ПоложениеКүчүн жоготту

«Милдеттүү резервдер жөнүндө» (Кыргыз Республикасынын Улуттук банк Башкармасынын 2010-жылдын 19-мартындагы № 8/2 токтому менен бекитилген) ЖОБО

Редакция
Жүктөө .docx
Бул документ орус тилинде да барОрусча
Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик герби

 

КР Улуттук банк Башкармасынын 2019-жылдын 13-мартындагы № 2019-П-07/10-1-(ДКП) токтомуна ылайык КҮЧҮН ЖОГОТТУ

 

Кыргыз Республикасынын

Улуттук банк Башкармасынын

2010-жылдын 19-мартындагы

№ 8/2 токтому менен

бекитилген

Милдеттүү резервдер жөнүндө ЖОБО

 

(КР УБ Башкармасынын 2010-жылдын 19-майындагы № 34/1, 2012-жылдын 16-ноябрындагы № 43/1, 2014-жылдын 17-февралындагы № 3/2, 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5, 2014-жылдын 14-ноябрындагы № 50/2, 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

 

1. Жалпы жоболор

2. Милдеттүү резервдерди эсептөө тартиби

3. Эсептешүүнүн жана милдеттүү резервдик талаптарды аткарбагандыгы үчүн төлөм өндүрүүнүн тартиби

1-тиркеме. Милдеттүү резервдердин эсеби

2-тиркеме. МРТны сактабагандыгы үчүн төлөмдү эсептөөгө мисал

1. Жалпы жоболор

1.1. Бул жобо Кыргыз Республикасынын "Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы жөнүндө" мыйзамына ылайык иштелип чыккан жана анда Кыргыз Республикасынын Улуттук банкында (мындан ары - Улуттук банк) милдеттүү камдарды депондоштуруу боюнча банктарга карата талаптар белгиленип, милдеттүү камдардын өлчөмү, аларды эсептөө тартиби жана коммерциялык банктар, Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик өнүктүрүү банкы тарабынан милдеттүү камдык талаптардын аткарылышы жана аларды сактабагандыгы үчүн санкциялар аныкталган.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

1.2. Милдеттүү резервдер - бул, Улуттук банк тарабынан белгиленген шартта, банктар Улуттук банкка депондоштурууга милдеттүү болгон акча каражаттар.

Милдеттүү резервдик талаптар (мындан ары - МРТ) - бул, Улуттук банкка милдеттүү резервдерди депондоштуруу боюнча банкка карата талаптар.

Эсептешүү базасы - бул, банктын анын депозиттик жана башка эсептеринде эске алынган, сом жана валюта түрүндөгү милдеттери. Эсептик базага кирген милдеттенмелердин тизмеги жана валюталык түзүмү Улуттук банк Башкармасы тарабынан аныкталат.

Камдык активдер - бул, банктын банкоматтарындагы улуттук валютадагы каражаттардын жана Улуттук банктагы корреспонденттик эсептеги акча каражаттарынын нак калдыгынын суммасы.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

1.3. Милдеттүү резервдер акча-кредит саясатынын инструменттеринин бири болуп саналат жана Улуттук банк тарабынан акча топтомдорунун көлөмүнүн регулятору, банктык кредит жана ликвиддүүлүккө суроо-талап катары колдонулат.

1.4. Милдеттүү резервдердин өлчөмү акча-кредит саясатынын максаттары үчүн өзгөртүлүшү мүмкүн. Эсептик базанын курамына кирген милдеттенмелердин ар кандай категориялары үчүн ар кандай пайыздык маанилер белгилениши мүмкүн.

1.5. Милдеттүү резервдерди депондоштуруу банктар акча каражаттарын Улуттук банктагы корреспонденттик эсебине жайгаштыруусу түрүндө жүзөгө ашырылат.

1.6. Банктар МРТны ушул Жобонун 3.6-пункттарында каралган учурларды эске албаганда, банктык операцияларды жүргүзүүгө лицензиянын аракеттенүүсү мезгилинде аткарууга милдеттүү.

2. Милдеттүү резервдерди эсептөө тартиби

2.1. Милдеттүү резервдер төрт жуманын ичинде бир жолу эсептелинет, күндөлүк базалык мезгилдин биринчи иш күнүндө жана жогоруда көрсөтүлгөн төрт жума бою ортокүндүк расчеттук базасын негизине карата аныкталат, жана Улуттук банктын Башкармалыгы менен бекитилген, милдеттүү резервдердин өлчөмү. Милдеттүү резервдердин бекитилген мазмуну күндөлүк төрт жуманын ичинде ишке ашырылат. Расчеттук базасына кирген, валюталык милдеттерин сомдук эквиваленти, Улуттук банк Башкармасынын бекитилген курс менен эсептелет.

(КР Улуттук банк Башкармасынын 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5 токтомунун редакциясына ылайык)

2.2. (КР УБ Башкармасынын 2014-жылдын 14-ноябрындагы № 50/2 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

2.3. (КР УБ Башкармасынын 2010-жылдын 19-майындагы № 34/1 токтомуна ылайык алынып салынды)

2.4. Милдеттүү резервдерди эсептөө төмөнкү формула боюнча жүргүзүлөт:

 

 

ОРт - күндөлүк базалык мезгилине карата милдеттүү камдар;

ОБт-1 - расчеттук базасына кирген банктын милдеттери, жогоруда көрсөтүлгөн базалык мезгилдин ар бир күн сайын;

(Бешинчи абзац КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

Дт-1 - жогоруда көрсөтүлгөн базалык мезгилдин календардык күндөрдүн саны, милдеттүү камдардын эсебине кабыл алынган 28 күн.

(КР Улуттук банк Башкармасынын 2010-жылдын 19-майындагы № 34/1, 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5, 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

2.5. Эсеп, анык Жобосунун 2.4-пунктка карата, банк жетекчисинин колу менен бекитилген, саат 12.00 чейин базалык мезгилден кийин, жуманын биринчи иш күндө 1-тиркеме формасына карата берилет.. Эсеп өз убагында берилбеген, ошондой эле так эмес маалыматтар берилген шартта, банк Улуттук банктын ченемдик укуктук актыларына ылайык жоопкерчилик тартат.

(КР Улуттук банк Башкармасынын 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5, 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

2.6. Милдеттүү камдардын талабын аткаруу контроль төрт жумалык базалык мезгилдин аягында аткарылат. Эгерде базалык мезгил ичинде камдык активдер менен милдеттүү камдардын өлчөмү ортосундагы суммардык айырма оң чыкса же нөлгө барабар болсо, милдеттүү камдык талаптар аткарылган катары таанылат. Андан тышкары, күндөлүк негизде коммерциялык банктын Улуттук банктагы корреспонденттик эсебиндеги акча каражаттарынын калдыгы МРТ минималдык деңгээлден аз эмес болуш керек, бул минималдык деңгээл Улуттук банктын өзүнчө чечими менен аныкталат. Эгерде андай болбосо, банк МРТны бузууга жол берген катары эсептелинип, андан төлөм кармалат. МРТнын аткарылышын эсептөө белгиленген форма боюнча ишке ашырылат. МРТны сактабагандыгы үчүн өндүрүлүп алынуучу төлөмдөрдүн суммасын эсептөө мисалдары 3-тиркемеде келтирилген.

(КР Улуттук банк Башкармасынын 2014-жылдын 17-февралындагы № 3/2, 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5, 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

2.7. МРТны аткарууда милдеттүү резервди депондоштургандыгы үчүн банкка төлөм чегерилет. Улуттук банкта депондоштургандыгы үчүн төлөм өлчөмү Улуттук банк Башкармасы тарабынан белгиленген компенсация ченинин жана милдеттүү резервдердин көлөмүнүн негизинде аныкталат.

(КР УБ Башкармасынын 2010-жылдын 19-майындагы № 34/1 токтомунун редакциясына ылайык)

2.8. (КР Улуттук банк Башкармасынын 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

2.9. Камдык активдерде камтылуучу, коммерциялык банктардын банкоматтарындагы улуттук валютадагы нак акча калдыктарынын өлчөмү Улуттук банк Башкармасынын чечими менен аныкталат жана акча-кредит саясатынын максатында өзгөртүлүшү мүмкүн.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

3. Эсептешүүнүн жана милдеттүү резервдик талаптарды аткарбагандыгы үчүн төлөм өндүрүүнүн тартиби

3.1. Милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөм суммасы Улуттук банк Башкармасы тарабынан белгиленген төлөм ченинин жана базалык мезгил ичинде банктын камдык активдеринин суммасынын милдеттүү камдардан орточо күндүк терс четтөөсүнүн негизинде эсептелинет.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

3.2. МРТны сактабагандыгы үчүн төлөм төмөнкү формула боюнча эсептелет:

 

 

Пн - милдеттүү резервдерди сактабагандыгы үчүн төлөм;

Ос - камдык активдердин милдеттүү камдардан орточо күндүк четтөөсү;

Сп - Улуттук банк Башкармасы тарабынан белгиленген, МРТны сактабагандыгы үчүн төлөмдүн чени;

Д - базалык мезгилде (28 күн) календардык күндөрдүн саны.

МРТны сактабагандыгы үчүн төлөмдүн суммасын эсептөө мисалы 2-тиркемеде келтирилген.

(КР Улуттук банк Башкармасынын 2010-жылдын 19-майындагы № 34/1, 2014-жылдын 23-апрелиндеги № 16/5, 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

3.2.1. Улуттук банктагы корреспонденттик эсептеги милдеттүү камдардын көлөмүнүн күндөлүк минималдуу деңгээлин аткаруу талабы банк тарабынан сакталбаса, милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн банкка карата күндөлүк терс четтөө суммасынан Улуттук банктын үч эселенген эсептик чен өлчөмүндө төлөм чегерилет.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

3.2.2. Банк тарабынан банкоматтардагы улуттук валютадагы нак калдыктар боюнча такталбаган маалыматтар берилген учурда, банкоматтардагы улуттук валютадагы нак калдыктарды эсепке алуусуз, базалык мезгилдин башталышынан бери милдеттүү камдардын көлөмү кайрадан эсептелинет жана кемчиликтер аныкталгандан кийинки бир жыл ичинде банкоматтардагы улуттук валютадагы нак калдыктар милдеттүү камдык талаптардын сакталышын эсептөөдө эске алынбайт. Милдеттүү камдык талаптардын көлөмүнүн минималдуу деңгээли сакталбаган шартта ушул жобонун 3.2-пунктунун 3.2.1-пунктчасына ылайык айыптык санкциялар колдонулат.

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

3.3. МРТны сактабагандыгы үчүн төлөм өндүрүү, эгерде банктын Улуттук банк менен корреспонденттик мамилелери жөнүндө келишимде башкасы каралбаса, тиешелүү билдирүү жөнөтүлгөндөн кийинки экинчи иш күнү, акцепсиз тартипте жүзөгө ашырылат.

3.4. Банк тарабынан МРТнын сакталбагандыгы, ошол банкта максаттуу текшерүүлөрдү жүргүзүү үчүн негиз болушу мүмкүн. Улуттук банктын банктык көзөмөлдүктү жүзөгө ашырган структуралык бөлүмү текшерүүнүн жыйынтыгы боюнча, ошол банктагы абал жөнүндө корутундусун тиешелүү чечим кабыл алуусу үчүн Улуттук банктын жетекчилигине берет.

3.5. МРТнын ырааттуу түрдө (бир эле жолу эмес) же үч айдын ичинде бир нече жолу бузулушу, ошол банкка тике банктык көзөмөл режимин же убактылуу жетекчиликти киргизүү үчүн негиз болушу мүмкүн.

3.6. Банкта тике банктык көзөмөл же убактылуу жетекчилик иштеп турган мезгилде, эгерде, Улуттук банк Башкармасынын тиешелүү токтомунда башкасы каралбаса, МРТны сактабагандыгы үчүн төлөм чегерилбейт.

 

 

Кыргыз Республикасынын Улуттук банк Башкармасынын 2010-жылдын 19-мартындагы № 8/2 токтому менен бекитилген Милдеттүү резервдер жөнүндө жобого карата 1-тиркеме

 

________ дан ________ чейинки мезгил үчүн милдеттүү камдардын эсеби _____________________________________________________

(коммерциялык банктын аталышы)

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

Мезгил-мезгили менен берилүүчү регулятивдик банктык отчеттун 36-формасы боюнча калдык

Милдеттенмелер

Эсептешүү (күндөлүк) эсептер

Талап боюнча төлөнүүчү депозиттер

Мөөнөттүү депозиттер

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн жана жергиликтүү бийлик органдарынын эсептери жана депозиттери

Эсептешүү базасы (1+2+3+4)

Милдеттүү камдар(*)

 

1

2

3

4

5

6

1 күн

 

 

 

 

 

х

2 күн

 

 

 

 

 

х

3 күн

 

 

 

 

 

х

-

 

 

 

 

 

х

28 күн

 

 

 

 

 

х

Базалык мезгил үчүн орточо

 

 

 

 

 

 

Эскертүү: (*) Милдеттүү камдар ушул Жобонун 2.4-пунктуна ылайык эсептелет.

Боёлгон (х) ячейка толтурулбайт.

Коммерциялык банктын жетекчисинин кол тамгасы

Мөөр

 

 

Кыргыз Республикасынын Улуттук банк Башкармасынын 2010-жылдын 19-мартындагы № 8/2 токтому менен бекитилген Милдеттүү резервдер жөнүндө жобого карата 2-тиркеме

 

Милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөмдөрдү эсептөө мисалы

(КР Улуттук банк башкармасынын 2016-жылдын 20-январындагы № 4/1 токтомунун редакциясына ылайык)

(сом)

№ п.п.

Отчеттук мезгил

Улуттук банктагы корреспонденттик эсеп

(К)

Банкоматтардагы каражаттардын калдыктары

(Б)

Камдык активдер (А)

Милдеттүү камдар

(Р)

Милдеттүү камдардан четтөөлөр

(А-Р)

Милдеттүү камдык талаптардын минималдуу өлчөмү (Р * Морт)

 

Минималдуу милдеттүү камдардан четтөөлөр (Ом)

1

2

3

4

5

5

6

7

8

1

16.11.2015

203160090

10878518

214038609

225447841

-11409232

202903057

257033

2

17.11.2015

214138964

11206088

225345052

225447841

-102789

202903057

1235907

3

18.11.2015

203200990

10442355

213643345

225447841

-11804496

202903057

297933

4

19.11.2015

222755618

10905123

233660741

225447841

8212900

202903057

19852561

5

20.11.2015

223011849

10142294

233154143

225447841

7706301

202903057

20108792

6

21.11.2015

204036849

10754110

214790959

225447841

-10656882

202903057

1133792

7

22.11.2015

218011849

9878518

227890367

225447841

2442526

202903057

15108792

8

23.11.2015

203731782

11032658

214764439

225447841

-10683402

202903057

828725

9

24.11.2015

203421817

10275835

213697652

225447841

-11750189

202903057

518760

10

25.11.2015

225723793

8155325

233879118

225447841

8431277

202903057

22820736

11

26.11.2015

270361873

9431752

279793626

225447841

54345785

202903057

67458816

12

27.11.2015

226816333

10284718

237171051

225447841

11723210

202903057

23983276

13

28.11.2015

226886333

10713172

237599505

225447841

12151664

202903057

23983276

14

29.11.2015

203009349

11085433

214094782

225447841

-11353059

202903057

106292

15

30.11.2015

100200100

10943715

111143815

225447841

-114304026

202903057

-102702957

16

01.12.2015

202976564

10513273

213489837

225447841

-11958004

202903057

73507

17

02.12.2015

204302185

9023676

213325861

225447841

-12121980

202903057

1399128

18

03.12.2015

204526117

10283674

214809791

225447841

-10638050

202903057

1623060

19

04.12.2015

203245032

10971139

214216171

225447841

-11231670

202903057

341975

20

05.12.2015

203245032

11461437

214706470

225447841

-10741372

202903057

341975

21

06.12.2015

203245032

11791321

215036353

225447841

-10411488

202903057

341975

22

07.12.2015

204341146

12312678

216653824

225447841

-8794017

202903057

1438089

23

08.12.2015

203602026

10957213

214559240

225447841

-10888602

202903057

698969

24

09.12.2015

230701404

10734620

241436024

225447841

15988182

202903057

27798347

25

10.12.2015

218150573

10512965

228663538

225447841

3215697

202903057

15247516

26

11.12.2015

217823064

11065413

228888477

225447841

3440636

202903057

14920007

27

12.12.2015

214572618

11332681

225905300

225447841

457459

202903057

11669561

28

13.12.2015

204072618

10991834

215064452

225447841

-10383389

202903057

1169561

 

Жыйынтыгында

 

 

 

 

-151117012

 

 

 

Орто күндүк четтөөсү (Ос)

 

 

 

 

-5397036

 

 

 

Милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөм (Пн)

 

 

 

 

125931

 

85586

 

Милдеттүү камдардан четтөө эсебинин формуласы:

О = А - Р, мында

А - банктардын камдык активдери;

Р - милдеттүү камдар.

Милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөмдү эсептөө формуласы:

Пн = Ос*Сп/100/360*Д, мында

Пн - милдеттүү камдарды сактабагандыгы үчүн төлөм;

Ос - милдеттүү камдардан камдык активдердин эсебинен орто күндүк четтөөсү;

Сп - милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөм чени (мында 10 пайыз);

Д - базалык мезгилде календарлык күндөрдүн саны (учурда 28 күн).

Милдеттүү камдардын минималдуу көлөмүнөн четтөөнүн эсебинин формуласы:

Ом = А - Р * Морт, мында

К - Улуттук банктагы корреспонденттик эсеби;

Р - милдеттүү камдар;

Морт - милдеттүү камдардын көлөмүнөн минималдуу деңгээл (учурда 90 пайыз).

Милдеттүү камдык талаптардын минималдуу деңгээлин сактабагандыгы үчүн төлөмдү эсептөө формуласы:

Пн = Ом*Сп/100/360*Д, мында

Пн - милдеттүү камдарды сактабагандыгы үчүн төлөм;

Ом - милдеттүү камдардын Улуттук банктагы корреспонденттик эсебинен күндөлүк четтөөсү;

СП - милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөм чени (учурда 10 пайыз);

Д - милдеттүү камдык талаптардын минималдуу көлөмү сакталбаган күндөрүнүн саны.

Маалымат үчүн:

Милдеттүү камдык талаптарды сактабагандыгы үчүн төлөм чени Улуттук банктын эсептик ченинин базалык мезгил үчүн орточо үч эселенген өлчөмдө белгиленет.