиологиялык оорулуулардын палаталары менен жанаша (горизонталдык жана вертикалдык багыттар боюнча) жайгаштырууга жол берилбейт.

167. Диагностикалык жайдын дубалдарынын, шыбынын, полунун, эшиктеринин, терезелеринин конструкциясы жанаша жайгашкан жайлардагы электромагниттик талаанын деңгээлинин жол берилген мааниге чейин түшүрүлүшүн камсыз кылууга тийиш. Техникалык жана диагностикалык жайдын дубалдарынын, шыбынын, полунун, эшиктеринин, терезелеринин үн изоляциясы жабдуунун акустикалык таасиринин эсебине ылайык аткарылууга жана жанаша жайгашкан жайлардагы ызы-чуу боюнча гигиеналык талаптарды камсыздоого тийиш (ушул санитардык эрежелердин 5-тиркемеси).

168. Рентгендик диагностикалык кабинеттердин процедуралык жайларынын, компьютердик томография жана рентгендик операциялык жайлардын тосуучу конструкцияларынын эсепке ылайык иондуу нурлануудан стационардык коргоосу болууга тийиш.

169. Рентген бөлүмдөрүнүн (кабинеттеринин) жайларынын аянты аппаратураларды чыгаруучулардын тиешелүү санитардык эрежелери жана сунуштары боюнча алынат.

170. Жалпы изилдөө үчүн рентгенологиялык кабинеттин процедуралык жайында тиштердин жана маммографиянын сүрөттөрүн алуу үчүн чыңалуусу 60 кВт чейинки чакан габариттүү рентген аппаратын кошумча орнотууга жол берилет.

171. Сүрөттөрдү чыгаруу жайы бир нече кабинеттер үчүн жалпы болушу мүмкүн.

172. Ультраүндүү диагностика кабинети ультраүндүү аппаратуранын иштешине тоскоолдукту пайда кылуучу электр приборлору бар кабинеттерден алыс жайгаштырылууга тийиш. Мында ар бир орнотуу өзүнчө жайда жайгаштырылууга тийиш.

173. ДАУнун инфекциялык, акушердик жана балдар бөлүмдөрү үчүн бактерициддик лампалар менен жабдылган өзүнчө ультраүндүү диагностика кабинети бөлүнүүгө тийиш.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

174. Ультраүндүү диагностика кабинеттеринде дубалды керамика плиталары менен каптоого тыюу салынат.

Медициналык ультраүндүү диагностикалык аппаратура менен иштөөдө төмөнкүлөргө жол берилбейт:

- дарыгерлердин колдорунун иштеп жаткан билдиргичтин сканирлөөчү бетине тийгизүүсүнө;

- изилдөөнү пахтадан ири токулган мээлейсиз же алакан жагы резина менен капталган пахтадан токулган мээлейсиз же болбосо колду жекече коргоого сунуш кылынган каражаттарсыз жүргүзүүгө;

- ультраүндүү диагностика дарыгеринин колуна контакт майынын (гелдин) тийишине.

Медициналык кызматкерлердин колдоруна таасир этүүчү ультраүндүү контакттын деңгээли ультраүндүү диагностикалык жабдуулардын - 110дБ (0,1 Вт/см²) жумушчу жыштыгынын диапазону үчүн чектүү жол берилген деңгээлинен (1,0-31,5 МГц) ашпоого тийиш.

175. Медициналык ультраүндүү диагностикалык жабдууларды колдонуу менен сканирлөөнү жүргүзүүдө жайдага абага бөлүнүп чыгуучу зыяндуу заттардын концентрациясы атмосфералык аба үчүн белгиленген концентрациялардын чектүү жол берилген (КЧЖ) деңгээлинен ашпоого тийиш.

176. Жумшак рентгендик нурлануунун экспозициялык дозасынын кубаттуулугу медициналык ультраүндүү диагностикалык жабдуунун ВДТ экранынан жана корпусунан (электрондук нурлуу түтүктө) каалагандай чекиттен 0,05 м аралыкта жөнгө салуучу түзүлүштөрдүн бардык абалында 1 мк3в/с (100 мкР/с) ашпоого тийиш.

177. Ультраүндүү диагностикалык курулмаларды тейлөөчү медициналык персоналдын жумуш орундарында чуунун деңгээли 50 дБА ашпоого тийиш.

178. Ультраүндүү диагностикалык кабинеттерде ызы-чууну төмөндөтүү максатында шыптарды жана дубалдарды үндү сиңирип алуучу материалдар менен каптоо сунушталат.

179. Оорулуулар менен байланышта болуучу медициналык ультраүндүү диагностикалык аппараттардын элементтери жана тетиктери оорулууну ар бир жолку текшергенден кийин ультраүндүү диагностикалык аппаратты жасаган завод тарабынан каралган методдор жана каражаттар менен тазаланат жана дезинфекцияланат.

180. Ички органдарга изилдөө жүргүзүүдө ар бир бейтапка билдиргичтер үчүн бир жолку коргоочу кабыкчалар милдеттүү түрдө пайдаланылууга тийиш. Коргоочу кабыкчалар пайдаланылгандан кийин дезинфекцияланууга жана андан соң утилдештирилүүгө тийиш.

§ 14. Тез жана кечиктирилгис медициналык жардам көрсөтүү бөлүнүштөрү

181. Тез жана кечиктирилгис медициналык жардам көрсөтүү транспортун унаа токтотуучу жайда токтотуу каралат. Ачык унаа токтотуучу жайдан турак үйлөргө чейинки аралык 50 метрден кем болбоого тийиш.

182. Турак имараттарда курулган же жанаша курулган унаа токтотуучу жайларды курууда турак жай кабаттары, мектепке чейинки балдар мекемелери жана ДАУ үчүн жайлар бар кабаттар унаа токтотуучу жайдан техникалык кабат менен бөлүнүп турууга тийиш.

183. Тез жана кечиктирилгис медициналык жардам көрсөтүү станциясынын (подстанциясынын) ишинде чууга каршы иш-чаралар аткарылууга тийиш.

184. Тез жана токтоосуз медициналык жардам көрсөтүү станциясынын (подстанциясынын) иштеши үчүн жайлардын төмөндөгү минималдуу топтому каралат: диспетчердик, бригадалардын эс алуу бөлмөсү, сандыкчаларды сактоо жана комплекттөө бөлмөсү, санитардык түйүн. Долбоорлоого тапшырма боюнча өтө шашылыш медициналык жардам көрсөтүү, шаймандарды тазалоо жана стерилдөө үчүн кабинеттер, гараж жана башкалар каралууга тийиш.

185. Оорулууларга жана кырсык болгон жерде жабыркагандарга тез жана токтоосуз медициналык жардам көрсөтүү үчүн атайын медициналык шаймандар жана жабдуулар менен жабдылган автотранспорттун болушу зарыл.

§ 15. Паталогиялык анатомиялык бөлүмдөр жана соттук-медициналык экспертиза бөлүмдөрү

186. Тиешелүү пландалган изоляциялоодо жана желдетүүнүн автономдук системасы болгондо паталогиялык анатомиялык бөлүм стационардын дарылоо корпусу менен тосулушу мүмкүн.

187. Бөлүм административдик-чарбалык, секциялык, лабораториялык, инфекциялык, расымдык зоналарга бөлүнөт. Бөлүмдө үчтөн кем эмес кирүүчү эшик (өлүктөрдү жеткирүүчү, персонал жана келүүчүлөр кирүүчү, аза күтүү залына кирүүчү) каралат. Инфекцияланган өлүктөрдү союу үчүн жайлар изоляцияланууга жана сырттан өзүнчө кирүү эшиги болууга тийиш.

188. Секциялык столдор дезинфекциялык каражаттар менен тез-тез тазалоого чыдамдуу, жеңил тазалануучу каптоосу бар суу өткөрбөс материалдан (мрамордон, мозаикалык плиталардан, цинктелген темирден, дат баспай турган болоттон) жасалууга, муздак жана ысык суу келтирүүчү жана жабылма тосуучу тору бар канализацияга агып киргидей болуусу керек. Жарым секциялык траптын болуусу каралат.

189. Секциялык материал менен иштөө жеке коргонуу каражаттарын (халат, мээлей, алжапкычтар, көз айнектер же калканч) пайдалануу менен жүргүзүлүүгө тийиш. Кургак учуктун болушу мүмкүн болгон учурларда маскалар/респираторлор пайдаланылат. Карантиндик инфекцияларга шектелгенде коргоочу костюмдар колдонулат.

190. Нымдуу аутопсиялык жана биопсиялык материалдар атайын жайларда (нымдуу аутопсиялык жана биопсиялык материалдын архиви), тыгыз жабылган банкаларда сакталууга тийиш. Сактоо мөөнөтү бүткөндө архивдик материалдар утилдештирилет.

§ 16. Клиникалык-диагностикалык (жалпы клиникалык, биохимиялык, цитологиялык, коагулопатикалык, иммуносерологиялык, гистологиялык, иммунологиялык, молекулярдык-генетикалык, паразитологиялык), микроорганизмдердин культураларын (бактериологиялык, вирусологиялык) бөлүү менен изилдөөлөрдү жүргүзүүчү микробиологиялык лабораториялар

191. Клиникалык-диагностикалык, микробиологиялык лабораториялар имараттардын изоляцияланган өтүүгө болбогон бөлүктөрүндө жайгаштырылууга, персоналдар үчүн өзүнчө кирүү, материалдарды анализге жеткирүү үчүн кирүүчү эшик же өткөрүп берүүчү терезе болууга тийиш.

192. Бактерияларды бөлүү жана идентификациялоо жүргүзүлгөн вирусологиялык жана бактериологиялык лабораториялар өзүнчө турган имаратта жайгашууга тийиш. Санитардык өткөрмө менен персонал үчүн өзүнчө кирүүчү, материалдарды кабыл алуу үчүн кирүүчү эшикти жана өткөрүп берүүчү терезени камсыз кылуу менен аларды адистештирилген медициналык мекемелерде жайгаштырууга жол берилет.

1-2-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен эксперименттик изилдөөлөрдү жүргүзгөн илимий-изилдөө уюмдарынын лабораторияларында, ошондой эле өндүрүштүк лабораторияларда бир кирүү эшигинин болуусуна жол берилет.

193. Клиникалык-диагностикалык лабораториялардын алдындагы бактериологиялык, вирусологиялык лабораториялар шлюзу бар имараттын өзүнчө бөлүгүнө бөлүнүүгө тийиш.

194. Микробиологиялык лабораторияларда пайдаланылган лабораториялык идиштерди тазалоо, жана медициналык калдыктарды, жуучу-стерилизациялоочу лабораториялык идиштерди зыянсыздандыруу үчүн жайлар жана башка көмөкчү жайлар каралууга тийиш.

Лабораториялардын негизги жайларынын аянттары ушул санитардык эрежелердин 1-тиркемесинде көрсөтүлгөн.

195. Микробиологиялык лабораториялары бар уюмда биологиялык коопсуздуктун талаптарын сактоону контролдоо боюнча комиссия түзүлөт.

196. Өзгөчө кооптуу инфекциялар (патогендүүлүктүн 3-4-топторундагы патогендүү биологиялык агенттер) менен иш жүргүзгөн микробиологиялык лабораториялар өткөрүү режимине ээ болууга, биокоопсуздугу боюнча эл аралык стандарттардын талаптарына жооп берүүгө (НЕРА-чыпкалары менен желдетүүнүн автономдук системасынын болушу, агындыларды зыянсыздандыруу) тийиш.

197. Өзгөчө кооптуу инфекциялар (патогендүүлүктүн 3-4-топторундагы патогендүү биологиялык агенттер) менен иштөө үчүн блоктун жайы механикалык түрткүсү бар тартып-соруп чыгаруучу желдеткичтин автономдук системалары менен жабдылууга тийиш. Аталган системалар коргоо натыйжалуулугун текшерүүчү чыпкалар менен жабдылат.

198. Өзгөчө кооптуу патогендер менен иштеген лабораторияларда, аэрозолдун түзүлүшүнүн жогорку тобокелдиги менен байланышкан иштер (центрифугалоо, гомогендештирүү, майдалоо, катуу силкүү, ультраүндөрдү иштеп чыгуу, жугуштуу материалдары бар объекттерди ачуу), патогендүү биологиялык агенттердин чоң өлчөмү жана жогорку концентрациясы менен иштөөнү жана башкаларды биологиялык коопсуздук бокстарында жүзөгө ашыруу мүмкүн болбосо, аларды өзүнчө бокс жайларында жүргүзүү зарыл.

199. 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен иштөөнү ар бир ведомство тарабынан кабыл алынган кызмат орундарын ээлөө тартибине ылайык орто жана жогорку медициналык, биологиялык жана башка билими бар, 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен коопсуз иштөө методдорун өздөштүрүү менен адистиктин тийиштүү курстарын бүткөн, эмдөөгө, өзгөчө препараттар менен дарылоого жана жеке коргонуу каражаттары менен иштөөгө медициналык каршы көрсөткүчтөрү жок болгон адистер аткарышы мүмкүн.

200. Персоналга 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен иштөөгө жол берүү биологиялык коопсуздуктун талаптары боюнча персоналдын билимин текшерүү менен уюмдун жетекчисинин эки жылда бир жолу чыгарылуучу буйругунун негизинде жүзөгө ашырылууга тийиш. Биологиялык коопсуздуктун талаптарын сактоо боюнча инструктаж жылына 2ден көп эмес жолу өткөрүлүүгө тийиш.

201. 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттерди пайдалануу менен ишти жүзөгө ашыруучу түзүмдүк бөлүктөрдүн инженердик-техникалык персоналы, дезинфекторлору жана санитарлары кызматтык милдеттерине ылайык иштеген жери боюнча биологиялык коопсуздук боюнча атайын даярдыктан өтүүгө тийиш.

202. ВИЧ-инфекцияга, В жана С гепатитине жана бруцеллезго серологаялык изилдөөлөрдү жүргүзүүчү лабораториялардын кызматкерлери кандын сары суусунда тиешелүү антигендердин (антителонун) болушуна жыл сайын контролдук текшерүүдөн өтүшөт.

203. Патогендүүлүктүн 3-4-топторундагы лабораторияларда аэрозолдук камералар (орнотмолор) болгондо алар "жугуштуу" зонанын боксталган жайларында жайгаштырылууга тийиш. Аэрозолдук камерасы бар бокска инфекция жуккан жаныбарларды багуу жана аларды союу үчүн бокстар түздөн-түз жанаша болууга тийиш. Бардык бокстар өткөрмө шлюздардын жардамы менен байланышта болууга тийиш.

204. Өзгөчө кооптуу инфекциялар (патогендүүлүктүн 3-4-топторундагы патогендүү биологиялык агенттерди) менен иштеген лабораторияларда желдетүү системанын иштөөсүнүн натыйжалуулугун текшерүү жыл сайын жүргүзүлөт.

205. Жайды, приборлорду жана жабдууларды дезинфекциялагандан кийин бир эле жайда диагностикалык жана эксперименталдык изилдөөлөрдү кезек менен жүргүзүүгө жол берилет.

206. 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен микробиологиялык иштерди жүргүзгөн ар бир түзүмдүк бөлүнүштөр үчүн иштин мүнөзүн, технологиянын өзгөчөлүктөрүн, анын жашоо-тиричилигинин микроорганизмдеринин жана продуктуларынын касиеттерин эске алуу менен конкреттүү шарттарда коопсуз иштөө режимин аныктоочу нускамалар иштелип чыгууга тийиш. Коопсуздук чараларын күчөтүүнү талап кылган жаңы методдорду жана методикалык ыкмаларды иштеп чыгууда жана/же киргизүүдө нускамага тиешелүү толуктоолор киргизилет жана мекеменин жетекчилиги тарабынан бекитилет.

207. Микробиологиялык лабораториялардын жайлары 1-4-топтордогу патогендүү биологиялык агенттер менен манипуляциялар жана аларды сактоо ишке ашырылуучу "жугуштуу" зонага жана микроорганизмдер менен иштөө жана аларды сактоо жүргүзүлбөй турган "таза" зонага бөлүнөт. Лабораторияга кирүүчү эшикке лабораториянын аталышы (номери) жана "Биологиялык кооптуу" деген эл аралык белги жазылууга тийиш.

208. Микробиологиялык жана башка диагностикалык лабораториялардын "таза" зонасында төмөнкүлөр жайгаштырылууга тийиш:

- гардероб;

- даярдык иштерин жүргүзүү үчүн (препаратордук, зыянсыздандыруудан кийин материалдар үчүн жуучу, азыктандыруучу чөйрөлөрдү даярдоочу жана куюучу ж.б.) жай;

- азыктандыруу чөйрөлөрүн жана лабораториялык идиштерди стерилдөө үчүн (стерилдөө жайы) жай;

- азыктандыруу чөйрөлөрүн жана диагностикалык препараттарды сактоо үчүн муздаткыч камералары же муздаткычтары бар жай;

- персонал үчүн жай;

- бөлүм башчысынын кабинети;

- көмөкчү жайлар;

- даараткана.

209. Микроорганизмдердин бактерияларын бөлүп алууну жана идентификациялоону жүргүзүүчү бактериологиялык, вирусологиялык лабораториялардагы "жугуштуу" зонада төмөнкүлөр жайгаштырылууга тийиш:

- материалды (сынамдарды) кабыл алуу жана каттоо үчүн жай;

- посев (өстүрүү) үчүн бөлмө;

- патогендүү биологиялык агенттер менен изилдөө жүргүзүү үчүн бокс алдында жайы бар бокстар;

- бактериологиялык (вирусологиялык) изилдөөлөрдү жүргүзүүчү жай;

- зооэнтомологиялык иштер үчүн жай;

- лабораториялык жаныбарлар менен иштөө үчүн (жуктуруу, союу) жай;

- лабораториялык жугуштуу жаныбарларды багуу үчүн жай;

- иммунологиялык изилдөөлөрдү жүргүзүү үчүн жай;

- люминесценттүү микроскопия үчүн жай;

- жуучу жай;

- стерилдөө жана зыянсыздандыруу үчүн өзүнчө автоклавды бөлүп берүү менен, таза жана инфицирленген материалы бар белгиленген иш графиги менен автоклавдык жай;

- душ;

- бокс алдында жайы бар боксталган жайлар же коопсуздуктун 1-2-деңгээлиндеги лабораториялар үчүн биологиялык коопсуздук бокстары менен жабдылган жайлар;

- патогендүү биологиялык агенттерди центрифугалоо, кургатуу, аэрозолдун түзүлүшү мүмкүн болушу менен башка операциялар үчүн жай;

- суспензияларды даярдоо үчүн жай;

- коллекциялык штаммдарды жүргүзүү боюнча жай;

- микроорганизмдердин бөлүнгөн штаммдарын идентификадиялоо жана иликтөө боюнча бокс алдында жайы бар бокстар.

210. Инфекциялык материалды посевге алуу учурунда пробиркаларга, чыныларга, флакондорго материалдын аталышы, анализдин номери, посевге алынган дата жана каттоо номери жазылат.

211. "Жугуштуу" зонанын жайларында полдун алдына каналдарды жана асма шыптарды орнотууга жол берилбейт.

212. Лабораториянын "жугуштуу" зонасындагы жайлардын терезелери жана эшиктери жылчыксыз болууга тийиш. Цоколдук жана биринчи кабаттын терезелери коргоо сигнализациясынын болушуна карабастан, өрткө каршы коопсуздук эрежелерин бузбаган металл тор менен жабдылууга тийиш. Эшиктер бекемделген болууга тийиш (брондолгон, электрондук коду менен ж.б.).

213. Инфекция жуккан жаныбарлар менен иштөөчү жайлардын кирүүчү эшиктери кемирүүчүлөр кире албай тургандай босогосу бийик болууга тийиш.

214. "Жугуштуу" зонанын жайлары абаны жана сырткы катмарды ченемдерге ылайык зыянсыздандыруу үчүн бактерициддик нурландыруучулар менен жабдылууга тийиш.

215. "Жугуштуу" зонада иштөө процессинде пайда болгон бардык суюк калдыктар канализация системасына агызуунун алдында милдеттүү түрдө химиялык же термикалык зыянсыздандырылууга тийиш.

216. Медициналык калдыктарды дезинфекциялоо үчүн тиешелүү козгогучтарды өлтүрүүнү камсыз кылуучу режим боюнча зыянсыздандыруунун химиялык жана физикалык методдору колдонулат. Белгиленген тартипте колдонууга уруксат берилген орнотмолорду пайдалануу менен медициналык калдыктарды бир убакта зыянсыздандыруу жана утилдештирүү мүмкүн.

217. Бир блокто бир нече микробиологиялык лабораториялар жайгашкан учурда инфекция жуккан жаныбарлар менен иштөө үчүн блок, зыянсыздандыруу үчүн автоклавдык жай, жуучу жай, азыктандыруу чөйрөлөрүн даярдоо үчүн бөлмөлөр жана башка көмөкчү жайлар алар үчүн жалпы болушу мүмкүн.

218. Полимераздык тизмектүү реакция методу менен изилдөө боксталган жайда же биологиялык коопсуздук боксунда жүргүзүлөт.

Реалдуу убакыт режиминде полимераздык тизмектүү реакция методун пайдаланууда төмөнкүдөй 3 жумушчу зона болууга тийиш:

1-зона - дезоксирибонуклеин кислотасын бөлүү үчүн;

2-зона - реакциялык аралашманы даярдоо үчүн;

3-зона - натыйжаларды амплификациялоо жана эсепке алуу үчүн.

Полимераздык тизмектүү реакциянын 1 жана 2-зоналарын бир жайга бириктирүүгө жол берилет, амплификация продуктуларынын детекциясынын зонасы 1 жана 2-зонадан өзүнчө жайда болууга тийиш.

Электрофорездик детекциясы менен полимераздык тизмектүү реакцияны пайдаланууда төмөнкүдөй 4 жумушчу зонага бөлүнүүгө тийиш:

1-зона - дезоксирибонуклеин кислотасын бөлүү үчүн;

2-зона - реакциялык аралашманы даярдоо үчүн;

3-зона - амплификация үчүн;

4-зона - электрофорез жана изилдөөлөрдүн жыйынтыгын эсепке алуу үчүн.

Электрофорез үчүн бөлмө абанын агымы менен амплификация продуктуларынын контаминациясын болтурбоо үчүн башка зоналардан алыс же өзүнчө бөлүнгөн бөлүктө, башка кабатта жайгашууга тийиш. 1 жана 2-зонаны бир жайда бириктирүүгө жол берилет.

219. Имундук-ферменттик анализдөө методу менен изилдөө серологиялык, клиникалык жана биологиялык изилдөөлөр менен бир жайда жүргүзүлүшү мүмкүн.

Клиникалык-диагностикалык лабораториялар үчүн жай суу түтүктөрү, канализация, электр, жылытуу жана тарткыч-сордурма желдеткич менен камсыз кылынууга тийиш.

Лабораториянын бардык жайларында гигиеналык ченемдерге ылайык табигый жана жасалма жарык болууга тийиш.

Пландоо чечими жана жабдууларды лабораторияларда жайгаштыруу биологиялык материалдын кыймылынын үзгүлтүксүздүгүн камсыз кылууга тийиш. Бардык жайларда 2,5 вт/м^З эсебинде бактерициддик лампалар орнотулууга тийиш. Температураны 18 ºСдан 25 ºСга чейин кармап туруу үчүн "кыш-жай" тибиндеги кондиционерлер болушу керек.

220. Ичеги протооздоруна жана гельминтоздорго изилдөөлөр үчүн жай соруп алуучу шкаф менен жабдылууга тийиш.

221. Лабораторияларда жумушчу жана көмөкчү жайлардын (бөлмөлөрдүн) топтому болууга тийиш. Жайлардын топтому жана алардын аянты лабораториянын конкреттүү максаттарына жана милдеттерине жараша өзгөртүлүп турушу мүмкүн (ушул санитардык эрежелерге 1-тиркеме).

§ 17. Амбулатордук-бейтапканалык кабыл алуу

222. Кезметине 100гө жакын келүүчүлөрдү кабыл алуу кубаттуулугундагы аймактык амбулатордук-бейтапканалык уюмдарда (анын ичинде жалпы практика дарыгеринин офистеринде), ошондой эле инфекциялык эмес профилдеги адистештирилген амбулатордук-бейтапканалык уюмдарда (калыбына келтирүүчү дарылоо бейтапканалары, дарыгерлик-дене тарбиялык, психоневрологиялык, кардиологиялык, наркологиялык, эндокринологиялык, онкологиялык) балдар жана чоңдор үчүн жалпы вестибюлярдык топтун болушуна (балдар үчүн даараткана бөлүп берүү менен), ошондой эле диагностикалык бөлүмдөрдү жана калыбына келтирүүчү дарылоо бөлүмдөрүн чогуу пайдаланууга жол берилет.

223. Үй-бүлөлүк же жалпы практикадагы дарыгердин кабыл алуусун уюштуруу үчүн жайлардын минималдуу топтомунда: рекреация зонасы жана өзүнчө кирүүчү эшиги бар холл, дарыгердин кабинети, процедуралык, жарат таңуучу жай, кароочу жай, персоналдын бөлмөсү, санузел каралат.

224. Бейтаптан кургак учук оорусунун белгилери аныкталган учурда, ал токтоосуз жана кезексиз дарыгердин кабыл алуусуна хирургиялык масканы берүү менен жиберилүүгө тийиш.

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

225. Теринин үстүнкү катмарынын бүтүндүгүн бузбастан, терапевттик косметология боюнча, анын ичинде дарылоонун физиотерапевттик дарылоо методдорун колдонуу менен медициналык жардам көрсөтүү дарыгер-косметологдун кабинетинде жүргүзүлөт. Дарылоонун инъекциялык методдору колдонулган учурда процедуралык кабинет каралат.

226. Ийне-терапиясы боюнча медициналык жардам көрсөтүү процедуралык кабинетте жүргүзүлөт.

227. Акупунктуралык ийнелер алар жасалган материалга карабастан, бир гана жолу пайдаланылат. Акупунктуралык ийнелерди көп жолу (кайталап) пайдаланууга жол берилбейт.

228. Өнөр жайда стерилденбеген түрдө чыгарылуучу акупунктуралык ийнелер пайдалануунун алдында милдеттүү түрдө стерилдөөгө чейинки тазаланууга жана стерилденүүгө тийиш.

229. Акупунктуралык ийнелерди дезинфекциялоо, стерилдөөгө чейинки тазалоо Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 12-январындагы № 32 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоо уюмдарындагы инфекциялык контролдоо боюнча нускамаларга ылайык жүргүзүлөт.

§ 18. Стоматологиялык уюмдар

230. Стоматологиялык медициналык уюмдар санитардык эрежелердин жана ченемдердин талаптары сакталган шартта өзүнчө турган имараттарда, турак жана коомдук багыттагы ыңгайлаштырылган жана курулган (ичине-жанына курулган) имараттарда жайгаштырылышы мүмкүн.

231. Турак жай имараттарында стоматологиялык кабинеттерди, стоматологиялык амбулатордук-бейтапканалык уюмдарды, анын ичинде өзүнүн курамында күндүзгү стационарлары бар стоматологиялык амбулатордук-бейтапканалык уюмдарды жайгаштырууга жол берилет. Стоматологиялык медициналык уюмдарды турак жай имараттарынын цоколдук кабаттарында жайгаштырууга жол берилет.

232. ДАУнун ичине курулган (ичине-жанына курулган) турак жай имаратынын курамында денталдык рентгендик аппараттары менен рентгенстоматологиялык кабинеттерди жайгаштырууга жол берилет, аларды коргоо рентгендик аппаратуралардын тиби жана иштин оордугунун чоңдугу менен аныкталат.

Ренггендик стоматологиялык кабинеттерди коргоону эсептөө үчүн W иш жүктөмүнүн жана II аноддук чыңалуунун мааниси

Сүрөттү жогорку сезгич кабыл алуучу менен иштөөчү денталдык аппараттар жана пантомографтар (фотолабораториясыз), иштин оордугу жумасына 40 мА_*мин. ашпаган сүрөттү цифралык иштетүүсү менен денталдык аппараттар турак жайда жайгашкан стоматологиялык мекемеде, анын ичинде рентген стоматологиялык изилдөөлөрү жүргүзүлүүчү жайлардын чегинде калк үчүн радиациялык коопсуздуктун талаптарын камсыз кылган шартта турак жай менен чектеш жайларда жайгаштырылышы мүмкүн.

Күчөтүүчү экрансыз кадимки пленка менен денталдык аппараттарды жана панорамалык аппараттарды жалпы медициналык же стоматологиялык профилдеги ДАУнун рентген бөлүмүндө (кабинетинде) гана жайгаштырууга уруксат берилет.

233. Турак жай имараттарында жайгашкан стоматологиялык медициналык уюмдардын көчө жактан өзүнчө кирүүчү эшиги болууга тийиш.

234. Стоматологиялык медициналык уюмдар чарбалык-ичүүчү ысык жана муздак суу менен камсыз кылуучу жана сууну агызуучу система (канализация) менен жабдылган жайларда жайгаштырылат.

235. Физиотерапиялык кабинеттерди, рентгендик кабинеттерди жана аппараттарды орнотуу, жабдуу жана эксплуатациялоо, лазерлерди колдонуу колдонуудагы ченемдик документтер менен регламенттелет.

236. Табигый жана жасалма жарыктандыруусу бар жер төлө жайларында санитардык-тиричилик жайларын (гардероб, душ, кампа), желдетүүчү камераларды, компрессордук орнотмолорду, стерилизациялык автоклавдарды жайгаштырууга жол берилет.

237. Жайлардын топтому стоматологиялык медициналык уюмдардын кубаттуулугу менен аныкталат. Жайлардын минималдуу аянты жана алардын минималдуу топтому 2-тиркемеде берилген.

238. Эпидемияга каршы режимди сактоо максатында стоматологиялык медициналык уюмдардын дарыгерине жумуш орундарын тазалоону, дезинфекцияны, ал эми борборлоштурулган стерилизациялык жай болбогон учурда, медициналык техниканы жана медициналык багыттагы буюмдарды стерилдөөгө чейинки тазалоону жана стерилдөөнү жүзөгө ашыруучу орто медициналык персоналдын коштоосунда иштөө сунушталат.

239. Стоматологиялык медициналык уюмда/кабинетте 1ден ашык стоматологиялык кресло болсо, стерилдөөчү жайдын болбошуна жол берилет. Мындай учурда стерилдөөчү жабдуу түздөн-түз кабинетте орнотулушу мүмкүн.

240. Инструменттерди кабинетте стерилдөөчү стоматологиялык кабинеттердин аянты 14 м² кем болбоого, кол жууш жана инструменттерди тазалоо үчүн өзүнчө же эки секциялуу раковиналар менен жабдылууга тийиш. Иште бир жолку стерилденген таңуучу материалды (кебез тампондорду, даки шариктерди) пайдаланууга жол берилет.

241. Туруктуу жумуш орундары бар бардык стоматологиялык кабинеттердин жана тиш-техникалык лабораториялардын жайларынын табигый жарыктандыруусу болууга тийиш.

Бардык стоматологиялык кабинеттердеги жана тиш-техникалык лабораториялардын негизги жайларындагы туруктуу жумуш орундарында табигый жарыктандыруу коэффициенти колдонуудагы санитардык ченемдер менен белгиленген гигиеналык талаптарга ылайык келүүгө тийиш.

242. Анестезиология жана реаниматология боюнча медициналык иш жүзөгө ашырылуучу операциялык кийлигишүүлөр бейтаптын операциядан кийинки убактылуу болуусу үчүн жайды бөлүү менен операциялык блоктун шарттарында жүргүзүлөт. Зарыл болгондо операциялык жайга медициналык газдарды берүү камсыз кылынат.

243. Хирургиялык стоматология кабинетинин иши "таза" (пландуу) жана "ириң" кийлигишүүлөрүнүн агымдарын бөлүүнү эске алуу менен уюштурулат. Пландуу кийлигишүүлөр алдын ала жалпы жууп-тазалоо менен атайын бөлүнгөн күндөрдө жүргүзүлөт.

244. Көкүрөк жапкан салфеткалар ар бир бейтаптан кийин алмаштырылууга тийиш. Бир жолку салфеткалар утилдештирилет, көп жолкулары жууп-тазалоого тапшырылат.

245. Оозду суу менен чайкоо үчүн ар бир бейтап үчүн жеке бир жолку же көп жолку стакандар пайдаланылат.

246. Бардык стоматологиялык кабинеттер бейтаптарды манипуляциялоонун ортосунда аларды тазалоо үчүн зарыл болгон убакытты эске алуу менен үзгүлтүксүз иштөө үчүн жетиштүү сандагы медициналык техниканын жана медициналык багыттагы буюмдар менен камсыз болууга тийиш.

247. Стерилденген буюмдар дарыгердин стоматологиялык столуна (стерилденген латокко же стерилденген салфеткага) бейтапты кароонун (манипуляциялоонун) алдында гана коюулат.

248. Стоматологиялык инструменттерди дезинфекциялоо, стерилдөөгө чейинки тазалоо жана Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 12-январындагы № 32 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын саламаттыкты сактоо уюмдарындагы инфекциялык контролдоо боюнча нускамага ылайык жүргүзүлөт.

249. Стоматологиялык кептерди (оттисктерди), тиш протездеринин сомдорун (заготовок) дезинфекциялоо аларды тиш-техникалык лабораториядан алгандан кийин бейтаптардын ооз көңдөйүндө ченеп көрүүнүн алдында жана ченеп көргөндөн кийин тиш-техникалык лабораторияга жиберүүнүн алдында жүргүзүлөт. Дезинфекциялоочу каражаттарды тандоо оттиск материалдарынын түрү менен шартталат. Буюм дезинфекциялангандан кийин дезинфекциялоочу каражаттардын калдыктарын кетирүү үчүн ичүүчү суу менен жууйт.

250. Жылмалоочу насадкалар, карборундалык таштар, предметтик айнектер дезинфекцияланууга, тазаланууга жана стерилденүүгө тийиш.

251. Эмгек шарттарына жана медициналык персоналдын жеке гигиенасына карата талаптар (анын ичинде колду жууп-тазалоо эрежеси) ушул эрежелердин талаптарына ылайык кабыл алынат.

§ 19. Борбордук стерилдөө бөлүмү

252. Борбордук стерилдөө бөлүмүндө медициналык инструменттерди жана материалдарды тазалоонун жана стерилдөөнүн агымы уюштурулууга тийиш.

253. Борбордук стерилдөө бөлүмүнүн жайлары төмөнкүдөй үч зонага бөлүнүүгө тийиш: кир, таза жана стерилденген. Кир зонага медициналык багыттагы буюмдарды кабыл алуу жана жууп-тазалоо жайы кирет, таза зонага таңгактоо, комплекттөө жана стерилизаторлорго жүктөө жайы кирет. Стерилденген зонага стерилдөөчү-автоклавдын стерилденген жарымы, стерилденген материалдардын кампасы жана экспедиция кирет.

254. ДАУда медициналык инструменттердин көп санын пайдалануучу үч же андан ашык адистерди бир жайгаштырууда борборлоштурулган стерилдөө бөлүмдөрү үчүн жайлардын саны 4төн кем болбоого тийиш:

1) кабыл алуучу, жуучу жай - 6,0 м² кем эмес;

2) кургатуучу-таңгактоочу жай - 4,0 м² кем эмес;

3) стерилдөөчү жай:

- сыйымдуулугу 75 литрден ашпаган автоклавга - 4,0 м² кем эмес;

- сыйымдуулугу 75 литрден 100 литрге чейинки автоклавга - 6,0 м² кем эмес;

- сыйымдуулугу 100 жана андан көп литр автоклавга - 9,0 м² кем эмес;

4) экспедициялык - 2,0 м² кем эмес.

255. Медициналык инструменттердин анча көп эмес санын пайдалануучу адистерди жайгаштырууда борбордук стерилдөө эки бөлмөдөн турат:

1) жуучу жай - 4,0 м²;

2) стерилдөөчү жай:

- сыйымдуулугу 75 литрден кем эмес автоклавга - 4,0 м² кем эмес;

- сыйымдуулугу 75 литрден 100 литрге чейинки автоклавга - 6,0 м² кем эмес;

- сыйымдуулугу 100 жана андан көп литр автоклавга - 9,0 м² кем эмес.

256. Борбордук стерилдөө бөлүмү медициналык инструменттерди жана таңуучу материалдарды стерилдөө үчүн автоклав менен жабдылууга тийиш (ысытылган шкафты таңуучу материалды жана резина буюмдарын стерилдөө үчүн пайдаланууга болбойт).

257. Борбордук стерилдөө бөлүмүндө стерилдөөгө чейинки тазалоо жана стерилдөө Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 12-январындагы № 32 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоо уюмдарындагы инфекциялык контролдоо боюнча нускамада белгиленген талаптарга ылайык жүргүзүлөт.

§ 20. Фельдшердик-акушердик пункттар

258. Фельдшердик-акушердик пункттар жана дарыгердик амбулаториялар калктуу конуштарды пландоого жана курууга карата коюлган талаптарга ылайык коомдук, өнөр жайлык, коммуналдык, чарбалык жана башка уюмдардан алыс турган турак жай курулушунун аймагында жайгаштырылат.

259. Фельдшердик-акушердик пункттарды жана дарыгердик амбулаторияларды турак жай жана коомдук имараттарда жайгаштырууга жол берилет. Турак жай имараттарына жайгаштырууда көчө жагынан өзүнчө кирүүчү эшик болууга тийиш.

260. Негизги жана көмөкчү жайлардын курамы жана аянттары тейленүүчү калктын санына жараша болот жана долбоорлоого тапшырма менен аныкталат. Жайлардын минималдуу аянттары төмөнкү таблицада берилген.

Жайлардын сунушталган минималдуу топтому жана аянттары

Эскертүү: Алыскы аймактарда жашаган калкты тейлөөчү фельдшердик-акушердик пункттарда жана дарыгердик амбулаторияларда оорулуулардын ооруканага жатканга чейин убактылуусу болуусу үчүн жай каралат.

§ 21. Ишканалардын жана мекемелердин саламаттык сактоо пункттары

261. Жайлардын курамы жана аянты тейленүүчү контингенттин санын эске алуу менен долбоорлоого карата тапшырма жана медициналык иштин түрлөрү менен аныкталат. Медициналык кабинеттерден башка персонал үчүн тиричилик жайлары каралат.

§ 22. ДАУнун тамак-аш блогу

262. ДАУнун тамак-аш блокторунун жайларынын курамы жана пландоо коомдук тамактандыруу объекттерине карата талаптарга ылайык тамактарды даярдоонун технологиялык процесстеринде гигиеналык талаптарды сактоону камсыз кылууга тийиш.

263. ДАУнун тамак-аш блокторунда тамактарды даярдоонун технологиялык процесстеринде гигиеналык талаптардын сакталышын камсыз кылуучу өндүрүш цехтеринин зарыл топтому болушу керек.

264. 5 койкага эсептелген стационарда тамак даярдоо, идиш-аяктарды жуу жана тамак-аш азыктарын сактоо үчүн орундарды катуу зоналаштыруу менен тамак-аш блогу үчүн бир жайга жол берилет. Мында жайдын аянты 15,0 м² кем болбоого тийиш. Мамлекеттик эмес ДАУда бир жолку идиш-аяктарды пайдалануунун белгилүү бир шарттарында тамактанууну палаталарда уюштурууга жол берилет.

265. Иште жабдууларды пайдалануу менен тамак даярдоонун технологиялык процессинин агымы чийки жана жеп-ичүүгө даяр азык-түлүктөрдүн байланышта болуу мүмкүндүгүн болтурбоого тийиш.

266. Тамак-аш блогуна келип түшүүчү тамак-аш азыктары азык-түлүк чийки затына жана тамак-аш азыктарына карата коюлуучу гигиеналык талаптарга ылайык келүүгө жана продукциянын даярдалган датасын, жарактуулук (сактоо) мөөнөтүн жана шарттарын көрсөтүү менен алардын сапатын жана коопсуздугун күбөлөндүргөн документтер менен коштолууга тийиш. Келип түшкөн продукциялардын сапатын жана анын жарактуулук (сактоо) мөөнөтүн контролдоо үчүн органолептикалык баалоо жүргүзүлөт жана продукциянын бракеражы боюнча журналга жазылат.

267. Тез бузулуучу азык-түлүктөрдү муздаткычсыз сактоого жол берилбейт. Муздаткыч камераларында/муздаткычтарда товардын орун алуу эрежелери катуу сакталууга тийиш. Чийки жана даяр азык-түлүктөрдү өзүнчө сактоо керек. Бир муздаткыч камерасы бар анча чоң эмес мекемелерде, ошондой эле азык-түлүктөрдүн суткалык запасынын камераларында товардык коңшулук шарттарын сактоо менен (өзүнчө текчелерде, стеллаждарда) аларды кыска убакытка чогуу сактоого жол берилет.

268. Дарылоо мекемесинин бейтаптарынын арасында инфекциялык оорулардын жана уулануулардын келип чыгуусунун алдын алуу максатында:

а) төмөнкүлөрдү пайдаланууга жол берилбейт:

- сапатын жана коопсуздугун ырастоочу документтери жок азык-түлүк чийки заттарын жана тамак-аш азыктарын;

- жарактуулук мөөнөттөрү бүткөн, бузулуп кеткен жана булганган азык-түлүк чийки заттарын жана тамак-аш азык-түлүктөрүн; жумшак идиште сууланган азык-түлүктөрдү (ун, таруу, кант жана башка азык-түлүктөр);

- амбардык зыянкечтер менен ууланган, ошондой эле механикалык суюктуктар менен булганган тарууну, унду, кургак жемиштерди, азык-түлүктөрдү;

- көгөргөн жана чириген белгилери бар жашылчаларды, жемиштерди, мөмө-жемиштерди;

- клеймосу жана ветеринардык күбөлүгү жок айыл чарба жаныбарларынын этин жана субпродуктуларын;

- сууда сүзүүчү куштардын (өрдөк, каз) этин жана жумурткасын;

- жүнү жулунбаган куштарды;

- кан жана ливердик колбасаларды;

- "тек", "бой" белгиси коюлган, кабыгы булганган жумурткалар, ошондой эле сальмонеллездер кездешкен жайсыз чарбалардан келген жумурткалар;

- банкаларынын жылчыксыздыгы бузулган консервалар, бомбаждык консервалар, "хлопушкалар", чириген, деформация болгон, этикеткасы жок банкаларды;

б) төмөнкүлөр пайдаланылбайт:

- флягадагы, челектеги, пастерленбеген сүт, жылуулук тазалоодон өтпөгөн (кайнатылбаган) флягадагы быштак жана каймак, "самоквас" ачыган сүтү;

- үйдө даярдалган консерва азыктары;

в) дарылоо мекемесинин тамак-аш блогунда төмөнкүлөр даярдалбайт:

- сыр массасы, быштак;

- эт фаршы менен макарондор ("по-флотски"), эт фаршы менен куймактар, килкилдектер, көк чөптөр, окрошка, паштеттер, сельдден форшмак, куйма килкилдек тамактар (эттен жана балыктан);

- яичница-глазунья;

- кремдер, креми менен кондитердик азыктар;

- фритюрадагы азыктар, паштеттер.

269. Меню түзүүдө диеталарды эске алуу менен меню түзүүнүн негизги принциптери, ошондой эле белгиленген тартипте бир оорулууга тамактын ченеми эске алынууга тийиш.

Оорулуулардын тамагы ар түрдүү болууга жана химиялык курамы, азыктык баалуулугу, продуктулардын топтому, тамактандыруу режими боюнча дарылоо көрсөткүчтөрүнө ылайык келүүгө тийиш.

Пландуу менюну иштеп чыгууда, ошондой эле азык-түлүктөрдү жана тамактарды алмаштыруу күндөрүндө диетанын химиялык курамын жана азыктык баалуулугун эсептөө жүзөгө ашырылууга тийиш.

270. Тамактарды даярдоо үчүн пайдаланылуучу жумурткаларды тазалоо коомдук тамактандыруу ишканалары үчүн белгиленген санитардык эрежелердин талаптарына ылайык жүзөгө ашырылат. Тазаланбаган жумурткаларды өндүрүш цехтеринде кассеталарда, кутуларда сактоого жол берилбейт.

271. Макарон азыктарынан жана күрүчтөн даярдалган гарнирлерди жууганга жол берилбейт.

272. Даяр тамактарды даярдоо жана сактоо үчүн дат баспаган болоттон жасалган идиштерди пайдалануу керек. Алюминий идиштерди тамактарды даярдоо жана кыска убакытка сактоо үчүн гана пайдаланууга болот. Тамактарды даярдоо жана сактоо үчүн эмаль идиштерди пайдаланууга жол берилбейт.

273. Даяр тамакты берүү сынамга алынгандан кийин гана жүзөгө ашырылат. Тамактардын органолептикалык көрсөткүчтөрүн жана сапатын баалоону ДАУнын администрациясы тарабынан дайындалган ДАУнун бракераждык комиссиясы жүргүзөт. Тамак даярдоонун технологиясын бузулганда, ошондой эле даяр болбогон учурда, аныкталган кулинардык кемчиликтер жоюлганга чейин тамакты берүүгө жол берилбейт. Бракераждын жыйынтыктары даяр продукциялардын бракеражынын журналында катталат.

274. ДАУнун тамак-аш блогунда даярдалган тамактын сапаттуулугун жана коопсуздугун контролдоо максатында даярдалган тамактардын ар бир партиясынан суткалык сынам алынат.

Суткалык сынамды алууну ар бир тамакты же кулинардык азыктарды өзүнчө - капкагы тыгыз жабылган атайын бөлүнгөн стерилденген жана маркаланган айнек идиштерде медициналык кызматкер (же анын жетекчилиги менен ашпозчу) жүргүзөт. Муздак закускалар, биринчи тамактар, гарнирлер жана суусундуктар (үчүнчү тамак) 100 граммдан кем эмес алынат. Порциялык экинчи тамактар, биточкалар, котлеталар, сырниктер, оладьилер, колбасалар, бутерброддор даана түрүндө бүтүн бойдон калтырылат (бир порциянын көлөмүндө).

Суткалык сынамдар тамактарды даярдаган мөөнөтү аяктаган учурдан тартып атайын бөлүнгөн муздаткычта +2 - +6 ºС температурада 48 сааттан кем эмес сакталат. Суткалык сынамды сактоо үчүн идиш-аяк (идиштер жана капкактар) 5 мүнөт кайнатуу жолу менен тазаланат.

Эскертүүсү: Берилген санитардык-эпидемиологиялык эрежелердин жана ченемдердин 274-пунктундагы абзацтарынын саны расмий тилдеги тексттин 274-пунктундагы абзацтарынын санына дал келбейт.

275. Даяр тамакты дарылоо мекемесинин буфеттик бөлүмдөрүнө ташуу үчүн термостор же тыгыз жабылган идиштер пайдаланылат. Нанды полиэтилен же клеёнка каптарда ташууга болот, бирок аларда сактоого уруксат берилбейт.

276. Тамак-аш блогунда буфеттик бөлүмдөр үчүн тамактарды берүүдө даяр тамактардын температурасы төмөнкүдөй болууга тийиш: биринчилери - 75 ºСдан төмөн эмес, экинчилери - 65 ºСдан төмөн эмес, муздак тамактар жана суусундуктар - 7ден 14 ºСга чейин.

Таркатуу учуруна чейин биринчи жана экинчи тамактар ысык плитада 2 сааттан ашык кармалбашы керек.

277. Тамак-аш блогунда тамак-ашты ташуучу идиштерди жана тележкаларды жууй турган жана сактоочу жай бөлүнүүгө тийиш. Мындай жай болбосо ташуу үчүн идиштерди буфеттик бөлүмдөрдүн жуучу жайларында жууганга жана сактоого жол берилет. Бул үчүн зарыл өлчөмдөгү ваннаны кошумча орнотуу жана ашкана идиштерин сактоо үчүн орун бөлүү каралышы зарыл.

278. Базалардан, дүкөндөрдөн тамак-аш азыктарын ташуу, ошондой эле даяр тамактарды бөлүмдөргө жеткирүү үчүн санитардык паспорту бар автотранспорт пайдаланылууга тийиш.

279. Иштеп жаткан ДАУнун жуучу жайларында (анын ичинде буфеттик бөлүмдөрүндө) жуучу ванналарга суу берүүчү резервдик электр суу жылытуучу орнотмолор каралууга тийиш.

280. Идиштерди тазалоо үчүн белгиленген тартипте колдонууга уруксат берилген жуучу, тазалоочу жана дезинфекциялоочу каражаттарды пайдалануу зарыл. Жуучу бөлүмдөрдө жууп-тазалоочу жана дезинфекциялоочу каражаттарды колдонуунун концентрацияларын жана көлөмдөрүн көрсөтүү менен идиштерди жана инвентарларды жууп-тазалоонун эрежелери жөнүндө нускама болушу керек.

281. Буфеттик бөлүмдөрдө тамактарды таркатуу үчүн (9 м²ден кем эмес) жана идиштерди жууп-тазалоо үчүн (6 м²ден кем эмес) эки жай каралууга тийиш. Буфеттик жайга кол жууй турган раковина каралат. Идиштерди тазалоо механизацияланган же кол ыкмасы менен жүргүзүлүшү мүмкүн. Идиштерди кол менен жууп-тазалоо үчүн аралаштыргычы менен аларга муздак жана ысык сууну берүүгө 2 жуучу ванна каралат. Жуучу ванналар кабыл алуу воронкасынын үстүнкү бөлүгүнөн 20 мм кем эмес аралыкта канализациялык түйүнгө туташтырылат. Ички канализациянын агындыларынын бардык кабыл алгычтарында гидравликалык жапкычтар (Сифондор) болот.

Транспорттук идишти жууп-тазалоо үчүн шарттар болбогон учурда тамак-аш блогунда буфеттеги жуучу жайдын өлчөмдөрүнө ылайык кошумча ванна орнотулат. Механизациялаштырылган жууп-тазалоодо эксплуатациялоо боюнча нускамага ылайык жуучу машина пайдаланылат.

282 Идиштерди жууп-тазалоо төмөнкүдөй ырааттуулукта жүргүзүлөт: тамактардын калдыгын кол менен чыгаруу жана майын кетирүүчү каражаттар менен биринчи жуучу жайда жууп-тазалоо, экинчи жуучу жайда ысык суу менен чайкоо жана атайын текчелерде же торчолордо идиштерди кургатуу.

283. Идиштерди дезинфекциялоо (зыянсыздандыруу) инфекциялык ооруканаларда (бөлүмдөрдө) жана эпидемиологиялык көрсөткүчтөрү боюнча химиялык (дезинфекциялоочу каражаттардын эритмелери, анын ичинде жуучу машинада) же ысык ыкмалар менен (кайнатуу, кургак аба стерилизаторунда тазалоо ж.б.) тазалоо, ошондой эле тиешелүү инфекциялар үчүн режимдерге ылайык оорулуудан калган тамактардын калдыктарын зыянсыздандыруу аркылуу жүргүзүлөт.

284. Идиштерди жууп-тазалоо үчүн щетканы жана столдорду сүртүү үчүн чүпүрөктү иш аяктагандан кийин майын кетирүүчү каражаттар менен жууп-тазалайт, дезинфекциялайт (химиялык дезинфекциялоодо агын суу менен жууп-тазалайт), кургатат жана атайы бөлүнгөн орунда сактайт.

285. Тамакты ар бир жолку тараткандан кийин буфеттик жайларды нымдуу тазалоо жүргүзүлөт. Тазалоочу материал жууп-тазаланат, зыянсыздандырылат, кургатылат.

286. Курулуп жаткан жана кайра курулуп жаткан ДАУда бейтаптарды жана персоналды тамактандыруунун жеке-порциялык системасы ("таблет-тамактандыруу") уюштурулушу мүмкүн - бул системада тамак-аш блогунун таркатуу линиясында ар бир бейтап (кызматкер) үчүн порциялык тамактардын топтому менен капкагы бар жеке поднос комплектелет. Тамакты бөлүмдөргө жеткирүү атайы термоконтейнер-тележкаларда жүзөгө ашырылат. Пайдаланылган идиш ошол эле тележкалардын өзүнчө бөлүктөрүнө жайгаштырылат жана тамак-аш блогуна жеткирилет.

"Таблет-тамактандыруу" системасынын технологиясын колдонууда палаталык бөлүмдөрдө ашканалар каралбашы мүмкүн, буфет бир бөлмөдөн турат, ал кол жууй турган раковина, идиштерди дезинфекциялоо үчүн жуучу ванна (эпидемияга каршы иш-чараларды жүргүзгөн учурда), тиричилик муздаткычы, микротолкундуу печка, электрдик чайнектер менен жабдылат.

Идиштер тамак-аш блогунда борборлоштурулуп жууп-тазаланат, мында бейтаптардын кухнялык идиштерин, ашкана идиштерин жана персоналдын ашкана идиштерин тазалоо үчүн өзүнчө жуучу жай бөлүнөт, "таблет-тамактандыруу" системасынын тележкаларын тазалоо үчүн жай да уюштурулат.

Жуучу жай жуучу ванналар жана идиш жуучу машиналар менен жабдылат.

287. Эгерде бир жашка чейинки балдарга медициналык жардам көрсөтүү болжолдонгон болсо, балдар үчүн бөлүмдүн курамында балдар аралашмаларын даярдоо жана куюу үчүн жай каралат.

288. Бейтаптар кыска убакытка болуучу (4 сааттан ашык эмес) күндүзгү стационарларда ысык тамакты уюштуруусуз тамак жылытуучу бөлмөлөр (жуунуучу жайы, муздаткычы жана тамак жылытуучу жабдуусу менен) каралат. Бир жолку идиштерди пайдаланууга жол берилет.

289. Ушул бөлүктүн талаптары ДАУнун бейтаптарын жана персоналын тамактандырууну камсыз кылуу үчүн тартылган башка уюмдарга жайылтылат.

§ 23. Кир жуучу жайлар

290. Ооруканадагы шейшептер ДАУнун курамындагы атайын кир жуучу жайларда же кир жуучу жайда жууп-тазаланууга тийиш.

291. Кир жуучу жайдан таза шейшептерди алуу жана кир жуучу жайга кир шейшептерди жеткирүү таңгакталган түрдө (контейнерлерде) атайын бөлүнгөн автотранспорт менен ишке ашырылышы керек.

Кир жана таза шейшептерди бир эле тарада ташууга жол берилбейт.

Кездеме тараларды (каптарды) жууп-тазалоо шейшептер менен бир убакта жүзөгө ашырылууга тийиш.

292. Шейшептерди ташуу, жүктөө, түшүрүү менен байланышкан процесстер максималдуу механизациялаштырылган болууга тийиш.

293. Оорулууну чыгаргандан (каза болгондон) кийин, ошондой эле булганышына жараша матрацтар, жаздыктар, жууркандар дезинфекциялык камералык тазалоого алынууга тийиш. Бул үчүн мекемеде төшөк-орундарын алмаштыруу фонду болууга тийиш.

294. Экиден кем эмес жанаша жайдын курамында (бирөө - чогултуу жана жууш үчүн, экинчиси - кургатуу жана үтүктөө үчүн) кубаттуулугу анча чоң эмес ДАУда кичи-кир жуучу жайларды (атайын кийимдерди, сүлгүлөрдү, майлыктарды жууганга) орнотууга жол берилет.

§ 24. Дезинфекциялык бөлүм

295. Стационарларда дезинфекциялык бөлүмдү караштыруу керек, анын курамы жана аянты тазалануучу төшөк-орундарынын саны менен аныкталат.

296. Өздүк дезинфекциялык бөлүм болбогон учурда төшөк-орундарын дезинфекциялоо дезинфекциялык камералары бар башка уюмдарда жүргүзүлүшү мүмкүн.

13. Медициналык персоналдын эмгегинин шарттарына карата талаптар

297. ДАУнун кызматкерлери ишке кирерде алдын ала жана мезгил-мезгили менен Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 16-майы № 225 "Кыргыз Республикасынын коомдук саламаттык сактоо жаатындагы нормативдик укуктук актыларын бекитүү жөнүндө" токтомунда белгиленген тартипте медициналык кароодон өтүүгө тийиш.

298. Персоналды алдын ала иммунизациялоо Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигинин ченемдик документтерине ылайык жүргүзүлөт.

299. Медициналык жана башка персоналдын жумушчу орундарында тиешелүү гигиеналык ченемдердин (микроклиматтын параметрлери, жарыктандыруунун, иондуу жана иондолбогон нурлануунун, жумушчу зонадагы абанын тазалыгынын, ошондой эле ызы-чуунун, ультраүндүн, дирилдөөнүн, электр магниттик талаалардын, ультракөгүш, лазердик нурлануунун деңгээлинин) сакталуусу камсыз кылынууга тийиш.

300. Процедуралык, аэрозолдук-ингаляциялык кабинеттерде, лаборанттык жайларда, тиш-техникалык лабораторияларда жана башка ушуга окшош жайларда зыяндуу химиялык заттар (цитостатикалар, психотроптук каражаттар, химиялык реактивдер) менен иштөө жергиликтүү соруучу орнотмолорду пайдалануу шартында каралат.

301. Гемоконтакттык инфекциялардын алдын алуу максатында бейтапты кандай гана болбосун парентералдык манипуляциялоонун алдында мээлей кийүү зарыл. Мээлейди чечкенден кийин колду гигиеналык тазалоо жүргүзөт.

302. ДАУнун персоналы бөлүмдүн профилине жана жүргүзүлүүчү иштин мүнөзүнө жараша зарыл сандагы жана тиешелүү өлчөмдөрдөгү жеке коргонуу каражаттары менен (мээлейлер, маскалар, калканычтар, респираторлор, алжапкычтар ж.б.) камсыз кылынат.

303. Стационарлардын персоналына душ жана дааратканасы менен гардеробдук орнотмолор каралат.

304. ДАУнун персоналынын үй жана жумушчу кийимдери өзүнчө сакталууга тийиш.

305. ДАУда долбоорлоого тапшырма боюнча кубаттуулугуна жараша ашканалар, буфеттик жайлар же персонал үчүн тамак-аш кабыл алуу бөлмөсү каралат.

306. Медициналык персонал алмаштыруучу кийимдердин төмөнкүдөй комплекттери: халат, баш кийим, алмаштыруучу бут кийим менен камсыз болууга тийиш, алардын саны иштеген бир адамга 3төн кем эмес комплект туура келиши керек.

307. Медициналык персоналдын алмаштыруучу кийимдери борборлоштурулуп жана оорулуулардын шейшептеринен өзүнчө жуулууга тийиш.

308. ДАУнун чегинен тышкары алмаштыруучу кийим жана бут кийим менен жүрүүгө жол берилбейт.

309. Ийне сайып жана кесип алууда, кызматкердин териси жана былжырлуу чел кабыктары кан жана башка биологиялык суюктуктар менен булганганда Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 12-январындагы № 32 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоо уюмдарында инфекциялык контролдоо боюнча нускамада белгиленген талаптарга ылайык алдын алуу иш-чаралары жүргүзүлөт.

310. Ультраүндүү диагностика кабинеттериндеги кызматкерлердин эмгек шарттарын баалоодо төмөнкүдөй коркунучтуу жана зыяндуу өндүрүштүк факторлордун таасири эске алынууга тийиш:

- контакттык ультраүн;

- абадагы ультраүн;

- иондолбогон нурлануу (радиожыштык диапазонунун электромагниттик нурлануусу, өнөр жай жыштыгынын тогунун электрдик жана магниттик талаасы, электостатикалык талаа, инфракызыл жана ультракөгүш диапазондо оптикалык нурлануу);

- чуу, дирилдөө;

- ультраүндүү диагностика дарыгеринин жумушчу ордунда жарыктандыруу деңгээлинин жетишсиздиги;

- абанын аэроиондук курамы;

- инфекциянын аба жана контакттык берилүү мүмкүндүгү;

- диагностикалык изилдөөлөрдү жүргүзүүдө эмгек процессинин чыңалуусу жана оордугу (ВДТ экранын тигилип байкоонун узактыгынан келип чыккан көрүү анализаторунун кыйындыгы жана көрүү иштеринин өтө жогорку тактыгы (II разряд), аргасыз жумушчу абал, интеллектуалдык жана сенсордук кыйынчылыктар).

14. Өндүрүштүк контроль

311. Бейтаптарды жана персоналды ооруканалык ички инфекциядан коргоо максатында дезинфекциялоо жана стерилдөө иш-чараларын, иштерди жана кызмат көрсөтүүлөрдү жүргүзүүдө ДАУда эпидемияга каршы (алдын алуу) иш-чаралардын сакталышына өндүрүштүк контроль уюштурулат жана жүргүзүлөт.

312. Өндүрүштүк контроль төмөнкүлөрдү камтыйт:

- ДАУда санитардык-эпидемиологиялык эрежелердин жана ченемдердин болушун;

- өндүрүштүк контролду уюштуруу жана жүзөгө ашыруу үчүн жооптуу адамдарды дайындоону;

- лабораториялык-инструменттик изилдөөлөрдү уюштурууну;

- продукциялардын, иштердин жана кызмат көрсөтүүлөрдүн коопсуздугун жана зыянсыздыгын ырастоочу документтердин уюмда болушун контролдоону;

- ыйгарым укуктуу кызмат адамдары тарабынан санитардык-эпидемияга каршы (алдын алуу) иш-чараларынын аткарылышына, санитардык-эпидемиологиялык эрежелердин сакталышына, аныкталган тартип бузууларды жоюуга багытталган чараларды иштеп чыгууга жана ишке ашырууга визуалдык контролду.

313. Юридикалык жактар жана ишкердиктин башка субъекттери менчигинин түрүнө карабастан, жүзөгө ашырылуучу өндүрүштүк контролдун өз убагындалыгы, толуктугу жана аныктыгы үчүн жоопкер болуп саналышат.

314. ДАУда дезинфекциялык жана стерилдөө иш-чараларын жүргүзүүнүн сапатын баалоонун критерийлери, микроклиматтын параметрлери жана 6 айда 1 жолудан көп эмес мезгилдүүлүк менен аба чөйрөсүнүн микробдук алмашуусунун жана жылына 1 жолудан көп эмес аба чөйрөсүнүн химиялык заттар менен булганышынын көрсөткүчтөрү төмөнкүлөр болуп саналат:

- оорукананын ички чөйрөсүнүн бардык объекттеринен алынган сынамдардын үлгүлөрүнүн терс натыйжалары (анын ичинде стерилдүүлүгүн контролдоо);

- абанын алмашуусунун белгиленген ченемдерден ашпаган көрсөткүчтөрү;

- медициналык уюмдардын жайларында кемирүүчүлөрдүн жана курт-кумурскалардын жоктугу.

15. Медициналык калдыктарды утилдештирүүнүн тартиби

315. Медициналык калдыктарды утилдештирүү бардык ДАУда бирдей мамилени талап кылат. ДАУнун медициналык калдыктары контаминирленген (инфицирленген) жана контаминирленбеген болуп бөлүнөт. Эгерде инфицирленген же уулуу калдыктар талаптагыдай алып салынбаса, персонал жана калк үчүн коркунуч келтирет.

316. Контаминирленген калдыктар (инфицирленген, Б классы) - бул кан, заара, ириң, таңуу материалы, щприцтер, заң, биологиялык ткандар, какырык жана д.у.с. Контаминирленген калдыктар келип чыгуусуна ылайык утилдештирүүдө жана/же жок кылууда алардын натыйжалуу биологиялык коопсуздугун камсыз кылуучу ар түрдүү методдор (автоклавирлөө, химиялык, күйгүзүү жолу) менен зыянсыздандырылууга тийиш.

317. Медициналык калдыктар чыккан ар бир жумушчу орун калдыктардын тиешелүү түрлөрү үчүн зарыл жабдуулар: кооптуу медициналык калдыктарды чогултуу жана ташуу үчүн идиштер, учу курч инструменттерди чогултуу үчүн ийне отсекателдер жана атайы контейнерлер, пластик кара пакеттер менен жалпы калдыктар (А классы) үчүн урна менен жабдылууга тийиш. Медициналык калдыктар чыккан ар бир жерде калдыктардын тиешелүү түрлөрүн аныктоо жана сорттоо тартиби жөнүндө нускамалар болууга тийиш.

318. Сорттолгон коопсуз тиричилик жана инфицирленген калдыктарды аралаштырууга жол берүүгө болбойт, алар өзүнчө сакталууга жана ташылууга тийиш. Кооптуу жана кооптуу эмес медициналык калдыктарды аралаштырып жиберген учурда, бардык аралашып кеткен калдыктар кооптуу медициналык калдыктар категориясына кирет жана тиешелүү тазалоого жатат.

319. Инфицирленген медициналык калдыктар жана курч-саюучу контаминирленген медициналык калдыктар салынган идиштер бөлүмдө 24 сааттан ашык сакталбашы керек. Калдыктар менен иштөөдө коргоочу кийимдерди, атап айтканда калың техникалык мээлейлерди пайдалануу зарыл. Мээлейлерди чечкенден кийин колду гигиеналык тазалоо жүргүзүү керек. Ар бир кызматкер медициналык калдыктар кокусунан төгүлгөн/чачылган учурдагы иш-аракеттердин жана мындай учурлар жөнүндө билдирүүлөрдү (отчетторду) берүүнүн тартибин билүүгө тийиш.

320. Инфицирленген оорулуулардын суюк биологиялык субстанциялары (заара, кусунду массалары ж.б.) дезинфектанттар менен тиешелүү түрдө зыянсыздандырылгандан кийин коргоочу кийимчен персонал тарабынан канализацияга кылдат төгүлүшү керек. Медициналык калдыктардын зыянсыздандырылган суюктуктарын төккөндөн кийин канализациялык системаны дароо бир нече жолу жууп-тазалоону камсыз кылуу зарыл. Зыянсыздандыруу дезинфекциялоо жана зыянсыздандыруу боюнча колдонуудагы талаптарга ылайык жүргүзүлүүгө тийиш.

Канализация жок болсо, суюктук ДАУнун аймагындагы үстү жабылган терең чуңкурга төгүлөт.

Биологиялык суюктуктарды чогултуу үчүн идиштер жуурдун алдында 0,5% хлорлуу эритмеде 10 мүнөттүк экспозицияда зыянсыздандырылат.

321. Б классындагы патологиялык-анатомиялык жана органикалык операциялык калдыктар (органдар, ткандар ж.б.) атайын бөлүнгөн участокто көрүстөндөрдө атайын мүрзөлөрдө зыянсыздандырылбастан көмүлүүгө тийиш же болбосо ДАУнун аймагында суу булактарынан 50 м алыстыкта курулган жапкычы бар атайын чуңкурга көмүлөт. Көмүлгөн жер тосмолонууга тийиш. Контаминирленген калдыктары бар чуңкурду пайдаланылгандан кийин 10-15 см топурак менен көмүшөт, көмүлгөндөн кийин жердин акыркы катмары 50-60 см болушу керек жана жыты чыкпагыдай, жаныбарлар тытмалабагыдай жакшы тапталышы зарыл.

322. Процедуралык, таңуучу жайлардагы утилдештирилүүгө тийиш болгон инфицирленбеген таштандылар ичине целлофан пакети төшөлгөн таштанды контейнерлерине чогултулат. Толгондон кийин таштанды салынган пакет капкагы бар таштанды контейнерлерине чыгарылат. Контейнерлерден таштандыларды ташып кетүү үзгүлтүксүз жүргүзүлөт. Таштандыны таштанды салгычтын сыртына чогултууга тыюу салынат.

Контейнерлердеги калдыктарды кол менен шыкоого, көтөрүүдө же ташууда таштанды салынган мүшөктөрдү денеге тийгизүүгө тыюу салынат.

Дарылоо-алдын алуу уюмдарынын имарат-жайларынын минималдуу аянттары

(КР Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 4-ноябрындагы № 599 токтомунун редакциясына ылайык)

(*) Эскертүү:

Палаталарда тамактанууну уюштурууга жол берилет.

5 койкага жабдылган стационарда тамак-аш блогу үчүн тамак-ашты даярдоо, идиш-аякты жууп-тазалоо жана тамак-аш продуктуларын сактоо үчүн орундарды зоналарга так бөлүү менен бир бөлмөгө жол берилет. Мында жайдын аянты 15,0 м² кем болбоого тийиш.

Стоматологиялык медициналык уюмдун жайларынын минималдуу аянттары

Дарылоо-алдын алуу уюмдарындагы тазалык классы, сунушталуучу аба алмаштыруу, жол берилген жана эсептелинген температура

Эскертүү: тышкы аба үчүн эселенгендик "агым" графасында көрсөтүлгөн. Эсептелинген аба алмашуу ушул таблицада көрсөтүлгөн аба чөйрөсүнүн параметрлеринин талаптарын аткарууну камсыз кылууга тийиш.

ДАУлардын негизги жайларын табигый, жасалма жана аралаш жарыктандыруунун нормалануучу көрсөткүчтөрү

(КР Министрлер Кабинетинин 2021-жылдын 1-сентябрындагы № 158 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

Медициналык техниканын буюмдары пайда кылуучу табигый факторлордун жол берилүүчү деңгээлдери